<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X21n0375"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 375 盂兰盆经疏孝衡钞</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 375 盂兰盆经疏孝衡钞</title> <author>宋 遇荣钞</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>CBETA.liyi</name></respStmt> </editionStmt> <extent>2卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">21</idno>.<idno type="no">375</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">盂兰盆经疏孝衡钞</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00562"> <charName>CBETA CHARACTER CB00562</charName> <mapping cb:dec="983602" type="PUA">U+F0232</mapping> <mapping type="unicode">U+47FD</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>疏</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[跳-兆+(梳-木)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00626"> <charName>CBETA CHARACTER CB00626</charName> <mapping cb:dec="983666" type="PUA">U+F0272</mapping> <mapping type="unicode">U+3CB2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[叠*毛]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00982"> <charName>CBETA CHARACTER CB00982</charName> <mapping cb:dec="984022" type="PUA">U+F03D6</mapping> <mapping type="unicode">U+3F75</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>莊</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[病-丙+土]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00993"> <charName>CBETA CHARACTER CB00993</charName> <mapping cb:dec="984033" type="PUA">U+F03E1</mapping> <mapping type="unicode">U+29B0A</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>发</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[髟/火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01976"> <charName>CBETA CHARACTER CB01976</charName> <mapping cb:dec="985016" type="PUA">U+F07B8</mapping> <mapping type="unicode">U+2609B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>絁</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[糸*施]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02480"> <charName>CBETA CHARACTER CB02480</charName> <mapping cb:dec="985520" type="PUA">U+F09B0</mapping> <mapping type="unicode">U+21A25</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>寇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[寇-(敲-高)+ㄆ]</value></charProp></char> <char xml:id="CB04467"> <charName>CBETA CHARACTER CB04467</charName> <mapping cb:dec="987507" type="PUA">U+F1173</mapping> <mapping type="unicode">U+2AADF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>怵</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[惏-木]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05418"> <charName>CBETA CHARACTER CB05418</charName> <mapping cb:dec="988458" type="PUA">U+F152A</mapping> <mapping type="unicode">U+458D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>虔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[虔-文+ㄆ]</value></charProp></char> <char xml:id="CB08504"> <charName>CBETA CHARACTER CB08504</charName> <mapping cb:dec="991544" type="PUA">U+F2138</mapping> <mapping type="unicode">U+269A8</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>焰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[舀*炎]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15072"> <charName>CBETA CHARACTER CB15072</charName> <mapping cb:dec="998112" type="PUA">U+F3AE0</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+39DE</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>拔</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[托-七+友]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15106"> <charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName> <mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15131"> <charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName> <mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15150"> <charName>CBETA CHARACTER CB15150</charName> <mapping cb:dec="998190" type="PUA">U+F3B2E</mapping> <mapping type="unicode">U+29BED</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬓</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬃-示+(眉-目+贝)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15156"> <charName>CBETA CHARACTER CB15156</charName> <mapping cb:dec="998196" type="PUA">U+F3B34</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7891</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>碑</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[石*((白-日+田)/廾)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15274"> <charName>CBETA CHARACTER CB15274</charName> <mapping cb:dec="998314" type="PUA">U+F3BAA</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+432B</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>缆</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[缆-(罩-卓)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15432"> <charName>CBETA CHARACTER CB15432</charName> <mapping cb:dec="998472" type="PUA">U+F3C48</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>疾</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[病-丙+失]</value></charProp></char> <char xml:id="CB16078"> <charName>CBETA CHARACTER CB16078</charName> <mapping cb:dec="999118" type="PUA">U+F3ECE</mapping> <mapping type="unicode">U+22349</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(白-日+田)/廾]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-06-30T11:17:06"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518a" n="0518a"/> <lb ed="X" n="0518a01"/> <lb ed="X" n="0518a02"/> <lb ed="X" n="0518a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">No. 375-A <persName>佛</persName>说盂兰盆经</cb:mulu><head>No. 375-A <lb ed="X" n="0518a04"/><lb ed="R094" n="0747a01"/> <persName>佛</persName>说盂兰盆经</head> <lb ed="X" n="0518a05"/><lb ed="R094" n="0747a02"/><p xml:id="pX21p0518a0501">闻如是一时<persName>佛</persName>。在<name role="" type="person">舍卫国</name><name role="" type="person">祇树给孤独园</name>。<name role="" type="person">大目犍连</name> <lb ed="X" n="0518a06"/><lb ed="R094" n="0747a03"/>始得六通。欲度父母。报乳哺之恩。即以道眼。观视世 <lb ed="X" n="0518a07"/><lb ed="R094" n="0747a04"/>间。见其亡母生饿鬼中。不见饮食皮骨连立。目连悲 <lb ed="X" n="0518a08"/><lb ed="R094" n="0747a05"/>哀。即以钵盛饭。往饷其母。母得钵饭。便以左手障钵。 <lb ed="X" n="0518a09"/><lb ed="R094" n="0747a06"/>右手抟食。食未入口。化成火炭。遂不得食。目连大叫。 <lb ed="X" n="0518a10"/><lb ed="R094" n="0747a07"/>悲嚎涕泣。驰还白<persName>佛</persName>。具陈如此。<persName>佛</persName>言。汝母罪根深结。 <lb ed="X" n="0518a11"/><lb ed="R094" n="0747a08"/>非汝一人力所奈何。汝虽孝顺声动天地。天神地祇。 <lb ed="X" n="0518a12"/><lb ed="R094" n="0747a09"/>邪魔外道道士。四天王神。亦不能奈何。当须十方众 <lb ed="X" n="0518a13"/><lb ed="R094" n="0747a10"/>僧威神之力。乃得解脱。吾今当说。救济之法。令一切 <lb ed="X" n="0518a14"/><lb ed="R094" n="0747a11"/>难皆離忧苦。<persName>佛</persName>告目连。十方众僧。七月十五日僧自 <lb ed="X" n="0518a15"/><lb ed="R094" n="0747a12"/>恣时。当为七世父母。及现在父母。厄难中者。具饭百 <lb ed="X" n="0518a16"/><lb ed="R094" n="0747a13"/>味五果。汲灌盆器。香油锭烛。床敷卧具。尽世甘美。以 <lb ed="X" n="0518a17"/><lb ed="R094" n="0747a14"/>著盆中。供养十方大德众僧。当此之日。一切圣众。或 <lb ed="X" n="0518a18"/><lb ed="R094" n="0747a15"/>在山间禅定。或得四道果。或在树下经行。或六通自 <lb ed="X" n="0518a19"/><lb ed="R094" n="0747a16"/>在。教化声闻缘觉。或十地菩萨大人。权现比丘。在大 <lb ed="X" n="0518a20"/><lb ed="R094" n="0747a17"/>众中。皆同一心。受钵和罗饭。具淸净戒。圣众之道。其 <lb ed="X" n="0518a21"/><lb ed="R094" n="0747a18"/>德汪洋。其有供养。此等自恣僧者。现在父母六亲眷 <lb ed="X" n="0518a22"/><lb ed="R094" n="0747b01"/>属。得出三涂之苦。应时解脱。衣食自然。若父母现在 <lb ed="X" n="0518a23"/><lb ed="R094" n="0747b02"/>者。福乐百年。若七世父母生天。自在化生入天花光。 <lb ed="X" n="0518a24"/><lb ed="R094" n="0747b03"/>时<persName>佛</persName>敕十方众僧。皆先为施主家咒愿。愿七世父母 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518b" n="0518b"/> <lb ed="X" n="0518b01"/><lb ed="R094" n="0747b04"/>行禅定意然後受食。初受食时。先安在<persName>佛</persName>前。塔寺中 <lb ed="X" n="0518b02"/><lb ed="R094" n="0747b05"/><persName>佛</persName>前。众僧咒愿竟。便自受食。时目连比丘。及大菩萨 <lb ed="X" n="0518b03"/><lb ed="R094" n="0747b06"/>众。皆大欢喜。目连悲啼泣声。释然除灭。时目连母。即 <lb ed="X" n="0518b04"/><lb ed="R094" n="0747b07"/>于是日。得脱一劫饿鬼之苦。目连复白<persName>佛</persName>言。弟子所 <lb ed="X" n="0518b05"/><lb ed="R094" n="0747b08"/>生母。得蒙三宝。功德之力。众僧威神之力故。若未来 <lb ed="X" n="0518b06"/><lb ed="R094" n="0747b09"/>世一切<persName>佛</persName>弟子。亦应奉盂兰盆。救度现在父母。乃至 <lb ed="X" n="0518b07"/><lb ed="R094" n="0747b10"/>七世父母可为尔不。<persName>佛</persName>言。大善快问。我正欲说。汝今 <lb ed="X" n="0518b08"/><lb ed="R094" n="0747b11"/>复问。善男子。若比丘比丘尼。国王太子。大臣宰相。三 <lb ed="X" n="0518b09"/><lb ed="R094" n="0747b12"/>公百官。万民庶人。行慈孝者。皆应先为。所生现在父 <lb ed="X" n="0518b10"/><lb ed="R094" n="0747b13"/>母。过去七世父母。于七月十五日。<persName>佛</persName>欢喜日。僧自恣 <lb ed="X" n="0518b11"/><lb ed="R094" n="0747b14"/>日。以百味饭食。安盂兰盆中。施十方自恣僧。愿使现 <lb ed="X" n="0518b12"/><lb ed="R094" n="0747b15"/>在父母。寿命百年。无病无一切苦恼之患。乃至七世 <lb ed="X" n="0518b13"/><lb ed="R094" n="0747b16"/>父母。離饿鬼苦。生人天中。福乐无极。是<persName>佛</persName>弟子修孝 <lb ed="X" n="0518b14"/><lb ed="R094" n="0747b17"/>顺者。应念念中常忆父母。乃至七世父母。年年七月 <lb ed="X" n="0518b15"/><lb ed="R094" n="0747b18"/>十五日。常以孝慈忆所生父母。为作盂兰盆施<persName>佛</persName>及 <lb ed="X" n="0518b16"/><lb ed="R094" n="0748a01"/>僧。以报父母长养慈爱之恩。若一切<persName>佛</persName>弟子。应当奉 <lb ed="X" n="0518b17"/><lb ed="R094" n="0748a02"/>持是法。时目连比丘。四辈弟子。欢喜奉行。</p> <lb ed="X" n="0518b18"/><lb ed="R094" n="0748a03"/><p xml:id="pX21p0518b1801"><persName>佛</persName>说盂兰盆经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518b19"/> <lb ed="X" n="0518b20"/> <lb ed="X" n="0518b21"/> <lb ed="X" n="0518b22"/> <lb ed="X" n="0518b23"/> <lb ed="X" n="0518b24"/> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0518c" n="0518c"/> <lb ed="X" n="0518c01"/> <lb ed="X" n="0518c02"/> <lb ed="X" n="0518c03"/> <lb ed="X" n="0518c04"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">No. 375-B</cb:mulu><head>No. 375-B</head> <lb ed="X" n="0518c05"/><lb ed="R094" n="0748a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">报父母恩咒</cb:mulu><head>报父母恩咒<note place="inline">世间有生无不从父母而得。能诵此咒及能愼终追远。恩无不 <lb ed="X" n="0518c06"/><lb ed="R094" n="0748a06"/>报</note></head> <lb ed="X" n="0518c07"/><lb ed="R094" n="0748a07"/><p cb:type="dharani" xml:id="pX21p0518c0701">南无蜜栗多哆婆曳娑诃</p></cb:div> <lb ed="X" n="0518c08"/><lb ed="R094" n="0748a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="2">七月十五日盂兰盆念诵式</cb:mulu><head>七月十五日盂兰盆念诵式</head> <lb ed="X" n="0518c09"/><lb ed="R094" n="0748a09"/><p xml:id="pX21p0518c0901">出家之士。淸规具载。在俗高贤当依此式。正月必 <lb ed="X" n="0518c10"/><lb ed="R094" n="0748a10"/>须入于塔寺中。大会修设。凡孝顺男女。欲报生身 <lb ed="X" n="0518c11"/><lb ed="R094" n="0748a11"/>父母。必预七月初一日为始。每日晨朝然香奉供。 <lb ed="X" n="0518c12"/><lb ed="R094" n="0748a12"/>务在精专。修小弥陀忏。或礼三十五<persName>佛</persName>。代为存亡 <lb ed="X" n="0518c13"/><lb ed="R094" n="0748a13"/>父母忏罪。至速往无量光<persName>佛</persName>刹。白云。</p> <lb ed="X" n="0518c14"/><lb ed="R094" n="0748a14"/><p xml:id="pX21p0518c1401">我等同孝志。修行净土因。报答二亲恩。忏除三障罪。 <lb ed="X" n="0518c15"/><lb ed="R094" n="0748a15"/>存者获福寿。亡者得超陞。尽法界冤亲。同生<name role="" type="person">安养国</name>。</p> <lb ed="X" n="0518c16"/><lb ed="R094" n="0748a16"/><p xml:id="pX21p0518c1601">擧盂兰盆经毕。念阿弥陀<persName>佛</persName>真金色<note place="inline">云云</note>。紧念阿 <lb ed="X" n="0518c17"/><lb ed="R094" n="0748a17"/>弥陀<persName>佛</persName>百声。观音势至淸净海众各十声毕。迴向 <lb ed="X" n="0518c18"/><lb ed="R094" n="0748a18"/>云。</p> <lb ed="X" n="0518c19"/><lb ed="R094" n="0748b01"/><p xml:id="pX21p0518c1901">以此修行众善根。报答父母劬劳德。存者福乐寿无 <lb ed="X" n="0518c20"/><lb ed="R094" n="0748b02"/>穷。亡者離苦生安养。四恩三有诸含识。三涂八难苦 <lb ed="X" n="0518c21"/><lb ed="R094" n="0748b03"/>众生。俱蒙悔过洗瑕疵。尽出轮迴生净土。</p> <lb ed="X" n="0518c22"/><lb ed="R094" n="0748b04"/><p xml:id="pX21p0518c2201">至晚礼三十五<persName>佛</persName>了。白云我等同孝志<note place="inline">云云</note>。毕。念 <lb ed="X" n="0518c23"/><lb ed="R094" n="0748b05"/>弥陀经。洎念往生咒毕。擧阿弥陀<persName>佛</persName>真金色<note place="inline">云云</note>。 <lb ed="X" n="0518c24"/><lb ed="R094" n="0748b06"/>念阿弥陀<persName>佛</persName>百声。千声。幷菩萨圣号。发愿云。</p> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519a" n="0519a"/> <lb ed="X" n="0519a01"/><lb ed="R094" n="0748b07"/><p xml:id="pX21p0519a0101">愿所生父母。或今存在。或<anchor xml:id="nkr_note_add_0519a0101" n="0519a0101"/><anchor xml:id="beg0519a0101" n="0519a0101"/>已<anchor xml:id="end0519a0101"/>终亡。随其所居。逐彼生 <lb ed="X" n="0519a02"/><lb ed="R094" n="0748b08"/>处。唯愿阿弥陀<persName>佛</persName>。观世音菩萨。大势至菩萨。光明照 <lb ed="X" n="0519a03"/><lb ed="R094" n="0748b09"/>烛。愿力摄持。三障消除。五根成立。发菩提愿。修净土 <lb ed="X" n="0519a04"/><lb ed="R094" n="0748b10"/>因。存者得满报龄。终归宝刹。亡者即捐诸趣。便托莲 <lb ed="X" n="0519a05"/><lb ed="R094" n="0748b11"/>胎。睹妙相明心。听玄谈入位。现前授记。尘刹分身。廣 <lb ed="X" n="0519a06"/><lb ed="R094" n="0748b12"/>度有情。同登妙土。伏愿。我等孝顺之心。深入至道之 <lb ed="X" n="0519a07"/><lb ed="R094" n="0748b13"/>法。无遗当来诸<persName>佛</persName>贪中。同作应生眷属。二严等备。三 <lb ed="X" n="0519a08"/><lb ed="R094" n="0748b14"/>觉俱圆。法性有边。愿心无极。尽入<persName>如来</persName>愿性海中。</p> <lb ed="X" n="0519a09"/><lb ed="R094" n="0748b15"/><p xml:id="pX21p0519a0901">转身对立。施生幷如常式。</p> <lb ed="X" n="0519a10"/><lb ed="R094" n="0748b16"/><p xml:id="pX21p0519a1001">或午後有暇。念盂兰盆经。或念阿弥陀经毕。念阿 <lb ed="X" n="0519a11"/><lb ed="R094" n="0748b17"/>弥陀<persName>佛</persName>百声。或千声。观音势至。淸净海众各十声。 <lb ed="X" n="0519a12"/><lb ed="R094" n="0748b18"/>迴向云。以此修行众善根。<note place="inline">云云</note>或再暇念金刚经。 <lb ed="X" n="0519a13"/><lb ed="R094" n="0749a01"/>或弥陀经 普门品 圆通品 楞严等咒。</p> <lb ed="X" n="0519a14"/><lb ed="R094" n="0749a02"/><p xml:id="pX21p0519a1401">盂兰盆斋念诵式<note place="inline">终</note></p></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0519a15"/> <lb ed="X" n="0519a16"/> <lb ed="X" n="0519a17"/> <lb ed="X" n="0519a18"/> <lb ed="X" n="0519a19"/> <lb ed="X" n="0519a20"/> <lb ed="X" n="0519a21"/> <lb ed="X" n="0519a22"/> <lb ed="X" n="0519a23"/> <lb ed="X" n="0519a24"/> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519b" n="0519b"/> <lb ed="X" n="0519b01"/> <lb ed="X" n="0519b02"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1"><persName>佛</persName>说盂兰盆经疏幷序孝衡钞</cb:mulu> <lb ed="X" n="0519b03"/><cb:docNumber>No. 375</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0519b04"/><lb ed="R094" n="0749a04"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead><persName>佛</persName>说盂兰盆经疏幷序孝衡钞卷上</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0519b05"/><lb ed="R094" n="0749a05"/><byline cb:type="author">讲 经律论沙门 遇荣 钞</byline> <lb ed="X" n="0519b06"/><lb ed="R094" n="0749a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0519b0601">【钞】奇哉圣主。积孝行以无伦。垂笵资徒。续良规而不 <lb ed="X" n="0519b07"/><lb ed="R094" n="0749a07"/>坠。欲晓经旨。须善疏文。释此疏文。大分为三。初释 <lb ed="X" n="0519b08"/><lb ed="R094" n="0749a08"/>疏题目。二彰造疏人。三释疏本文。疏题分二。初释 <lb ed="X" n="0519b09"/><lb ed="R094" n="0749a09"/>正题。後释幷序。正题分二。初離释。後合释。離释分 <lb ed="X" n="0519b10"/><lb ed="R094" n="0749a10"/>二。初辨所释经题。後辨能释疏字。</p><p xml:id="pX21p0519b1014" cb:place="inline">〇且经题者。梵 <lb ed="X" n="0519b11"/><lb ed="R094" n="0749a11"/>语<persName>佛陀</persName>你舍乌蓝婆拏门佐罗素呾缆。华言觉者 <lb ed="X" n="0519b12"/><lb ed="R094" n="0749a12"/>说救倒悬器经。今以随方生善。文词稳顺。含多義 <lb ed="X" n="0519b13"/><lb ed="R094" n="0749a13"/>故。所以华梵相兼。仍存讹略。故云<persName>佛</persName>说盂兰盆经 <lb ed="X" n="0519b14"/><lb ed="R094" n="0749a14"/>也。梵语<persName>佛陀</persName>。略言<persName>佛</persName>也。此云觉者。者是主義。体即 <lb ed="X" n="0519b15"/><lb ed="R094" n="0749a15"/>无漏。五蕴假者也。觉体是慧。觉察断障。觉照真俗。 <lb ed="X" n="0519b16"/><lb ed="R094" n="0749a16"/>自觉觉他。觉行圆满。三觉如次。简馀凡夫。二乘。菩 <lb ed="X" n="0519b17"/><lb ed="R094" n="0749a17"/>萨。唯有<persName>如来</persName>独到彼岸。跨十方而为主。握五性以 <lb ed="X" n="0519b18"/><lb ed="R094" n="0749a18"/>称师。三觉圆明。故名为<persName>佛</persName>。梵语你舍。此翻为说。振 <lb ed="X" n="0519b19"/><lb ed="R094" n="0749b01"/>圆音而警众。扬妙義以符機。益物导迷。故名为说。 <lb ed="X" n="0519b20"/><lb ed="R094" n="0749b02"/>盂兰盆者。即今大宋翻经者言。此皆梵语讹略也。 <lb ed="X" n="0519b21"/><lb ed="R094" n="0749b03"/>具正应云乌蓝婆拏。孝顺義。供義。恩義。倒悬義。盆 <lb ed="X" n="0519b22"/><lb ed="R094" n="0749b04"/>亦讹略。旧云盆佐那。新云门佐罗。亦云门佐曩。华 <lb ed="X" n="0519b23"/><lb ed="R094" n="0749b05"/>言救器。以義迴文。名救倒悬器。随力所办金银等 <lb ed="X" n="0519b24"/><lb ed="R094" n="0749b06"/>器。器中具饭百味甘美五果等物。及馀妙事。供养 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0519c" n="0519c"/> <lb ed="X" n="0519c01"/><lb ed="R094" n="0749b07"/>三宝。福资父母。利益存亡。四義。意云。行孝顺故。所 <lb ed="X" n="0519c02"/><lb ed="R094" n="0749b08"/>以设供。设供集福。酬养育恩。救倒悬苦。正取救倒 <lb ed="X" n="0519c03"/><lb ed="R094" n="0749b09"/>悬義。馀義兼之。由饿鬼等渴<g ref="#CB08504">焰</g>烧心。饥火逼腹。命 <lb ed="X" n="0519c04"/><lb ed="R094" n="0749b10"/>唯喘息。苦似倒悬。设供集福救彼倒悬之苦。故以 <lb ed="X" n="0519c05"/><lb ed="R094" n="0749b11"/>为名。然意有通别。别者。目连得道欲报父母之恩。 <lb ed="X" n="0519c06"/><lb ed="R094" n="0749b12"/>观见亡母堕饿鬼中。神通力小不能救之。白<persName>佛</persName>世 <lb ed="X" n="0519c07"/><lb ed="R094" n="0749b13"/>尊备申哀恳。<persName>佛</persName>即为说盂兰盆供。集福荐拔即得 <lb ed="X" n="0519c08"/><lb ed="R094" n="0749b14"/>離苦。故下经云。<persName>佛</persName>告目连。十方众僧七月十五日 <lb ed="X" n="0519c09"/><lb ed="R094" n="0749b15"/>僧自恣时。具饭百味五果。汲灌盆器。香油锭烛。床 <lb ed="X" n="0519c10"/><lb ed="R094" n="0749b16"/>敷卧具。尽世甘美。以著盆中。供养十方大德众僧。 <lb ed="X" n="0519c11"/><lb ed="R094" n="0749b17"/>乃至云。时目连母。即于是日得脱一劫饿鬼之苦。 <lb ed="X" n="0519c12"/><lb ed="R094" n="0749b18"/>通者。若僧若俗王臣庶人。皆应为父母设此盆供。 <lb ed="X" n="0519c13"/><lb ed="R094" n="0750a01"/>保安荐殁。故下经云。若有僧尼国王太子。乃至庶 <lb ed="X" n="0519c14"/><lb ed="R094" n="0750a02"/>人。行慈孝者。皆应为现在父母。及过去七世父母。 <lb ed="X" n="0519c15"/><lb ed="R094" n="0750a03"/>于七月十五日。百味饭食安盂兰盆中。施十方自 <lb ed="X" n="0519c16"/><lb ed="R094" n="0750a04"/>恣僧。愿于现世父母。寿命百年。无病无一切苦恼 <lb ed="X" n="0519c17"/><lb ed="R094" n="0750a05"/>之患。七世父母。離饿鬼苦。生人天中。福乐无极。盆 <lb ed="X" n="0519c18"/><lb ed="R094" n="0750a06"/>者。所设盆供能救之器。盂兰者。所救之苦。盂兰之 <lb ed="X" n="0519c19"/><lb ed="R094" n="0750a07"/>盆。名盂兰盆。依主释也。梵语素呾<g ref="#CB15274">缆</g>。旧名修多罗。 <lb ed="X" n="0519c20"/><lb ed="R094" n="0750a08"/>修妒路。皆讹也。此云契经。存体略用。但名为经。天 <lb ed="X" n="0519c21"/><lb ed="R094" n="0750a09"/>亲四義释经。谓能贯穿依故。相故。法故。義故。谓于 <lb ed="X" n="0519c22"/><lb ed="R094" n="0750a10"/>是处由此为此而有所说。名之为依。真俗谛相。善 <lb ed="X" n="0519c23"/><lb ed="R094" n="0750a11"/>巧等法。密意等義。上生疏云。经者。摄也贯也常也 <lb ed="X" n="0519c24"/><lb ed="R094" n="0750a12"/>法也。生资教摄永绝烦笼。理藉文贯长離散灭。百 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520a" n="0520a"/> <lb ed="X" n="0520a01"/><lb ed="R094" n="0750a13"/>灵常轨干葉良规。利物诠真。目为经也。然此经体 <lb ed="X" n="0520a02"/><lb ed="R094" n="0750a14"/>以声名句文四法为性。由此四法能诠義故。又瑜 <lb ed="X" n="0520a03"/><lb ed="R094" n="0750a15"/>伽云。一文二義而为经体。以文一法。进摄名句。退 <lb ed="X" n="0520a04"/><lb ed="R094" n="0750a16"/>摄于声。总以声名句文。及所诠義。五法为体。由此 <lb ed="X" n="0520a05"/><lb ed="R094" n="0750a17"/>五法摄益勝故。盂兰盆之经。名盂兰盆经。能说即 <lb ed="X" n="0520a06"/><lb ed="R094" n="0750a18"/><persName>佛</persName>。名为<persName>佛</persName>说。<persName>佛</persName>说之盂兰盆经。名<persName>佛</persName>说盂兰盆经。 <lb ed="X" n="0520a07"/><lb ed="R094" n="0750b01"/>亦可所说即盂兰盆经。<persName>佛</persName>之所说盂兰盆经。持业。 <lb ed="X" n="0520a08"/><lb ed="R094" n="0750b02"/>依主。可知。</p><p xml:id="pX21p0520a0805" cb:place="inline">〇第二辨能释疏字者。疏犹记也。纂录之 <lb ed="X" n="0520a09"/><lb ed="R094" n="0750b03"/>義。纂录诸教相应文義。释此经意。故名为疏。又疏者。 <lb ed="X" n="0520a10"/><lb ed="R094" n="0750b04"/>疏<note place="inline">平声</note>也分也决也。疏通文義。分别旨趣。抉择勝劣。 <lb ed="X" n="0520a11"/><lb ed="R094" n="0750b05"/>故名疏也。即以疏主声名句文。及所诠義。五法为 <lb ed="X" n="0520a12"/><lb ed="R094" n="0750b06"/>体。然以先贤述作。作必有意。述此经疏略有三意。 <lb ed="X" n="0520a13"/><lb ed="R094" n="0750b07"/>一者为酬缁素请故。故下疏云。今因归鄕依日开 <lb ed="X" n="0520a14"/><lb ed="R094" n="0750b08"/>设。道俗耆艾悲喜遵行。异口同音请制新疏。式允 <lb ed="X" n="0520a15"/><lb ed="R094" n="0750b09"/>来情发挥要道。二者为欲利益父母等故。下云。我 <lb ed="X" n="0520a16"/><lb ed="R094" n="0750b10"/>今所赞述。自他存殁亲。離苦常安乐。三者欲留轨 <lb ed="X" n="0520a17"/><lb ed="R094" n="0750b11"/>仪示後人故。下云。宗密。依之修崇<anchor xml:id="nkr_note_add_0520a1701" n="0520a1701"/><anchor xml:id="beg0520a1701" n="0520a1701"/>已<anchor xml:id="end0520a1701"/>历多载。兼讲 <lb ed="X" n="0520a18"/><lb ed="R094" n="0750b12"/>其诰用示未闻。垂笵後学故造此疏。南齐高祖。常 <lb ed="X" n="0520a19"/><lb ed="R094" n="0750b13"/>于七月十五日。送盂兰盆往诸寺中供自恣僧。颜 <lb ed="X" n="0520a20"/><lb ed="R094" n="0750b14"/>氏家训云。七月十五日盂兰盆斋。望于汝等依行 <lb ed="X" n="0520a21"/><lb ed="R094" n="0750b15"/>不绝。自古圣贤所尙。其来远矣。皇宋三葉。丁酉岁 <lb ed="X" n="0520a22"/><lb ed="R094" n="0750b16"/>季春月嗣帝位。思报昊天之恩。于季夏月诏两街 <lb ed="X" n="0520a23"/><lb ed="R094" n="0750b17"/>僧录。问盂兰盆仪式。时左街僧录达识大师行淸 <lb ed="X" n="0520a24"/><lb ed="R094" n="0750b18"/>令赐紫沙门省才。依经附疏。具录仪式。进于皇帝。 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520b" n="0520b"/> <lb ed="X" n="0520b01"/><lb ed="R094" n="0751a01"/>皇帝得<anchor xml:id="nkr_note_add_0520b0101" n="0520b0101"/><anchor xml:id="beg0520b0101" n="0520b0101"/>已<anchor xml:id="end0520b0101"/>。依法修设。由斯此典讲听兴焉。今皇四 <lb ed="X" n="0520b02"/><lb ed="R094" n="0751a02"/>葉。壬戌年癸卯月嗣帝位。至于秋首。诏僧三七于 <lb ed="X" n="0520b03"/><lb ed="R094" n="0751a03"/>延庆殿开建道场七日七夜。昼讲斯经馀时礼念。 <lb ed="X" n="0520b04"/><lb ed="R094" n="0751a04"/>至七月十五日。复诏两街僧职。译经三藏。及讲经 <lb ed="X" n="0520b05"/><lb ed="R094" n="0751a05"/>律论者。总二百五十人。具就道场中。礼八万四千 <lb ed="X" n="0520b06"/><lb ed="R094" n="0751a06"/>舍利宝塔。于长春殿设盂兰盆斋。集诸妙利。资父 <lb ed="X" n="0520b07"/><lb ed="R094" n="0751a07"/>王之仙驾。酬昊天之鸿恩。皇朝异事。迈古超今。未 <lb ed="X" n="0520b08"/><lb ed="R094" n="0751a08"/>之有也。予于是时亦预其数。故此略述。欲冀英贤。 <lb ed="X" n="0520b09"/><lb ed="R094" n="0751a09"/>上行下效耳。</p><p xml:id="pX21p0520b0906" cb:place="inline">收科可知。</p><p xml:id="pX21p0520b0910" cb:place="inline">〇後合释者。造疏本为 <lb ed="X" n="0520b10"/><lb ed="R094" n="0751a10"/>释经文義。显经意趣。故从所释经。以彰其名。<persName>佛</persName>说 <lb ed="X" n="0520b11"/><lb ed="R094" n="0751a11"/>盂兰盆经之疏。依主释也。</p><p xml:id="pX21p0520b1111" cb:place="inline">收科可知。</p><p xml:id="pX21p0520b1115" cb:place="inline">〇第二释 <lb ed="X" n="0520b12"/><lb ed="R094" n="0751a12"/>幷序者。序犹致也。序致此经孝道本末。应孝子心。 <lb ed="X" n="0520b13"/><lb ed="R094" n="0751a13"/>拔二亲苦。酬养育恩。教流此土造疏因由之事也。 <lb ed="X" n="0520b14"/><lb ed="R094" n="0751a14"/>又序者。緖也。如茧之得緖。緖尽一茧之丝。疏之得 <lb ed="X" n="0520b15"/><lb ed="R094" n="0751a15"/>序。序尽一经之意。幷者。兼也。不唯释经兼作其序。 <lb ed="X" n="0520b16"/><lb ed="R094" n="0751a16"/>故言幷序。</p><p xml:id="pX21p0520b1605" cb:place="inline">△二彰造疏人。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520b17"/><lb ed="R094" n="0751a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0520b1701">【疏】充国沙门 宗密 述。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0520b18"/><lb ed="R094" n="0751a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0520b1801">【钞】充国者。今果州西充县也。昔者汉时为充国县。 <lb ed="X" n="0520b19"/><lb ed="R094" n="0751b01"/>今标旧名。仍略县字。故云充国。然其疏主。本居长 <lb ed="X" n="0520b20"/><lb ed="R094" n="0751b02"/>安。住<name role="" type="person">草堂寺</name>。後入<name role="" type="person">终南山</name>。今标充国者。意表依经 <lb ed="X" n="0520b21"/><lb ed="R094" n="0751b03"/>行于孝道。父母家鄕生缘处故。行在孝诚不忘亲 <lb ed="X" n="0520b22"/><lb ed="R094" n="0751b04"/>爱故。沙门者。略梵语也。具云沙迦懑曩。此云息恶。 <lb ed="X" n="0520b23"/><lb ed="R094" n="0751b05"/>息不善故。亦云勤息。勤修众善。息不善故。法花疏 <lb ed="X" n="0520b24"/><lb ed="R094" n="0751b06"/>云。沙门息義以得法故。暂尔寧息。亦息恶也。正言 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0520c" n="0520c"/> <lb ed="X" n="0520c01"/><lb ed="R094" n="0751b07"/>室罗摩挐。或云室摩那拏。此云功劳。谓修妙道有 <lb ed="X" n="0520c02"/><lb ed="R094" n="0751b08"/>功劳故。今略梵语故言沙门。宗密者。疏主名也。<g ref="#CB15156">碑</g> <lb ed="X" n="0520c03"/><lb ed="R094" n="0751b09"/>文极廣。略其要云。圭峰禅师号宗密。姓何氏。果州 <lb ed="X" n="0520c04"/><lb ed="R094" n="0751b10"/>西充县人也。建中元年生。元和二年受具。後谒遂 <lb ed="X" n="0520c05"/><lb ed="R094" n="0751b11"/>州圆和尙传契心印。又遍访名能。廣乎知见。讲圆 <lb ed="X" n="0520c06"/><lb ed="R094" n="0751b12"/>觉。花严经。自後乃著圆觉。花严。涅槃。金刚。起信。唯 <lb ed="X" n="0520c07"/><lb ed="R094" n="0751b13"/>识。盂兰盆。法界观。行愿经等疏抄。幷集诸宗禅言 <lb ed="X" n="0520c08"/><lb ed="R094" n="0751b14"/>为禅源诠。及酬答书偈议论等。总九十馀卷。幷传 <lb ed="X" n="0520c09"/><lb ed="R094" n="0751b15"/>于世。文宗皇帝。于太和二年庆成节。诏入内殿问 <lb ed="X" n="0520c10"/><lb ed="R094" n="0751b16"/>诸法要。赐紫方袍。寻请归山。至会昌元年正月六 <lb ed="X" n="0520c11"/><lb ed="R094" n="0751b17"/>日。坐灭于兴福塔院。其月二十二日。道俗奉全身 <lb ed="X" n="0520c12"/><lb ed="R094" n="0751b18"/>于圭峰荼毘。得舍利数十粒。俗寿六十二。僧腊三 <lb ed="X" n="0520c13"/><lb ed="R094" n="0752a01"/>十四。後追谥定慧禅师靑莲之塔也。述者。叙也。撰 <lb ed="X" n="0520c14"/><lb ed="R094" n="0752a02"/>也。内录藏教。外<anchor xml:id="nkr_note_add_0520c1401" n="0520c1401"/><anchor xml:id="beg0520c1401" n="0520c1401"/>采<anchor xml:id="end0520c1401"/>群书。言无不经。事无不古。纂叙 <lb ed="X" n="0520c15"/><lb ed="R094" n="0752a03"/>文義。撰集成章。名之为述。唯识疏云。叙理名述。先 <lb ed="X" n="0520c16"/><lb ed="R094" n="0752a04"/>来有故。作故名造。今新起故。</p><p xml:id="pX21p0520c1612" cb:place="inline">△三释疏本文二。初 <lb ed="X" n="0520c17"/><lb ed="R094" n="0752a05"/>疏家叙分。後疏家正宗。初中四。初泛明孝道为经 <lb ed="X" n="0520c18"/><lb ed="R094" n="0752a06"/>起之端由。二正显此经彰<persName>佛</persName>说之所为。三教流此 <lb ed="X" n="0520c19"/><lb ed="R094" n="0752a07"/>土遵式奉行。四式歎能仁颂德祈愿。然此四段次 <lb ed="X" n="0520c20"/><lb ed="R094" n="0752a08"/>第尔者。为文体式。欲正称扬一事。而先泛述端由。 <lb ed="X" n="0520c21"/><lb ed="R094" n="0752a09"/>言在于远。意在于近也。泛述孝道。本居气象。渐贯 <lb ed="X" n="0520c22"/><lb ed="R094" n="0752a10"/>生灵。释迦。孔圣。皆宗于孝。设教化民。故有初段文 <lb ed="X" n="0520c23"/><lb ed="R094" n="0752a11"/>也。既泛述<anchor xml:id="nkr_note_add_0520c2301" n="0520c2301"/><anchor xml:id="beg0520c2301" n="0520c2301"/>已<anchor xml:id="end0520c2301"/>。然来委知何所以故。<persName>佛</persName>说此经。故有 <lb ed="X" n="0520c24"/><lb ed="R094" n="0752a12"/>第二彰<persName>佛</persName>说之所为。其所为者。为孝顺之子。欲救 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521a" n="0521a"/> <lb ed="X" n="0521a01"/><lb ed="R094" n="0752a13"/>慈亲之苦。意酬养育之恩。故说此经示其妙行。此 <lb ed="X" n="0521a02"/><lb ed="R094" n="0752a14"/>说西土。次应显示此方流佈传受因由。故有第三 <lb ed="X" n="0521a03"/><lb ed="R094" n="0752a15"/>教流此土遵式奉行。此方释子。依教设会。讲经劝 <lb ed="X" n="0521a04"/><lb ed="R094" n="0752a16"/>众。造疏释经。垂笵後学也。将欲造疏。求圣加护。述 <lb ed="X" n="0521a05"/><lb ed="R094" n="0752a17"/>造疏意。方陈词翰。故有第四式歎能仁颂德祈愿。 <lb ed="X" n="0521a06"/><lb ed="R094" n="0752a18"/>是故四段如是次第。初中三。初明孝道本末二。初 <lb ed="X" n="0521a07"/><lb ed="R094" n="0752b01"/>本居气象。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a08"/><lb ed="R094" n="0752b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521a0801">【疏】始于混沌塞乎天地。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521a09"/><lb ed="R094" n="0752b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521a0901">【钞】淳元之气。淸浊未分。形如禽卵。谓之混沌。淸浊 <lb ed="X" n="0521a10"/><lb ed="R094" n="0752b04"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0521a1001" n="0521a1001"/><anchor xml:id="beg0521a1001" n="0521a1001"/>已<anchor xml:id="end0521a1001"/>分。谓之二仪。谓淸气上陞。穹窿无碍。圆覆曰天。 <lb ed="X" n="0521a11"/><lb ed="R094" n="0752b05"/>浊气下沉。旁礡坚厚。方载曰地。以人居中。通名三 <lb ed="X" n="0521a12"/><lb ed="R094" n="0752b06"/>才。周易钩命决云。大地未分之前名太易。有太初。 <lb ed="X" n="0521a13"/><lb ed="R094" n="0752b07"/>有太始。有太素。有太极。名五运也。气象未形。谓之 <lb ed="X" n="0521a14"/><lb ed="R094" n="0752b08"/>太易。元气始萌。谓之太初。气象之端。谓之太始。形 <lb ed="X" n="0521a15"/><lb ed="R094" n="0752b09"/>变有质。谓之太素。形质始具。谓之太极。转变五气。 <lb ed="X" n="0521a16"/><lb ed="R094" n="0752b10"/>故称五运。气象质具而未相離。皆太易之名。有五 <lb ed="X" n="0521a17"/><lb ed="R094" n="0752b11"/>种也。历帝记云。天地未分。谓之太易。气兆始萌。谓 <lb ed="X" n="0521a18"/><lb ed="R094" n="0752b12"/>之太初。高下相应。谓之太始。质象既成。谓之太素。 <lb ed="X" n="0521a19"/><lb ed="R094" n="0752b13"/>天高地卑。谓之太极。圆淸方浊。谓之两仪。人居其 <lb ed="X" n="0521a20"/><lb ed="R094" n="0752b14"/>闲成三才也。易纬通卦云。太极生两仪。谓淸气轻 <lb ed="X" n="0521a21"/><lb ed="R094" n="0752b15"/>者上为天。浊气重者下为地。以人参之。名三才也。 <lb ed="X" n="0521a22"/><lb ed="R094" n="0752b16"/>易序卦云。有天地万物。然後立君臣。定父子。长幼 <lb ed="X" n="0521a23"/><lb ed="R094" n="0752b17"/>夫妇之礼。尊卑上下之别。今显孝道初始。在于混 <lb ed="X" n="0521a24"/><lb ed="R094" n="0752b18"/>沌元气之中。贯于五运。渐随元气。充塞天地。遍三 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521b" n="0521b"/> <lb ed="X" n="0521b01"/><lb ed="R094" n="0753a01"/>才。通万物也。故孝经援神契云。元气混沌。孝在其 <lb ed="X" n="0521b02"/><lb ed="R094" n="0753a02"/>中。礼记祭義云。曾子曰。夫孝。置之而塞乎天地。敷 <lb ed="X" n="0521b03"/><lb ed="R094" n="0753a03"/>之而横乎四海。施之後世而无朝夕。推之放诸东 <lb ed="X" n="0521b04"/><lb ed="R094" n="0753a04"/>海而准。推之放诸西海而准。南海北海亦然。<note place="inline">尔雅云。东 <lb ed="X" n="0521b05"/><lb ed="R094" n="0753a05"/>夷。西戎。南蛮。北狄。此四晦昧无知。谓之四海</note>总其意者。上至天子。下至 <lb ed="X" n="0521b06"/><lb ed="R094" n="0753a06"/>庶人。尽一切时岁月朝夕。遍一切处四方上下。于 <lb ed="X" n="0521b07"/><lb ed="R094" n="0753a07"/>一切物贵贱尊卑。凡所进退。动静。语默。好恶。欢慼。 <lb ed="X" n="0521b08"/><lb ed="R094" n="0753a08"/>皆顺人民万物之理。名之为孝。其孝损益者。幽显 <lb ed="X" n="0521b09"/><lb ed="R094" n="0753a09"/>生灵有父母者。应常愼行也。愼行者。敬身也。敬身 <lb ed="X" n="0521b10"/><lb ed="R094" n="0753a10"/>者。不损体也。不损体者。不令父母忧也。故谓之孝。 <lb ed="X" n="0521b11"/><lb ed="R094" n="0753a11"/>夫子云。断一树。杀一兽。不以其时。非孝也。曾子云。 <lb ed="X" n="0521b12"/><lb ed="R094" n="0753a12"/>身也者。父母遗体也。父母遗体。敢不敬乎。居处不 <lb ed="X" n="0521b13"/><lb ed="R094" n="0753a13"/><g ref="#CB00982">莊</g>非孝也。事君不忠非孝也。莅官不敬非孝也。朋 <lb ed="X" n="0521b14"/><lb ed="R094" n="0753a14"/>友不信非孝也。战阵无勇非孝也。五者不遂。灾及 <lb ed="X" n="0521b15"/><lb ed="R094" n="0753a15"/>于亲。敢不敬乎。今明孝道。前後言之。横该五运。上 <lb ed="X" n="0521b16"/><lb ed="R094" n="0753a16"/>下言之。竖贯三才。四海言之。纵罗万物。至德幽微 <lb ed="X" n="0521b17"/><lb ed="R094" n="0753a17"/>深而复廣。故云始于混沌塞乎天地。</p><p xml:id="pX21p0521b1715" cb:place="inline">△二末贯生 <lb ed="X" n="0521b18"/><lb ed="R094" n="0753a18"/>灵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521b19"/><lb ed="R094" n="0753b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521b1901">【疏】通人神。贯贵贱。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521b20"/><lb ed="R094" n="0753b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521b2001">【钞】孝通幽显。于显擧人摄馀兽等。于幽擧神摄馀 <lb ed="X" n="0521b21"/><lb ed="R094" n="0753b03"/>鬼等。故通人神也。上至天子。下至庶人。总五等人。 <lb ed="X" n="0521b22"/><lb ed="R094" n="0753b04"/>其中奴婢之类皆名为贱。自馀长幼皆名为贵。贵 <lb ed="X" n="0521b23"/><lb ed="R094" n="0753b05"/>贱虽殊。行孝奉亲。彼此无异。故贯贵贱也。言五等 <lb ed="X" n="0521b24"/><lb ed="R094" n="0753b06"/>人者。一天子。二诸侯。三卿大夫。四士。五庶人。各有 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0521c" n="0521c"/> <lb ed="X" n="0521c01"/><lb ed="R094" n="0753b07"/>一章名此五孝。如孝经说。彼经序云。虽五孝之用 <lb ed="X" n="0521c02"/><lb ed="R094" n="0753b08"/>则别。而百行之源不殊。故疏云尔。</p><p xml:id="pX21p0521c0214" cb:place="inline">△二儒释同遵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c03"/><lb ed="R094" n="0753b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0521c0301">【疏】儒释皆宗之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0521c04"/><lb ed="R094" n="0753b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0521c0401">【钞】上依儒教叙孝本末。此文双指儒释皆宗。释教 <lb ed="X" n="0521c05"/><lb ed="R094" n="0753b11"/>所宗疏文影略。今为助者。通人神贯贵贱。始于真 <lb ed="X" n="0521c06"/><lb ed="R094" n="0753b12"/>际。充乎世间。该圣凡。被诸趣。儒释皆宗之。且儒教 <lb ed="X" n="0521c07"/><lb ed="R094" n="0753b13"/>所宗者。儒有五常。以仁为首。仁又以孝为本。由于 <lb ed="X" n="0521c08"/><lb ed="R094" n="0753b14"/>此五。立身扬名。安<g ref="#CB15131">邦</g>治化。百行之源。是故宗之。故 <lb ed="X" n="0521c09"/><lb ed="R094" n="0753b15"/>孝经云。夫孝。德之本也。言五常者。谓仁義礼智信。 <lb ed="X" n="0521c10"/><lb ed="R094" n="0753b16"/>好生恶杀曰仁。知恩报恩曰義。长幼恭勤曰礼。敏 <lb ed="X" n="0521c11"/><lb ed="R094" n="0753b17"/>速多知曰智。立行可依曰信。又云。不杀为仁。不盗 <lb ed="X" n="0521c12"/><lb ed="R094" n="0753b18"/>为義。不乱为礼。不婬为智。忠实为信。由于此五。王 <lb ed="X" n="0521c13"/><lb ed="R094" n="0754a01"/>者以之治国。君子以之立身。不可暂亡谓之五常。 <lb ed="X" n="0521c14"/><lb ed="R094" n="0754a02"/>释教所宗者。释有三学。以戒为首。戒又以孝为体。 <lb ed="X" n="0521c15"/><lb ed="R094" n="0754a03"/>由此孝故。名称普闻无量世界。能度无数百千众 <lb ed="X" n="0521c16"/><lb ed="R094" n="0754a04"/>生。断障证理究竟成<persName>佛</persName>。万德之源是故宗之。故梵 <lb ed="X" n="0521c17"/><lb ed="R094" n="0754a05"/>网经云。孝顺父母。师僧三宝。孝顺至道之法。孝名 <lb ed="X" n="0521c18"/><lb ed="R094" n="0754a06"/>为戒。是诸<persName>佛</persName>之本源。行菩萨道之根本。是大众诸 <lb ed="X" n="0521c19"/><lb ed="R094" n="0754a07"/><persName>佛</persName>子之根本。言三学者。谓戒定慧。防非发善名戒。 <lb ed="X" n="0521c20"/><lb ed="R094" n="0754a08"/>心专一境名定。决断拣择名慧。又以戒定为福门。 <lb ed="X" n="0521c21"/><lb ed="R094" n="0754a09"/>以慧为智门。福智二门。自他俱利。出生死苦。入涅 <lb ed="X" n="0521c22"/><lb ed="R094" n="0754a10"/>槃乐。而此福智三学妙行。常修无间。证法报化三 <lb ed="X" n="0521c23"/><lb ed="R094" n="0754a11"/>身常住。如次凝然。不断相续。是谓出世无比三常。 <lb ed="X" n="0521c24"/><lb ed="R094" n="0754a12"/>非如世间小小五常。</p><p xml:id="pX21p0521c2409" cb:place="inline">△三指陈结歎。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522a" n="0522a"/> <lb ed="X" n="0522a01"/><lb ed="R094" n="0754a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522a0101">【疏】其唯孝道矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a02"/><lb ed="R094" n="0754a14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522a0201">【钞】指陈孝行。遮简馀善。故云其唯孝道。君子务之 <lb ed="X" n="0522a03"/><lb ed="R094" n="0754a15"/>为本。本立而道生。菩萨结之为戒。戒立而果满。孝 <lb ed="X" n="0522a04"/><lb ed="R094" n="0754a16"/>者。孝顺爱敬从命之義。道者。道理为本之義。即由 <lb ed="X" n="0522a05"/><lb ed="R094" n="0754a17"/>此行。爱敬尊长。从命不违。示理益物。能生众德。故 <lb ed="X" n="0522a06"/><lb ed="R094" n="0754a18"/>名孝道。又孝经疏云。孝者。事亲总名也。又畜也。好 <lb ed="X" n="0522a07"/><lb ed="R094" n="0754b01"/>也。至顺也。善事父母也。谓事亲之道。常蓄在心。尽 <lb ed="X" n="0522a08"/><lb ed="R094" n="0754b02"/>其色养。中心悦好。承顺无违。故名孝也。道者。通达 <lb ed="X" n="0522a09"/><lb ed="R094" n="0754b03"/>義。孝行通于天下。民用和睦。矣。语助也。</p><p xml:id="pX21p0522a0916" cb:place="inline">△二正显 <lb ed="X" n="0522a10"/><lb ed="R094" n="0754b04"/>此经彰<persName>佛</persName>说之所为二。初愍赴孝诚。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a11"/><lb ed="R094" n="0754b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522a1101">【疏】应孝子之恳诚。救二亲之苦厄。酬昊天恩德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522a12"/><lb ed="R094" n="0754b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522a1201">【钞】应。赴也。孝顺之子。名为孝子。非谓居丧。目连恳 <lb ed="X" n="0522a13"/><lb ed="R094" n="0754b07"/>切至诚请<persName>佛</persName>。意有通别。别者。为其亡母堕饿鬼中。 <lb ed="X" n="0522a14"/><lb ed="R094" n="0754b08"/>自救不能。请<persName>佛</persName>求法而救拔之。通者。复为众人皆 <lb ed="X" n="0522a15"/><lb ed="R094" n="0754b09"/>有二亲。在厄难者。咸欲拔济报其恩德。请<persName>佛</persName>开示 <lb ed="X" n="0522a16"/><lb ed="R094" n="0754b10"/>要妙法门。故<persName>佛</persName><persName>世尊</persName>赴其恳诚。说此法门。显示要 <lb ed="X" n="0522a17"/><lb ed="R094" n="0754b11"/>行。令救二亲苦难危厄。二亲者。生身父母及七世 <lb ed="X" n="0522a18"/><lb ed="R094" n="0754b12"/>父母。<note place="inline">通别经文如前<anchor xml:id="nkr_note_add_0522a1801" n="0522a1801"/><anchor xml:id="beg0522a1801" n="0522a1801"/>已<anchor xml:id="end0522a1801"/>引</note>昊天者。尔雅云。春为苍天。夏为昊 <lb ed="X" n="0522a19"/><lb ed="R094" n="0754b13"/>天。秋为旻天。冬为上天。昊。大也。盛夏之天。阳光暑 <lb ed="X" n="0522a20"/><lb ed="R094" n="0754b14"/>气。充乎六合。无有穷极。百穀苗稼。芳草园林。由此 <lb ed="X" n="0522a21"/><lb ed="R094" n="0754b15"/>成熟。天有此恩。未曾有心辞于劳苦。父母亦尔。生 <lb ed="X" n="0522a22"/><lb ed="R094" n="0754b16"/>我育我。腹厚于我。迴乾就湿。乳哺养育。咽苦吐甘。 <lb ed="X" n="0522a23"/><lb ed="R094" n="0754b17"/>慈训长成。怜念之心。未曾暂捨。如此恩德。未曾有 <lb ed="X" n="0522a24"/><lb ed="R094" n="0754b18"/>心辞于劳苦。故父母恩。比昊天恩也。恩重经云。<persName>佛</persName> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522b" n="0522b"/> <lb ed="X" n="0522b01"/><lb ed="R094" n="0755a01"/>告大众。人生在世。父母为亲。非父不生。非母不养。 <lb ed="X" n="0522b02"/><lb ed="R094" n="0755a02"/>是以寄托母胎。怀身十月。岁满月充。母子俱险。生 <lb ed="X" n="0522b03"/><lb ed="R094" n="0755a03"/>堕草上。乃至云。非父不亲。非母不养。慈母养儿去 <lb ed="X" n="0522b04"/><lb ed="R094" n="0755a04"/>離栏车。十指甲中。食子不净。子饮母乳。八斛四斗。 <lb ed="X" n="0522b05"/><lb ed="R094" n="0755a05"/>计论母恩。昊天罔极。呜呼慈母。云何可报。<persName>佛</persName>示妙 <lb ed="X" n="0522b06"/><lb ed="R094" n="0755a06"/>行。令其孝子酬恩报德。故疏云尔。</p><p xml:id="pX21p0522b0614" cb:place="inline">△二指陈结歎。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b07"/><lb ed="R094" n="0755a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522b0701">【疏】其唯盂兰盆之教焉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b08"/><lb ed="R094" n="0755a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522b0801">【钞】结歎可知。</p><p xml:id="pX21p0522b0806" cb:place="inline">△三教流此土遵式奉行二。初求法 <lb ed="X" n="0522b09"/><lb ed="R094" n="0755a09"/>遵行复二。初丧亲追感。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b10"/><lb ed="R094" n="0755a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522b1001">【疏】宗密罪衅。早年丧亲。每履雪霜之悲。永怀风树 <lb ed="X" n="0522b11"/><lb ed="R094" n="0755a11"/>之恨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522b12"/><lb ed="R094" n="0755a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522b1201">【钞】衅者。祸之兆也。早年者。童稚之年。夫为人子。晨 <lb ed="X" n="0522b13"/><lb ed="R094" n="0755a13"/>夕事亲。敬养服劳。顺色无犯。汤凊致乐。不疾亡忧。 <lb ed="X" n="0522b14"/><lb ed="R094" n="0755a14"/>乃得永存福寿。奉于甘脂。故父母有疾。子云拙于 <lb ed="X" n="0522b15"/><lb ed="R094" n="0755a15"/>侍养。况至丧乎。盖是我之罪愆。祸及父母。致令童 <lb ed="X" n="0522b16"/><lb ed="R094" n="0755a16"/>稚之年。丧于二亲也。雪霜者。祭義云。秋。霜雪既降。 <lb ed="X" n="0522b17"/><lb ed="R094" n="0755a17"/>君子履之。必有悽怆之心。非其寒之谓也。春。雨露 <lb ed="X" n="0522b18"/><lb ed="R094" n="0755a18"/>既濡。君子履之。必有<g ref="#CB04467">怵</g>惕之心。如将见之惊其景 <lb ed="X" n="0522b19"/><lb ed="R094" n="0755b01"/>变也。故于节序而相慰问。皆有感怆感思之言。疏 <lb ed="X" n="0522b20"/><lb ed="R094" n="0755b02"/>主每履践于雪月霜露之景。思念父母。常怀悲怆。 <lb ed="X" n="0522b21"/><lb ed="R094" n="0755b03"/>何祭義中。乐正子春云。擧一足。不敢忘父母。出一 <lb ed="X" n="0522b22"/><lb ed="R094" n="0755b04"/>言。不敢忘父母也。风树者。韩诗外传中皋鱼云。树 <lb ed="X" n="0522b23"/><lb ed="R094" n="0755b05"/>欲静而风不止。子欲养而亲不待。往而不返者年 <lb ed="X" n="0522b24"/><lb ed="R094" n="0755b06"/>也。不可再见者亲也。<note place="inline">孔子家语中。丘吾子亦有此歎</note>皋鱼自少天 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0522c" n="0522c"/> <lb ed="X" n="0522c01"/><lb ed="R094" n="0755b07"/>下遊学。後还亲丧故有此歎。其风若止树必安静。 <lb ed="X" n="0522c02"/><lb ed="R094" n="0755b08"/>其亲若待子必侍养。致敬致乐。自恨无亲侍养。故 <lb ed="X" n="0522c03"/><lb ed="R094" n="0755b09"/>此歎也。疏主亦尔。永怀风树之恨。恨<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c0301" n="0522c0301"/><anchor xml:id="beg0522c0301" n="0522c0301"/>己<anchor xml:id="end0522c0301"/>不得侍养 <lb ed="X" n="0522c04"/><lb ed="R094" n="0755b10"/>父母也。</p><p xml:id="pX21p0522c0404" cb:place="inline">△二念报劬劳二。初念世孝道不益遵灵 <lb ed="X" n="0522c05"/><lb ed="R094" n="0755b11"/>复二。初念尽于孝诚。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c06"/><lb ed="R094" n="0755b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0522c0601">【疏】窃以。终身坟垄。卒世烝尝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0522c07"/><lb ed="R094" n="0755b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0522c0701">【钞】窃者。私窃也。不形其言。私思念之。含文嘉云。天 <lb ed="X" n="0522c08"/><lb ed="R094" n="0755b14"/>子坟高三仞。树以松。诸侯半之。树以柏。大夫八尺。 <lb ed="X" n="0522c09"/><lb ed="R094" n="0755b15"/>树以栾。士四尺。树以槐。庶人无坟。树以杨柳。准後 <lb ed="X" n="0522c10"/><lb ed="R094" n="0755b16"/>汉书。通植松柏。今言坟垄者。总相思于坟墓。丘垄 <lb ed="X" n="0522c11"/><lb ed="R094" n="0755b17"/>也。古者父母丧<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c1101" n="0522c1101"/><anchor xml:id="beg0522c1101" n="0522c1101"/>已<anchor xml:id="end0522c1101"/>。负土为其坟垄。植柏成列。庐墓 <lb ed="X" n="0522c12"/><lb ed="R094" n="0755b18"/>三年。以尽孝诚。孝德传云。汝南蔡顺。字君仲。孝顺 <lb ed="X" n="0522c13"/><lb ed="R094" n="0756a01"/>父母。亲丧葬讫。于庐坟次。鸟兽从之栖宿。哭时即 <lb ed="X" n="0522c14"/><lb ed="R094" n="0756a02"/>助悲吟。後汉时人。类林云。颜乌。会稽东阳人也。至 <lb ed="X" n="0522c15"/><lb ed="R094" n="0756a03"/>孝。父亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0522c1501" n="0522c1501"/><anchor xml:id="beg0522c1501" n="0522c1501"/>已<anchor xml:id="end0522c1501"/>後负土为坟。感于群乌以助衔土。乌口 <lb ed="X" n="0522c16"/><lb ed="R094" n="0756a04"/>中血出。因名伤乌县。後改为義乌县。前汉时人。言 <lb ed="X" n="0522c17"/><lb ed="R094" n="0756a05"/>卒世者。终身一世也。烝尝者。祭名也。礼记祭统云。 <lb ed="X" n="0522c18"/><lb ed="R094" n="0756a06"/>凡祭有四时。春祭曰礿。夏祭曰禘。秋祭曰尝。冬祭 <lb ed="X" n="0522c19"/><lb ed="R094" n="0756a07"/>曰蒸。取其文便。而擧秋冬。影显春夏也。私窃思念。 <lb ed="X" n="0522c20"/><lb ed="R094" n="0756a08"/>终此一身。庐坟守垄。思念声容。终此一世。四时祭 <lb ed="X" n="0522c21"/><lb ed="R094" n="0756a09"/>祀。礿。禘。尝。蒸。极尽孝行。报其恩德。故孝经云。为之 <lb ed="X" n="0522c22"/><lb ed="R094" n="0756a10"/>棺椁文衾而擧之。<note place="inline">周尸曰棺。谓榇身也。周棺曰椁。谓榇棺也。衣。谓殓时之衣。衾。谓 <lb ed="X" n="0522c23"/><lb ed="R094" n="0756a11"/>单被。用此擧屍。入棺幷覆屍上也</note>陈其簠簋。而哀慼之。<note place="inline">簠簋者。祭器名也。受 <lb ed="X" n="0522c24"/><lb ed="R094" n="0756a12"/>一斗二升。足高一寸。如龟形也。簠。内方外圆。簋。内圆外方。俱丹中漆外。器素无饰。表有哀慼之心也</note> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523a" n="0523a"/> <lb ed="X" n="0523a01"/><lb ed="R094" n="0756a13"/>擗踊哭泣。哀以送之。<note place="inline">男踊。谓以足跳踊也。女擗。谓露胸擗击也</note>卜其宅 <lb ed="X" n="0523a02"/><lb ed="R094" n="0756a14"/>兆。而安措之。<note place="inline">宅。墓穴也。兆。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a0201" n="0523a0201"/><anchor xml:id="beg0523a0201" n="0523a0201"/>茔<anchor xml:id="end0523a0201"/>域也。葬事大故。卜选安置也</note>为之宗庙。以 <lb ed="X" n="0523a03"/><lb ed="R094" n="0756a15"/>鬼享之。<note place="inline">宗。尊也。庙。貌也。立其尊貌以鬼礼享之。似见父母也</note>春秋祭祀。以时 <lb ed="X" n="0523a04"/><lb ed="R094" n="0756a16"/>思之。<note place="inline">影于冬夏也。寒暑变移。转加增感。四时祭祀。展其孝思。上注皆<g ref="#CB00562">疏</g>。廣如彼文中具</note>。</p><p xml:id="pX21p0523a0434" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0523a05"/><lb ed="R094" n="0756a17"/>二纵夺显无益。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a06"/><lb ed="R094" n="0756a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523a0601">【疏】虽展孝思。不资神道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a07"/><lb ed="R094" n="0756b01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523a0701">【钞】问。终身坟垄。四时享祀。足可以展孝子之恳诚。 <lb ed="X" n="0523a08"/><lb ed="R094" n="0756b02"/>报劬劳之厚德。何不依行。而但思之。何谓也。故此 <lb ed="X" n="0523a09"/><lb ed="R094" n="0756b03"/>释之。上句纵。下句夺。虽者。纵夺之词。思者。情也。纵 <lb ed="X" n="0523a10"/><lb ed="R094" n="0756b04"/>其施展孝行情恳。终身坟垄。卒世烝尝。然而不能 <lb ed="X" n="0523a11"/><lb ed="R094" n="0756b05"/>资益神识冥道。又上句进。下句退。进退思之。终是 <lb ed="X" n="0523a12"/><lb ed="R094" n="0756b06"/>无益也。生前敬养。犹有少益。殁後烝尝。全无所济。 <lb ed="X" n="0523a13"/><lb ed="R094" n="0756b07"/>若也苹蘩礿禘。犹不堕于二亲。倘或杀命烝尝。反 <lb ed="X" n="0523a14"/><lb ed="R094" n="0756b08"/>祸及于父母。但扬虚名。不资神道。又若父母在于 <lb ed="X" n="0523a15"/><lb ed="R094" n="0756b09"/>鬼趣。可以飨祀。若生馀道。焉能受祭。又于鬼中。有 <lb ed="X" n="0523a16"/><lb ed="R094" n="0756b10"/>财无障之类。容受烝尝。无财炬口之流。反祭成毒。 <lb ed="X" n="0523a17"/><lb ed="R094" n="0756b11"/>故窃思之而不为也。</p><p xml:id="pX21p0523a1709" cb:place="inline">△二<persName>佛</persName>法渊深能资父母三。 <lb ed="X" n="0523a18"/><lb ed="R094" n="0756b12"/>初求法遂意二。初求得法门。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a19"/><lb ed="R094" n="0756b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523a1901">【疏】遂搜索圣贤之教。虔求追荐之方。得此法门。实 <lb ed="X" n="0523a20"/><lb ed="R094" n="0756b14"/>是妙行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523a21"/><lb ed="R094" n="0756b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523a2101">【钞】遂者。蹑前起後也。由前俗孝不资神道遂即搜 <lb ed="X" n="0523a22"/><lb ed="R094" n="0756b16"/>索圣贤之教。求荐亲法。三乘见道<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a2201" n="0523a2201"/><anchor xml:id="beg0523a2201" n="0523a2201"/>已<anchor xml:id="end0523a2201"/>前名贤。修习 <lb ed="X" n="0523a23"/><lb ed="R094" n="0756b17"/>福慧具贤德故。见道<anchor xml:id="nkr_note_add_0523a2301" n="0523a2301"/><anchor xml:id="beg0523a2301" n="0523a2301"/>已<anchor xml:id="end0523a2301"/>去名圣。圣者。正也。以无漏 <lb ed="X" n="0523a24"/><lb ed="R094" n="0756b18"/>智正合理故。圣贤所说所学之教。显示无量世出 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523b" n="0523b"/> <lb ed="X" n="0523b01"/><lb ed="R094" n="0757a01"/>世间利益之门。于此教中。<g ref="#CB05418">虔</g>仰志求追资荐拔之 <lb ed="X" n="0523b02"/><lb ed="R094" n="0757a02"/>方法。果遂愿心。于藏经中得此法门。实谓妙行。法 <lb ed="X" n="0523b03"/><lb ed="R094" n="0757a03"/>门者。即此经也。教为显理之门。出苦入乐之门。名 <lb ed="X" n="0523b04"/><lb ed="R094" n="0757a04"/>为法门。实。实也。指陈歎美。故言实谓。实谓要妙。酬 <lb ed="X" n="0523b05"/><lb ed="R094" n="0757a05"/>恩孝行。存亡皆济。七世咸资。周孔经中。曾无所闻 <lb ed="X" n="0523b06"/><lb ed="R094" n="0757a06"/>矣。</p><p xml:id="pX21p0523b0602" cb:place="inline">△二指其妙行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b07"/><lb ed="R094" n="0757a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523b0701">【疏】年年僧自恣日。四事供养三尊。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b08"/><lb ed="R094" n="0757a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523b0801">【钞】此显妙行之相也。年年七月十五日。众僧夏满 <lb ed="X" n="0523b09"/><lb ed="R094" n="0757a09"/>名受岁日。诸比丘等。自<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b0901" n="0523b0901"/><anchor xml:id="beg0523b0901" n="0523b0901"/>己<anchor xml:id="end0523b0901"/>有过。恣任他擧而忏悔 <lb ed="X" n="0523b10"/><lb ed="R094" n="0757a10"/>之。故云自恣。四事者。阿含经云。饮食。衣服。卧具。医 <lb ed="X" n="0523b11"/><lb ed="R094" n="0757a11"/>药。同下疏云。物华四事。谓房舍衣服饭食汤药也。 <lb ed="X" n="0523b12"/><lb ed="R094" n="0757a12"/>供养三尊者。进修财行名供。有所摄资名养。<persName>佛</persName>法 <lb ed="X" n="0523b13"/><lb ed="R094" n="0757a13"/>僧宝可敬可尊名为三尊。故下经云。年年七月十 <lb ed="X" n="0523b14"/><lb ed="R094" n="0757a14"/>五日。常以孝慈忆所生父母。为作盂兰盆施<persName>佛</persName>及 <lb ed="X" n="0523b15"/><lb ed="R094" n="0757a15"/>僧。以报父母长养慈爱之恩。又云。其有供养此等 <lb ed="X" n="0523b16"/><lb ed="R094" n="0757a16"/>自恣僧者。现世父母六亲眷属。得出三涂。衣食自 <lb ed="X" n="0523b17"/><lb ed="R094" n="0757a17"/>然。若父母现在。福乐百年。若七世父母。生天自在。</p> <lb ed="X" n="0523b18"/><lb ed="R094" n="0757a18"/><p xml:id="pX21p0523b1801">△二设会荐亲。三讲经劝众。二科合。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b19"/><lb ed="R094" n="0757b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523b1901">【疏】宗密。依之修崇。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b1901" n="0523b1901"/><anchor xml:id="beg0523b1901" n="0523b1901"/>已<anchor xml:id="end0523b1901"/>历多载。兼讲其诰。用示未闻。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523b20"/><lb ed="R094" n="0757b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523b2001">【钞】初二句。设供荐亲。显自利行。後二句。讲经劝众。 <lb ed="X" n="0523b21"/><lb ed="R094" n="0757b03"/>显利他行。自利利他。菩萨行也。尔雅中卷云。夏曰 <lb ed="X" n="0523b22"/><lb ed="R094" n="0757b04"/>岁。<note place="inline">取岁星行一次也</note>商曰祀。<note place="inline">取四时祭祀一终也</note>周曰年。<note place="inline">取禾一熟義</note>唐 <lb ed="X" n="0523b23"/><lb ed="R094" n="0757b05"/>虞曰载。<note place="inline">唐尧。虞舜。取物终更始義</note>载。是年之别名。疏主得此经 <lb ed="X" n="0523b24"/><lb ed="R094" n="0757b06"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0523b2401" n="0523b2401"/><anchor xml:id="beg0523b2401" n="0523b2401"/>已<anchor xml:id="end0523b2401"/>。依法修崇。设供荐亲。<anchor xml:id="nkr_note_add_0523b2402" n="0523b2402"/><anchor xml:id="beg0523b2402" n="0523b2402"/>已<anchor xml:id="end0523b2402"/>历多年也。诰者。经诰。如 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0523c" n="0523c"/> <lb ed="X" n="0523c01"/><lb ed="R094" n="0757b07"/>言诏。<g ref="#CB15081">策</g>。制。敕。皆是教令之别名也。谓治万民曰诰。 <lb ed="X" n="0523c02"/><lb ed="R094" n="0757b08"/>命百官曰诏。政诸侯曰<g ref="#CB15081">策</g>。取法度曰制。诫州县曰 <lb ed="X" n="0523c03"/><lb ed="R094" n="0757b09"/>敕。今就通意。法王教令名经诰也。每于其日午前 <lb ed="X" n="0523c04"/><lb ed="R094" n="0757b10"/>供会。集福荐亲。斋後讲经。诲示道俗。使彼未闻者 <lb ed="X" n="0523c05"/><lb ed="R094" n="0757b11"/>令闻。未解者令解。同<anchor xml:id="nkr_note_add_0523c0501" n="0523c0501"/><anchor xml:id="beg0523c0501" n="0523c0501"/>己<anchor xml:id="end0523c0501"/>修崇。各资宗祖耳。</p><p xml:id="pX21p0523c0517" cb:place="inline">△二造 <lb ed="X" n="0523c06"/><lb ed="R094" n="0757b12"/>疏解释二。初道俗睹勝请释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c07"/><lb ed="R094" n="0757b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523c0701">【疏】今因归鄕依日开设。道俗耆艾悲喜遵行。异口 <lb ed="X" n="0523c08"/><lb ed="R094" n="0757b14"/>同音请制新疏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c09"/><lb ed="R094" n="0757b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523c0901">【钞】旧钞云。即太和二年赐紫之後。表辞归山。归山 <lb ed="X" n="0523c10"/><lb ed="R094" n="0757b16"/>之後。然请入蜀。立先代传法<g ref="#CB15156">碑</g>。述祖师德业。因此 <lb ed="X" n="0523c11"/><lb ed="R094" n="0757b17"/>归鄕。开筵讲经设于盆供也。耆艾者。老年之称也。 <lb ed="X" n="0523c12"/><lb ed="R094" n="0757b18"/>曲礼说。五十曰艾年。<g ref="#CB15150">鬓</g>发苍然如艾色也。六十曰 <lb ed="X" n="0523c13"/><lb ed="R094" n="0758a01"/>耆年。身虽耆老而心强也。疏主归鄕属于夏满。依 <lb ed="X" n="0523c14"/><lb ed="R094" n="0758a02"/>常年事开设盆供。兼讲经文教示僧俗。众睹勝事 <lb ed="X" n="0523c15"/><lb ed="R094" n="0758a03"/>故生喜悦。知恩难报故乃悲伤。悲喜交彻遵教奉 <lb ed="X" n="0523c16"/><lb ed="R094" n="0758a04"/>行。身别故异口。语等故同音。众请大师。别制新疏。 <lb ed="X" n="0523c17"/><lb ed="R094" n="0758a05"/>削旧繁谬撮取简要。符经宗旨以顺时機。使见闻 <lb ed="X" n="0523c18"/><lb ed="R094" n="0758a06"/>者。知释门之孝行。迥异儒流。识盆供之荐亲。居然 <lb ed="X" n="0523c19"/><lb ed="R094" n="0758a07"/>脱俗。<persName>如来</persName>设教。意在利人。众等愿闻。希垂妙释。</p><p xml:id="pX21p0523c1919" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0523c20"/><lb ed="R094" n="0758a08"/>二疏主应命发挥。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c21"/><lb ed="R094" n="0758a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0523c2101">【疏】心在松柏。岂慢鄕闾。式允来情。发挥要道。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0523c22"/><lb ed="R094" n="0758a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0523c2201">【钞】松柏者。考妣坟茔之所也。心随父母在松柏间 <lb ed="X" n="0523c23"/><lb ed="R094" n="0758a11"/>也。诗传云。五家为邻。五邻为里。亦名为闾。五百家 <lb ed="X" n="0523c24"/><lb ed="R094" n="0758a12"/>为黨。乃至万二千五百家为鄕也。式者。敬也。允者。 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524a" n="0524a"/> <lb ed="X" n="0524a01"/><lb ed="R094" n="0758a13"/>顺从也。发挥者。发扬挥展解释之義。疏主意云。心 <lb ed="X" n="0524a02"/><lb ed="R094" n="0758a14"/>在松柏岂敢侮慢鄕故闾里。敬顺鄕知来请之意。 <lb ed="X" n="0524a03"/><lb ed="R094" n="0758a15"/>由此解释此经要道。要道者。要妙孝道也。</p><p xml:id="pX21p0524a0317" cb:place="inline">△四式 <lb ed="X" n="0524a04"/><lb ed="R094" n="0758a16"/>歎能仁颂德祈愿二。初式歎<persName>佛</persName>德复二。初行孝自 <lb ed="X" n="0524a05"/><lb ed="R094" n="0758a17"/>利德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a06"/><lb ed="R094" n="0758a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524a0601">【疏】稽首三界主。大孝释迦尊。纍劫报亲恩。积因成 <lb ed="X" n="0524a07"/><lb ed="R094" n="0758b01"/>正觉。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524a08"/><lb ed="R094" n="0758b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524a0801">【钞】稽首者。法苑依俗解云。稽。至也。首。头也。以首至 <lb ed="X" n="0524a09"/><lb ed="R094" n="0758b03"/>地。故名稽首。此即拜跪。首至地故。依真释云。俱舍 <lb ed="X" n="0524a10"/><lb ed="R094" n="0758b04"/>论言。稽首接足。故言敬礼。屈<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1001" n="0524a1001"/><anchor xml:id="beg0524a1001" n="0524a1001"/>己<anchor xml:id="end0524a1001"/>所尊之首。接彼所 <lb ed="X" n="0524a11"/><lb ed="R094" n="0758b05"/>卑之足。故言稽首。即是三业敬礼之通称也。此能 <lb ed="X" n="0524a12"/><lb ed="R094" n="0758b06"/>敬相。三界<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1201" n="0524a1201"/><anchor xml:id="beg0524a1201" n="0524a1201"/>已<anchor xml:id="end0524a1201"/>下所敬之体。三界主者。欲。色。无色。三 <lb ed="X" n="0524a13"/><lb ed="R094" n="0758b07"/>界之中。化利凡圣。独自在故。大孝释迦尊者。具云 <lb ed="X" n="0524a14"/><lb ed="R094" n="0758b08"/>释迦牟尼<persName>世尊</persName>。五分律说。昔有国王名懿师摩。贬 <lb ed="X" n="0524a15"/><lb ed="R094" n="0758b09"/>子出国。其子因到雪山之北。近舍夷林顿止此地。 <lb ed="X" n="0524a16"/><lb ed="R094" n="0758b10"/><g ref="#CB15106">鬱</g>为大国。人民炽盛。後父知之。因而歎曰。我子释 <lb ed="X" n="0524a17"/><lb ed="R094" n="0758b11"/>迦。我子释迦。从是<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a1701" n="0524a1701"/><anchor xml:id="beg0524a1701" n="0524a1701"/>已<anchor xml:id="end0524a1701"/>後。姓释迦也。姓释迦氏。名忧 <lb ed="X" n="0524a18"/><lb ed="R094" n="0758b12"/>陀罗。忧陀罗王有子名曜罗。曜罗王有子名尼浮 <lb ed="X" n="0524a19"/><lb ed="R094" n="0758b13"/>罗。尼浮罗王有子名狮子颊。狮子颊王有子名悦 <lb ed="X" n="0524a20"/><lb ed="R094" n="0758b14"/>头檀。<note place="inline">此云净饭</note>悦头檀王有子名菩萨。菩萨有子名罗 <lb ed="X" n="0524a21"/><lb ed="R094" n="0758b15"/>睺罗。故我<persName>佛</persName>得姓<anchor xml:id="nkr_note_add_0524a2101" n="0524a2101"/><anchor xml:id="beg0524a2101" n="0524a2101"/>已<anchor xml:id="end0524a2101"/>来六世矣。释迦。能義。亦云能 <lb ed="X" n="0524a22"/><lb ed="R094" n="0758b16"/>仁。能以仁德而治化故。牟尼。寂義。亦云寂默。谓能 <lb ed="X" n="0524a23"/><lb ed="R094" n="0758b17"/>仁氏。具大悲智。证寂默理。有大悲故。不住涅槃。有 <lb ed="X" n="0524a24"/><lb ed="R094" n="0758b18"/>大智故。不住生死。即是姓释迦名牟尼也。又法花 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524b" n="0524b"/> <lb ed="X" n="0524b01"/><lb ed="R094" n="0759a01"/>疏说。谓能证彼寂默理故。复能離彼烦恼喧故。故 <lb ed="X" n="0524b02"/><lb ed="R094" n="0759a02"/>名能寂。福慧相好。勝馀群圣。世出世间咸尊重故。 <lb ed="X" n="0524b03"/><lb ed="R094" n="0759a03"/>名为<persName>世尊</persName>。就结颂故。略言释迦尊也。孝行深廣超 <lb ed="X" n="0524b04"/><lb ed="R094" n="0759a04"/>诸世间。故名大孝。何者大孝。纍劫报亲恩。积因成 <lb ed="X" n="0524b05"/><lb ed="R094" n="0759a05"/>正觉。谓从生死长流界中。始发深固大菩提心。即 <lb ed="X" n="0524b06"/><lb ed="R094" n="0759a06"/>行孝行。孝行。即戒也。累三大劫。备修孝行。报答父 <lb ed="X" n="0524b07"/><lb ed="R094" n="0759a07"/>母劬劳之恩。如何报之。谓现存者。竭力供养。劝发 <lb ed="X" n="0524b08"/><lb ed="R094" n="0759a08"/>道心。亡故者。妙行潜资。離苦得乐。谓在三涂者。拔 <lb ed="X" n="0524b09"/><lb ed="R094" n="0759a09"/>济令出。在人天者。得见诸<persName>佛</persName>。闻法悟解。不唯报答 <lb ed="X" n="0524b10"/><lb ed="R094" n="0759a10"/>一生父母。乃至无量生来父母六亲而皆报之。故 <lb ed="X" n="0524b11"/><lb ed="R094" n="0759a11"/>律颂云。流转三界中。恩爱不能捨。弃恩入无为。真 <lb ed="X" n="0524b12"/><lb ed="R094" n="0759a12"/>是报恩者。梵网经云。一切男子是我父。一切女人 <lb ed="X" n="0524b13"/><lb ed="R094" n="0759a13"/>是我母。我生生无不从之受生。故六道众生皆是 <lb ed="X" n="0524b14"/><lb ed="R094" n="0759a14"/>我父母。彼有难者。应方便救护。解其苦难。又彼疏 <lb ed="X" n="0524b15"/><lb ed="R094" n="0759a15"/>云。摄律仪戒。摄善法戒。摄众生戒。如次证得法报 <lb ed="X" n="0524b16"/><lb ed="R094" n="0759a16"/>化身。故云纍劫报亲恩。积因成正觉。名为大孝。然 <lb ed="X" n="0524b17"/><lb ed="R094" n="0759a17"/>今疏意。随顺初機。指菩提树下成正觉也。</p><p xml:id="pX21p0524b1717" cb:place="inline">△二示 <lb ed="X" n="0524b18"/><lb ed="R094" n="0759a18"/>孝利他德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b19"/><lb ed="R094" n="0759b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524b1901">【疏】将永锡众类。应请演斯经。欲使偝恩人。咸能酬 <lb ed="X" n="0524b20"/><lb ed="R094" n="0759b02"/>罔极。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524b21"/><lb ed="R094" n="0759b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524b2101">【钞】将。欲也。锡。赐也。众类者。众生之类不一也。演者。 <lb ed="X" n="0524b22"/><lb ed="R094" n="0759b04"/>法音流注不绝。如水流演也。<persName>佛</persName>欲永劫法赐众生。 <lb ed="X" n="0524b23"/><lb ed="R094" n="0759b05"/>所以应目连请演说斯经。问。法赐众生。有何意趣。 <lb ed="X" n="0524b24"/><lb ed="R094" n="0759b06"/>答。欲使偝恩人。咸能酬罔极。<persName>佛</persName>说此经。欲令一切 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0524c" n="0524c"/> <lb ed="X" n="0524c01"/><lb ed="R094" n="0759b07"/>偝恩逆人。皆能酬答罔极之恩。罔。无也。父母之恩。 <lb ed="X" n="0524c02"/><lb ed="R094" n="0759b08"/>犹如昊天无穷极矣。</p><p xml:id="pX21p0524c0209" cb:place="inline">△二陈情述赞二初陈情祈愿。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c03"/><lb ed="R094" n="0759b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524c0301">【疏】我今所赞述。愿众圣冥加。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c04"/><lb ed="R094" n="0759b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524c0401">【钞】此疏主自指。随世所称。世流佈我也。愿众圣冥 <lb ed="X" n="0524c05"/><lb ed="R094" n="0759b11"/>加者。加护有二种。一显加护。谓现身语赞即所作。 <lb ed="X" n="0524c06"/><lb ed="R094" n="0759b12"/>二冥加护。潜垂覆摄不现身语。众圣威重。不敢求 <lb ed="X" n="0524c07"/><lb ed="R094" n="0759b13"/>于显加。故求冥加护也。我今意欲赞经述疏。唯愿 <lb ed="X" n="0524c08"/><lb ed="R094" n="0759b14"/>众圣。冥垂加护。慈悲覆摄。使我心通妙理。语巧身 <lb ed="X" n="0524c09"/><lb ed="R094" n="0759b15"/>安。然法是<persName>佛</persName>所说。僧是<persName>佛</persName>弟子。前但稽首敬歎于 <lb ed="X" n="0524c10"/><lb ed="R094" n="0759b16"/><persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>是主故。義该法僧。故此求愿。总言众圣。圣主。 <lb ed="X" n="0524c11"/><lb ed="R094" n="0759b17"/>圣法。圣僧。通名众圣。又解。此中初颂<persName>佛</persName>。次颂法。次 <lb ed="X" n="0524c12"/><lb ed="R094" n="0759b18"/>半颂僧。敬歎三宝。配疏可知。此解文势疏断。意不 <lb ed="X" n="0524c13"/><lb ed="R094" n="0760a01"/>相连。于其僧宝但有求愿之文。全无敬歎之意。又 <lb ed="X" n="0524c14"/><lb ed="R094" n="0760a02"/>求愿之意唯局僧宝。不贯<persName>佛</persName>法。故前解正同于天 <lb ed="X" n="0524c15"/><lb ed="R094" n="0760a03"/>亲俱舍初云。诸一切种诸冥灭。<note place="inline">上是诸<persName>佛</persName>也。断一切种冥谓不染汚 <lb ed="X" n="0524c16"/><lb ed="R094" n="0760a04"/>无知。证非择灭。若断诸冥。谓染汚无知。证于择灭</note>拔众生出死泥。<note place="inline">前句自利。 <lb ed="X" n="0524c17"/><lb ed="R094" n="0760a05"/>此句利他</note>敬礼如是如理师。对法藏论我当说。</p><p xml:id="pX21p0524c1719" cb:place="inline">△二陈 <lb ed="X" n="0524c18"/><lb ed="R094" n="0760a06"/>造疏意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c19"/><lb ed="R094" n="0760a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0524c1901">【疏】自他存殁亲。離苦常安乐。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0524c20"/><lb ed="R094" n="0760a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0524c2001">【钞】造疏集福。为利自他多生父母。若存若殁。在人 <lb ed="X" n="0524c21"/><lb ed="R094" n="0760a09"/>天者。離病等苦常受福乐。若有一生乃至多生父 <lb ed="X" n="0524c22"/><lb ed="R094" n="0760a10"/>母。在恶道者。離三涂苦受人天乐。在人天者。離生 <lb ed="X" n="0524c23"/><lb ed="R094" n="0760a11"/>死苦得于圣果受出世乐。故疏云尔。</p><p xml:id="pX21p0524c2315" cb:place="inline">△二<g ref="#CB00562">疏</g>家正 <lb ed="X" n="0524c24"/><lb ed="R094" n="0760a12"/>宗二。初标列门名。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525a" n="0525a"/> <lb ed="X" n="0525a01"/><lb ed="R094" n="0760a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525a0101">【疏】将解此经。先开四段。一教起所因。二藏乘所摄。 <lb ed="X" n="0525a02"/><lb ed="R094" n="0760a14"/>三辨定宗旨。四正解经文。初中复四。一酬夙因故。 <lb ed="X" n="0525a03"/><lb ed="R094" n="0760a15"/>二酬今请故。三彰孝道故。四示勝田故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a04"/><lb ed="R094" n="0760a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525a0401">【钞】疏开四段。即是四门。收摄无拥。名之为门。将欲 <lb ed="X" n="0525a05"/><lb ed="R094" n="0760a17"/>释经。于其文前略以四门收摄经意。疏<note place="inline">平声</note>条旨趣。 <lb ed="X" n="0525a06"/><lb ed="R094" n="0760a18"/>显示大纲。令诸学者。依门入解。经宗意趣。而无拥 <lb ed="X" n="0525a07"/><lb ed="R094" n="0760b01"/>滞。凡所释義体性意趣。则有所归著也。次第尔者。 <lb ed="X" n="0525a08"/><lb ed="R094" n="0760b02"/>欲释本文。先须委知说经因由。为何等事。<persName>佛</persName>说此 <lb ed="X" n="0525a09"/><lb ed="R094" n="0760b03"/>经。故有初门教起所因。既知所因。为如是如是事 <lb ed="X" n="0525a10"/><lb ed="R094" n="0760b04"/>故。<persName>佛</persName>说此经。次应须知三藏五乘。如何收摄。故有 <lb ed="X" n="0525a11"/><lb ed="R094" n="0760b05"/>第二藏乘所摄。<anchor xml:id="nkr_note_add_0525a1101" n="0525a1101"/><anchor xml:id="beg0525a1101" n="0525a1101"/>已<anchor xml:id="end0525a1101"/>知此经藏乘收摄而有所归。然 <lb ed="X" n="0525a12"/><lb ed="R094" n="0760b06"/>未委知宗旨如何。欲令学者。晓于此经所崇所尊 <lb ed="X" n="0525a13"/><lb ed="R094" n="0760b07"/>所主。意旨归趣究竟处故。故有第三辨定宗旨。即 <lb ed="X" n="0525a14"/><lb ed="R094" n="0760b08"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0525a1401" n="0525a1401"/><anchor xml:id="beg0525a1401" n="0525a1401"/>已<anchor xml:id="end0525a1401"/>晓于经宗旨趣。即便科判释经文義。故有第四 <lb ed="X" n="0525a15"/><lb ed="R094" n="0760b09"/>正解经文。故此四门如是次第。</p><p xml:id="pX21p0525a1513" cb:place="inline">△二随标显示四。 <lb ed="X" n="0525a16"/><lb ed="R094" n="0760b10"/>初教起所因复四。初酬夙因故又二。初叙<persName>佛</persName>孝行 <lb ed="X" n="0525a17"/><lb ed="R094" n="0760b11"/>之意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a18"/><lb ed="R094" n="0760b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525a1801">【疏】初酬夙因者。悉达太子不绍王位。捨亲去国。本 <lb ed="X" n="0525a19"/><lb ed="R094" n="0760b13"/>为修行得道。报父母恩。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525a20"/><lb ed="R094" n="0760b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525a2001">【钞】悉达者。具云萨缚喝<anchor xml:id="nkr_note_add_0525a2001" n="0525a2001"/><anchor xml:id="beg0525a2001" n="0525a2001"/>剌<anchor xml:id="end0525a2001"/>他悉陀。此云一切義成。 <lb ed="X" n="0525a21"/><lb ed="R094" n="0760b15"/>世出世间之義皆成就故生迦维罗国。父名净饭。 <lb ed="X" n="0525a22"/><lb ed="R094" n="0760b16"/>母名摩耶。<name role="" type="person">阿私陀仙</name>相其太子作金轮王。王四天 <lb ed="X" n="0525a23"/><lb ed="R094" n="0760b17"/>下。弃而出家。号一切智人。化一切众生令出生死。 <lb ed="X" n="0525a24"/><lb ed="R094" n="0760b18"/>太子长大。不绍王位。捨于亲族去離国城。入雪山 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525b" n="0525b"/> <lb ed="X" n="0525b01"/><lb ed="R094" n="0761a01"/>中。示依外道修苦乐行。日食麻麦六年苦行。後成 <lb ed="X" n="0525b02"/><lb ed="R094" n="0761a02"/>正觉称<persName>天人师</persName>。说法利生报父母恩。劝发道心出 <lb ed="X" n="0525b03"/><lb ed="R094" n="0761a03"/>三界苦。受勝妙乐。是大报恩。阿含经云。<persName>如来</persName>出世。 <lb ed="X" n="0525b04"/><lb ed="R094" n="0761a04"/>必为五事。一为转法轮利众生故。二为度多生父 <lb ed="X" n="0525b05"/><lb ed="R094" n="0761a05"/>母报其恩故。三为无信人立信地故。四未发菩萨 <lb ed="X" n="0525b06"/><lb ed="R094" n="0761a06"/>意者令发意故。五授当<persName>佛</persName>记。为此五事。故出世也。</p> <lb ed="X" n="0525b07"/><lb ed="R094" n="0761a07"/><p xml:id="pX21p0525b0701">△二正显说经之意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b08"/><lb ed="R094" n="0761a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b0801">【疏】然菩萨用心。不务专<anchor xml:id="nkr_note_add_0525b0801" n="0525b0801"/><anchor xml:id="beg0525b0801" n="0525b0801"/>己<anchor xml:id="end0525b0801"/>。故开盂兰法会。以福自 <lb ed="X" n="0525b09"/><lb ed="R094" n="0761a09"/>他二亲。此经所兴。本意如此。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b10"/><lb ed="R094" n="0761a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b1001">【钞】务者。事务也。事务急速之貌也。</p><p xml:id="pX21p0525b1014" cb:place="inline">△二酬今请故 <lb ed="X" n="0525b11"/><lb ed="R094" n="0761a11"/>二。初酬自利请故说。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b12"/><lb ed="R094" n="0761a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b1201">【疏】二酬今请者。谓<name role="" type="person">大目犍连</name>因心之孝。欲度父母 <lb ed="X" n="0525b13"/><lb ed="R094" n="0761a13"/>报乳哺之恩。故出家修行神通第一。观见亡母堕 <lb ed="X" n="0525b14"/><lb ed="R094" n="0761a14"/>饿鬼中。自救不能。白<persName>佛</persName>求法。<persName>佛</persName>示盆供。救母倒悬。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b15"/><lb ed="R094" n="0761a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b1501">【钞】因心之孝者。若善若恶皆因心起。<name role="" type="person">大目犍连</name>因 <lb ed="X" n="0525b16"/><lb ed="R094" n="0761a16"/>于内心发起孝行也。</p><p xml:id="pX21p0525b1609" cb:place="inline">△二酬利他请故说二。初目 <lb ed="X" n="0525b17"/><lb ed="R094" n="0761a17"/>连起请。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b18"/><lb ed="R094" n="0761a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525b1801">【疏】由爱其亲。施及一切。故为道俗弟子。请<persName>佛</persName>留此 <lb ed="X" n="0525b19"/><lb ed="R094" n="0761b01"/>法门<note place="inline">施音异</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525b20"/><lb ed="R094" n="0761b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525b2001">【钞】施字。但以试音呼之。義及于上曰施。<note place="inline">音异</note>恩及于 <lb ed="X" n="0525b21"/><lb ed="R094" n="0761b03"/>下曰施。<note place="inline">音试</note>尊者目连。由爱其亲母得離苦。复以教 <lb ed="X" n="0525b22"/><lb ed="R094" n="0761b04"/>行。惠施<note place="inline">音试</note>于下。利及一切。故为僧俗。请<persName>佛</persName><persName>世尊</persName>说 <lb ed="X" n="0525b23"/><lb ed="R094" n="0761b05"/>此经也。下云。目连复白<persName>佛</persName>言。弟子所生慈母。<anchor xml:id="nkr_note_add_0525b2301" n="0525b2301"/><anchor xml:id="beg0525b2301" n="0525b2301"/>已<anchor xml:id="end0525b2301"/>蒙 <lb ed="X" n="0525b24"/><lb ed="R094" n="0761b06"/>三宝功德。未来孝子。得同尔不。<persName>佛</persName>言大善快问。我 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0525c" n="0525c"/> <lb ed="X" n="0525c01"/><lb ed="R094" n="0761b07"/>正欲说。汝今复问。若比丘比丘尼。国王太子。乃至 <lb ed="X" n="0525c02"/><lb ed="R094" n="0761b08"/>庶人皆同如此。</p><p xml:id="pX21p0525c0207" cb:place="inline">△二酬请说经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c03"/><lb ed="R094" n="0761b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c0301">【疏】酬目连所请。即是说经之由致也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c04"/><lb ed="R094" n="0761b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c0401">【钞】此通前段自利下转。致者。至也。因由至极之所 <lb ed="X" n="0525c05"/><lb ed="R094" n="0761b11"/>以也。</p><p xml:id="pX21p0525c0503" cb:place="inline">△三彰孝道故三。初标擧科分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c06"/><lb ed="R094" n="0761b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c0601">【疏】三彰孝道者。复有其二。一通明孝为二教之宗 <lb ed="X" n="0525c07"/><lb ed="R094" n="0761b13"/>本。二别明二教行孝之同异。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c08"/><lb ed="R094" n="0761b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c0801">△二随释二。初通明孝为二教之宗本复二。初正 <lb ed="X" n="0525c09"/><lb ed="R094" n="0761b15"/>明亦二。初儒教以孝为本又分三。初标擧。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c10"/><lb ed="R094" n="0761b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c1001">【疏】初通明中。且明儒教以孝为本者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c11"/><lb ed="R094" n="0761b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c1101">△二正显二。初总陈五孝作众德之泉源复二。初 <lb ed="X" n="0525c12"/><lb ed="R094" n="0761b18"/>约事总显又二。初王臣行孝立庙祀亲。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c13"/><lb ed="R094" n="0762a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0525c1301">【疏】谓始自天子。至于士人。家国相传。皆立宗庙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0525c14"/><lb ed="R094" n="0762a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0525c1401">【钞】家国者。天子诸侯境宽名国。卿大夫<anchor xml:id="nkr_note_add_0525c1401" n="0525c1401"/><anchor xml:id="beg0525c1401" n="0525c1401"/>已<anchor xml:id="end0525c1401"/>下境狭 <lb ed="X" n="0525c15"/><lb ed="R094" n="0762a03"/>名家。皆立宗庙。礼记祭法云。天下有王。分地建国。 <lb ed="X" n="0525c16"/><lb ed="R094" n="0762a04"/><note place="inline">分九州地。建诸侯国</note>置都立邑。<note place="inline">谓王畿内。及诸侯国中。置公卿之都。立大夫士之邑</note>设 <lb ed="X" n="0525c17"/><lb ed="R094" n="0762a05"/>庙祧壇墠而祭之。乃为亲疏多少之数。是故王立 <lb ed="X" n="0525c18"/><lb ed="R094" n="0762a06"/>七庙。<note place="inline">亲四。始祖一。文武二祧。合为七也</note>一壇一墠。<note place="inline">此在七外也。封土曰壇。除地曰 <lb ed="X" n="0525c19"/><lb ed="R094" n="0762a07"/>墠。近亲封土。远亲除地。示将去然也</note>谓考庙。<note place="inline">父庙曰考。考。成也。谓父有成德之美也</note>王 <lb ed="X" n="0525c20"/><lb ed="R094" n="0762a08"/>考庙。<note place="inline">祖庙也。王。君也。言祖有君成之德也。祖尊于父。故加君名</note>皇考庙。<note place="inline">曾祖也。皇。大也。 <lb ed="X" n="0525c21"/><lb ed="R094" n="0762a09"/>君也。曾祖转尊。故加大君之称</note>显考庙。<note place="inline">高祖也。显明高祖。居四庙最上也</note>祖考庙。 <lb ed="X" n="0525c22"/><lb ed="R094" n="0762a10"/><note place="inline">祖。始也。此庙为王家之始。故曰祖考</note>皆月祭之。远庙为祧。而有二祧。 <lb ed="X" n="0525c23"/><lb ed="R094" n="0762a11"/><note place="inline">二祧。文武庙也。文武幷在应迁之例。故云远也。特为功德而留。故谓之祧。祧之言超。言其超然上去也</note> <lb ed="X" n="0525c24"/><lb ed="R094" n="0762a12"/>享尝乃止。<note place="inline">享尝。四时祭也。文武特留。故不月祭</note>去祧为壇。<note place="inline">谓高祖之父也。昭行 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526a" n="0526a"/> <lb ed="X" n="0526a01"/><lb ed="R094" n="0762a13"/>寄藏武祧。穆行寄藏文祧。四时不祭。若有祈祷。则出就壇受祭</note>去壇为墠。<note place="inline">谓高祖之祖也。 <lb ed="X" n="0526a02"/><lb ed="R094" n="0762a14"/>不得在壇。若有祈祷。则出就墠受祭</note>壇墠有祷焉祭之。无祷乃止。去 <lb ed="X" n="0526a03"/><lb ed="R094" n="0762a15"/>墠为鬼。<note place="inline">若又有从壇迁来墠者。则此前在墠者迁入石函为鬼。不祈祷也。唯禘祫乃出之</note> <lb ed="X" n="0526a04"/><lb ed="R094" n="0762a16"/>诸侯立五庙一壇一墠。谓考庙。王考庙。皇考庙。月 <lb ed="X" n="0526a05"/><lb ed="R094" n="0762a17"/>皆祭之。显考庙。祖考庙。享尝乃止。去祖为壇。去壇。 <lb ed="X" n="0526a06"/><lb ed="R094" n="0762a18"/>为墠。壇墠有祷焉祭之。无祷乃止。去墠为鬼。大夫 <lb ed="X" n="0526a07"/><lb ed="R094" n="0762b01"/>立三庙二壇。谓考庙。王考庙。皇考庙。享尝乃止。显 <lb ed="X" n="0526a08"/><lb ed="R094" n="0762b02"/>考。祖考。无庙。有祷焉为壇祭之。去壇为鬼。适士二 <lb ed="X" n="0526a09"/><lb ed="R094" n="0762b03"/>庙一壇。谓考庙。王考庙。享尝乃止。皇考无庙。有祷 <lb ed="X" n="0526a10"/><lb ed="R094" n="0762b04"/>焉为壇祭之。去壇为鬼。官师一庙。谓考庙。王考无 <lb ed="X" n="0526a11"/><lb ed="R094" n="0762b05"/>庙而祭之。去王考为鬼。庶士庶人无庙。死曰鬼。<note place="inline">适士 <lb ed="X" n="0526a12"/><lb ed="R094" n="0762b06"/>上士也。官师。中士下士也。庶士。府史之属也</note>王臣行孝立此宗廓。宗。尊 <lb ed="X" n="0526a13"/><lb ed="R094" n="0762b07"/>也。庙。貌也。安立形貌尊敬如在。而严祭之。依尙书 <lb ed="X" n="0526a14"/><lb ed="R094" n="0762b08"/>中周公旦言。自古先王立庙祀亲。不指帝代。</p><p xml:id="pX21p0526a1418" cb:place="inline">△二 <lb ed="X" n="0526a15"/><lb ed="R094" n="0762b09"/>纵夺显孝能生众德。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a16"/><lb ed="R094" n="0762b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526a1601">【疏】虽五孝之用则别。而百行之源不殊。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a17"/><lb ed="R094" n="0762b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526a1701">【钞】五孝者。一天子孝。二诸侯孝。三卿大夫孝。四士 <lb ed="X" n="0526a18"/><lb ed="R094" n="0762b12"/>孝。五庶人孝。五人有殊。其于孝道为一为异。故此 <lb ed="X" n="0526a19"/><lb ed="R094" n="0762b13"/>云尔。虽复五孝用事有别。然而百行之源。孝道不 <lb ed="X" n="0526a20"/><lb ed="R094" n="0762b14"/>殊。水本曰源。水分千派从源而出。人有百行从孝 <lb ed="X" n="0526a21"/><lb ed="R094" n="0762b15"/>而生。故孝如源也。</p><p xml:id="pX21p0526a2108" cb:place="inline">△二引文释成三。初孝为道德 <lb ed="X" n="0526a22"/><lb ed="R094" n="0762b16"/>之体。二孝为设教之本。二科合。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526a23"/><lb ed="R094" n="0762b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526a2301">【疏】故开宗明義章中。标为至德要道。道德以之为 <lb ed="X" n="0526a24"/><lb ed="R094" n="0762b18"/>体。教法由是而生<note place="inline">孝文</note>。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526b" n="0526b"/> <lb ed="X" n="0526b01"/><lb ed="R094" n="0763a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526b0101">【钞】开宗明義章者。孝经一十八章。此初章也。彼疏 <lb ed="X" n="0526b02"/><lb ed="R094" n="0763a02"/>云。开。张也。宗。本也。于此章中。张孝道之宗本。明孝 <lb ed="X" n="0526b03"/><lb ed="R094" n="0763a03"/>道之旨義也。经曰。先王有至德要道。以顺天下。民 <lb ed="X" n="0526b04"/><lb ed="R094" n="0763a04"/>用和睦。上下无怨。疏曰。至。谓穷理之极。德为众行 <lb ed="X" n="0526b05"/><lb ed="R094" n="0763a05"/>之本。故名至德。要。谓以一总众。道为众理之要。故 <lb ed="X" n="0526b06"/><lb ed="R094" n="0763a06"/>名要道。孝为道之要。为德之本也。先代圣王用此 <lb ed="X" n="0526b07"/><lb ed="R094" n="0763a07"/>至德要道。以顺天下人民之心。人民依之。自相和 <lb ed="X" n="0526b08"/><lb ed="R094" n="0763a08"/>睦。尊卑上下。无相怨者也。今复有義。至德者。一孝。 <lb ed="X" n="0526b09"/><lb ed="R094" n="0763a09"/>二悌。三臣。此悌臣行。从孝而生也。廣至德章云。教 <lb ed="X" n="0526b10"/><lb ed="R094" n="0763a10"/>以孝所以敬天下之为人父者也。教以悌所以敬 <lb ed="X" n="0526b11"/><lb ed="R094" n="0763a11"/>天下之为人兄者也。<note place="inline">擧孝悌以为教。则天下之为人子弟者。无不敬其父兄也</note> <lb ed="X" n="0526b12"/><lb ed="R094" n="0763a12"/>教以臣所以敬天下之为人君者也。<note place="inline">擧臣道以为教。则天下之 <lb ed="X" n="0526b13"/><lb ed="R094" n="0763a13"/>为人臣者。无不敬其君也</note>由此德者。体也。本也。为廣敬之宗体。 <lb ed="X" n="0526b14"/><lb ed="R094" n="0763a14"/>作普导之本源。至者。首也。极也。总众善之先首。贯 <lb ed="X" n="0526b15"/><lb ed="R094" n="0763a15"/>群心之妙极。故名至德。言要道者。一孝。二悌。三乐。 <lb ed="X" n="0526b16"/><lb ed="R094" n="0763a16"/>四礼。五敬。悌乐礼敬皆从孝生也。廣要道章云。教 <lb ed="X" n="0526b17"/><lb ed="R094" n="0763a17"/>民亲爱。莫善于孝。教民礼顺。莫善于悌。<note place="inline">教民亲爱父母。礼顺 <lb ed="X" n="0526b18"/><lb ed="R094" n="0763a18"/>兄长。莫加于孝悌也。悌。友也</note>移风易俗。莫善于乐。<note place="inline">风俗移易。先入乐声。变随 <lb ed="X" n="0526b19"/><lb ed="R094" n="0763b01"/>人心。正由君德。正之兴变。因乐而彰。乐声哀怨。知国亡乱。乐声和美。知国善政</note>安上治民。 <lb ed="X" n="0526b20"/><lb ed="R094" n="0763b02"/>莫善于礼。<note place="inline">礼所以正君臣父子之别。明男女长幼之殊。故可以安上化下也</note>礼者 <lb ed="X" n="0526b21"/><lb ed="R094" n="0763b03"/>敬而<anchor xml:id="nkr_note_add_0526b2101" n="0526b2101"/><anchor xml:id="beg0526b2101" n="0526b2101"/>已<anchor xml:id="end0526b2101"/>矣。<note place="inline">敬者。礼之本也。礼以恭俭莊敬为主也。有礼无敬。礼不可行。故以敬为本也</note> <lb ed="X" n="0526b22"/><lb ed="R094" n="0763b04"/>由此道者。理也。本也。以理示于王民为本。生于众 <lb ed="X" n="0526b23"/><lb ed="R094" n="0763b05"/>德。要者。略也。妙也。略陈孝行。妙契人心。居上者仁 <lb ed="X" n="0526b24"/><lb ed="R094" n="0763b06"/>和。在下者允睦。故名要道。至德通明孝悌臣行。意 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0526c" n="0526c"/> <lb ed="X" n="0526c01"/><lb ed="R094" n="0763b07"/>在于敬。孝能生敬也。要道总明孝悌及乐礼敬。具 <lb ed="X" n="0526c02"/><lb ed="R094" n="0763b08"/>陈众行。前狭此宽。皆以孝为正为本。馀行为兼为 <lb ed="X" n="0526c03"/><lb ed="R094" n="0763b09"/>末。故此疏云。标为至德要道。释云。道德以之为体。 <lb ed="X" n="0526c04"/><lb ed="R094" n="0763b10"/>双释要道至德。皆以孝为本体也。又以古圣设于 <lb ed="X" n="0526c05"/><lb ed="R094" n="0763b11"/>五教。谓父義。母慈。兄友。弟恭。子孝。而此五教。从孝 <lb ed="X" n="0526c06"/><lb ed="R094" n="0763b12"/>而生。文不为孝。即非教故。故孝经云。夫孝德之本 <lb ed="X" n="0526c07"/><lb ed="R094" n="0763b13"/>也。教之所由生也。</p><p xml:id="pX21p0526c0708" cb:place="inline">△三孝为生道之源。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c08"/><lb ed="R094" n="0763b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526c0801">【疏】何有君子而不务本<note place="inline">孝悌</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c09"/><lb ed="R094" n="0763b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526c0901">【钞】务。谓忽遽专好也。本。谓孝悌也。疏是反释。意显君 <lb ed="X" n="0526c10"/><lb ed="R094" n="0763b16"/>子而皆忽遽专于孝行友悌也。又悌者。易也。易慢 <lb ed="X" n="0526c11"/><lb ed="R094" n="0763b17"/>从敬。易违从顺也。若此孝悌成立。即五常道德从 <lb ed="X" n="0526c12"/><lb ed="R094" n="0763b18"/>此而生。释成孝为百行之源也。故论语云。君子务 <lb ed="X" n="0526c13"/><lb ed="R094" n="0764a01"/>本。本立而道生。孝悌也者。其为人之本欤<note place="inline">弟。孝经作悌也</note>。</p> <lb ed="X" n="0526c14"/><lb ed="R094" n="0764a02"/><p xml:id="pX21p0526c1401">△二别显三年彰圣人之立意二初孝服三年之意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c15"/><lb ed="R094" n="0764a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0526c1501">【疏】既为天经地義。须令企及俯从。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0526c16"/><lb ed="R094" n="0764a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0526c1601">【钞】既为天经地義者。孝经曰。夫孝天之经也。地之 <lb ed="X" n="0526c17"/><lb ed="R094" n="0764a05"/>義也。民之行也。疏曰。经。常也。義。利也。天有日月星 <lb ed="X" n="0526c18"/><lb ed="R094" n="0764a06"/>辰照临于下。为天之常道。地生百穀草木以供人 <lb ed="X" n="0526c19"/><lb ed="R094" n="0764a07"/>用。是地之義利。人生天地之间。禀受天地之气以 <lb ed="X" n="0526c20"/><lb ed="R094" n="0764a08"/>成其身。故法天常明。法地常利。而常行孝。上事于 <lb ed="X" n="0526c21"/><lb ed="R094" n="0764a09"/>父母。又经曰。则天之明。因地之利。以顺天下。是以 <lb ed="X" n="0526c22"/><lb ed="R094" n="0764a10"/>其教不肃而成。其政不严而治。<note place="inline">依孝设教。法天常明。法地常利。以顺 <lb ed="X" n="0526c23"/><lb ed="R094" n="0764a11"/>天下人心故得教令。不待诚肃自然而成。不行严厉自然而治</note>先王见教之可以 <lb ed="X" n="0526c24"/><lb ed="R094" n="0764a12"/>化民也。是以先之以博爱。而民莫遗其亲。<note place="inline">博。廣也。君爱其 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527a" n="0527a"/> <lb ed="X" n="0527a01"/><lb ed="R094" n="0764a13"/>亲。以此化民。民化君德。无有遗弃其亲者也</note>陈之以德義。而民兴行。<note place="inline">陈说 <lb ed="X" n="0527a02"/><lb ed="R094" n="0764a14"/>德義之美。为众所慕。则民起思而行之也</note>先之以敬让。而民不争。<note place="inline">斋莊中正 <lb ed="X" n="0527a03"/><lb ed="R094" n="0764a15"/>为敬。推功尙善为让。以化化民。民不争竞也</note>导之以礼乐。而民和睦。<note place="inline">礼以 <lb ed="X" n="0527a04"/><lb ed="R094" n="0764a16"/>检其迹。乐以正其心。则和睦矣</note>示之以好恶。而民知禁。<note place="inline">示好以引之。示恶以 <lb ed="X" n="0527a05"/><lb ed="R094" n="0764a17"/>止之。则民知禁令不敢犯也</note>言须令企及俯从者。父母之丧。浆 <lb ed="X" n="0527a06"/><lb ed="R094" n="0764a18"/>不入口三日。孝服三年。不肖者擧心就之。谓之企 <lb ed="X" n="0527a07"/><lb ed="R094" n="0764b01"/>及。贤达者俯首就之。谓之俯从。古圣立此时限。意 <lb ed="X" n="0527a08"/><lb ed="R094" n="0764b02"/>令行孝者上就下就。故曰须令企及俯从。礼记檀 <lb ed="X" n="0527a09"/><lb ed="R094" n="0764b03"/>弓云。曾子谓子思曰。伋。吾执亲之丧也。水浆不入 <lb ed="X" n="0527a10"/><lb ed="R094" n="0764b04"/>口七曰。<note place="inline">子思。是伯鱼之子。孔子之孙也</note>子思曰。先王制礼。过之者 <lb ed="X" n="0527a11"/><lb ed="R094" n="0764b05"/>俯而就之。不至者企而及之。<note place="inline">起踵曰企。俯首曰俯</note>故君子执 <lb ed="X" n="0527a12"/><lb ed="R094" n="0764b06"/>亲之丧。水浆不入口者三日。杖而後起。<note place="inline">亲丧。三日不食不浆。 <lb ed="X" n="0527a13"/><lb ed="R094" n="0764b07"/>太近则抑于贤达。太远则遗于不肖。齐此三日可谓得中。三年之丧亦然。盖令贤愚俯企也</note>孝 <lb ed="X" n="0527a14"/><lb ed="R094" n="0764b08"/>经曰。丧不过三年。示民有终也。疏曰。此说持孝服 <lb ed="X" n="0527a15"/><lb ed="R094" n="0764b09"/>丧之期限也。父母亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0527a1501" n="0527a1501"/><anchor xml:id="beg0527a1501" n="0527a1501"/>已<anchor xml:id="end0527a1501"/>。子有终身之痛。服丧三年 <lb ed="X" n="0527a16"/><lb ed="R094" n="0764b10"/>者。盖以人有贤愚。丧期不可无数。故制三年。所以 <lb ed="X" n="0527a17"/><lb ed="R094" n="0764b11"/>然者。论语云。人生三年。然後免于父母之怀。故报 <lb ed="X" n="0527a18"/><lb ed="R094" n="0764b12"/>父母丧但止三年为限也。冀其贤者。则使割哀止 <lb ed="X" n="0527a19"/><lb ed="R094" n="0764b13"/>痛俯就之也。不肖者。则使勉力企步以及之也。持 <lb ed="X" n="0527a20"/><lb ed="R094" n="0764b14"/>守三年之丧。则是人子终竟父母之道。故自天子 <lb ed="X" n="0527a21"/><lb ed="R094" n="0764b15"/>下达庶人。三年之丧。为天下之通礼。</p><p xml:id="pX21p0527a2115" cb:place="inline">△二诃诫不 <lb ed="X" n="0527a22"/><lb ed="R094" n="0764b16"/>肖之俦。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527a23"/><lb ed="R094" n="0764b17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527a2301">【疏】虽论礼壞乐崩。终诃衣锦食稻。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527a24"/><lb ed="R094" n="0764b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527a2401">【钞】论语云。宰我问三年之丧。期<anchor xml:id="nkr_note_add_0527a2401" n="0527a2401"/><anchor xml:id="beg0527a2401" n="0527a2401"/>已<anchor xml:id="end0527a2401"/>久矣。<note place="inline">姓宰。名予字子我。孔 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527b" n="0527b"/> <lb ed="X" n="0527b01"/><lb ed="R094" n="0765a01"/>子弟子也期。周年也</note>君子三年不为礼。礼必壞。三年不为乐。 <lb ed="X" n="0527b02"/><lb ed="R094" n="0765a02"/>乐必崩。旧穀既没。<note place="inline">尽也</note>新穀既升。<note place="inline">熟也</note>钻燧改火。期可 <lb ed="X" n="0527b03"/><lb ed="R094" n="0765a03"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0527b0301" n="0527b0301"/><anchor xml:id="beg0527b0301" n="0527b0301"/>已<anchor xml:id="end0527b0301"/>矣。<note place="inline">马曰。春取榆柳火。夏取枣杏火。秋取柞楢火。冬取槐。檀火。一年之中钻火异木。故曰改火</note> <lb ed="X" n="0527b04"/><lb ed="R094" n="0765a04"/>子曰。食夫稻。衣夫锦。于汝安乎。曰安。<note place="inline">不达子意</note>汝安则 <lb ed="X" n="0527b05"/><lb ed="R094" n="0765a05"/>为之。夫君子之居丧。食旨<note place="inline">美也</note>不甘。闻乐不乐。居处 <lb ed="X" n="0527b06"/><lb ed="R094" n="0765a06"/>不安。故不为也。今汝安则为之。宰我出。<note place="inline">知<anchor xml:id="nkr_note_add_0527b0601" n="0527b0601"/><anchor xml:id="beg0527b0601" n="0527b0601"/>己<anchor xml:id="end0527b0601"/>之非</note>夫三 <lb ed="X" n="0527b07"/><lb ed="R094" n="0765a07"/>年丧。天下之通丧也。<note place="inline">孔曰。始自天子下达庶人也</note>予也。有三年 <lb ed="X" n="0527b08"/><lb ed="R094" n="0765a08"/>之爱于其父母乎。<note place="inline">孔曰。言子之于父母。欲报之恩。昊天罔极。而宰予也。有三年之 <lb ed="X" n="0527b09"/><lb ed="R094" n="0765a09"/>爱父母乎</note>。</p><p xml:id="pX21p0527b0905" cb:place="inline">△三结歎。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527b10"/><lb ed="R094" n="0765a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527b1001">【疏】甚哉孝之大也。圣人之德。又何以加于孝乎。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527b11"/><lb ed="R094" n="0765a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527b1101">【钞】曾子闻五等孝<anchor xml:id="nkr_note_add_0527b1101" n="0527b1101"/><anchor xml:id="beg0527b1101" n="0527b1101"/>已<anchor xml:id="end0527b1101"/>。而惊歎云。甚哉孝之大也。又 <lb ed="X" n="0527b12"/><lb ed="R094" n="0765a12"/>云。曾子曰。敢问圣人之德。无以加于孝乎。<note place="inline">岂无圣人之德 <lb ed="X" n="0527b13"/><lb ed="R094" n="0765a13"/>加过勝于孝乎</note>子曰。天地之性。人为贵。<note place="inline">性。生也。天生万物人最灵贵</note>人 <lb ed="X" n="0527b14"/><lb ed="R094" n="0765a14"/>之行莫大于孝。<note place="inline">百行之源</note>孝莫大于严父。<note place="inline">严。尊敬也</note>严父莫 <lb ed="X" n="0527b15"/><lb ed="R094" n="0765a15"/>大于配天。则周公其人也。<note place="inline">天生万物。父生于子。尊敬其父。莫大。故配于天。 <lb ed="X" n="0527b16"/><lb ed="R094" n="0765a16"/>而同祭之。始自周公以父配天。故曰其人也。周公。姓姬。名旦。当周成王时为太师。以是三公之首。故曰周 <lb ed="X" n="0527b17"/><lb ed="R094" n="0765a17"/>公</note>昔者周公。郊祀后稷以配天。<note place="inline">后稷。乃周之始祖也。郊者。郊壇。亦名 <lb ed="X" n="0527b18"/><lb ed="R094" n="0765a18"/>圆丘。祀天之处也。周公摄政。因行郊天之祭。乃尊始祖后稷。故以侑坐。配食于昊天。上帝于圆丘之上也</note> <lb ed="X" n="0527b19"/><lb ed="R094" n="0765b01"/>宗。祀文王于明堂。以配上帝。<note place="inline">明堂者。布政之宫也。在城南七里之内。居 <lb ed="X" n="0527b20"/><lb ed="R094" n="0765b02"/>阳明之地。故曰明堂。周公尊祀其父文王。以侑坐配食于五方上帝于明堂之上也</note>是以四 <lb ed="X" n="0527b21"/><lb ed="R094" n="0765b03"/>海之内。各以其职来祭。<note place="inline">君行严配之礼。见德教垂于四海。海内诸侯。各修职 <lb ed="X" n="0527b22"/><lb ed="R094" n="0765b04"/>贡来助祭也</note>夫圣人之德又何以加于孝乎。<note place="inline">此结答曾子也。圣人 <lb ed="X" n="0527b23"/><lb ed="R094" n="0765b05"/>亦依孝而治也</note>。</p><p xml:id="pX21p0527b2307" cb:place="inline">△二释教以孝为本二。初标擧。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527b24"/><lb ed="R094" n="0765b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527b2401">【疏】次释教以孝为本者。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0527c" n="0527c"/> <lb ed="X" n="0527c01"/><lb ed="R094" n="0765b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527c0101">【钞】诸经论中说于七<persName>佛</persName>。可类世间立宗祖故。如七 <lb ed="X" n="0527c02"/><lb ed="R094" n="0765b08"/>庙也。亦教弟子孝顺七世父母故。又云。六道众生 <lb ed="X" n="0527c03"/><lb ed="R094" n="0765b09"/>皆是父母故。故以其孝为设教之宗本也。言七<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0527c04"/><lb ed="R094" n="0765b10"/>者。毘婆尸等是。</p><p xml:id="pX21p0527c0407" cb:place="inline">△二正显二。初总明<persName>佛</persName>教复二。初 <lb ed="X" n="0527c05"/><lb ed="R094" n="0765b11"/>约<persName>佛</persName>定教权实。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c06"/><lb ed="R094" n="0765b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0527c0601">【疏】然一切<persName>佛</persName>。皆有真化二身。释迦化身。说随機权 <lb ed="X" n="0527c07"/><lb ed="R094" n="0765b13"/>教。舍那真身。说究竟实教。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0527c08"/><lb ed="R094" n="0765b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0527c0801">【钞】<persName>佛</persName>有三身。谓法。报。化。报身复二。谓自受用。及他受 <lb ed="X" n="0527c09"/><lb ed="R094" n="0765b15"/>用。四<persName>佛</persName>权实。有其二義。一者法身称实。报化是权。 <lb ed="X" n="0527c10"/><lb ed="R094" n="0765b16"/>实者。诸法体真。权者。事相权迹。般若论云。应化非 <lb ed="X" n="0527c11"/><lb ed="R094" n="0765b17"/>真<persName>佛</persName>。亦非说法者。应者报应。酬因之義。自受用也。 <lb ed="X" n="0527c12"/><lb ed="R094" n="0765b18"/>应者应现。应十地现。他受用也。此二应身及变化 <lb ed="X" n="0527c13"/><lb ed="R094" n="0766a01"/>身。皆非真<persName>佛</persName>。亦非真说法者。意显法身。乃是真<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0527c14"/><lb ed="R094" n="0766a02"/>真说法者。令报身智冥会真性。義同言说也。二者 <lb ed="X" n="0527c15"/><lb ed="R094" n="0766a03"/>法身及自受用身。唯<persName>佛</persName>与<persName>佛</persName>乃能知之。是身之本。 <lb ed="X" n="0527c16"/><lb ed="R094" n="0766a04"/>故名为实。若他受用及变化身。下类凡圣而皆能 <lb ed="X" n="0527c17"/><lb ed="R094" n="0766a05"/>见。是身之末。故名为权。法报实身自利功德。不对 <lb ed="X" n="0527c18"/><lb ed="R094" n="0766a06"/>機说。他化权身利他现故。对機说法。<persName>佛</persName>地等经。瑜 <lb ed="X" n="0527c19"/><lb ed="R094" n="0766a07"/>伽等论。皆廣显示。其他受用。为十地菩萨。现十重 <lb ed="X" n="0527c20"/><lb ed="R094" n="0766a08"/>身。说十度等。皆名实教。所诠妙理。称菩萨機。非权 <lb ed="X" n="0527c21"/><lb ed="R094" n="0766a09"/>设故。其变化身。对三乘凡。及二乘圣。说三乘法。对 <lb ed="X" n="0527c22"/><lb ed="R094" n="0766a10"/>大乘機。即名实教。对二乘機。即名权教。如法花中。 <lb ed="X" n="0527c23"/><lb ed="R094" n="0766a11"/>羊鹿牛车。喩于三乘。权实异故。然其法体。如一味 <lb ed="X" n="0527c24"/><lb ed="R094" n="0766a12"/>雨。润于三草。草异雨一。法唯一味。利三乘機。機异 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528a" n="0528a"/> <lb ed="X" n="0528a01"/><lb ed="R094" n="0766a13"/>法一。由機领解各各不同。随機判教。故有顿渐权 <lb ed="X" n="0528a02"/><lb ed="R094" n="0766a14"/>实等异。所以然者。此盖由<persName>佛</persName>昔于旷劫修习慈悲 <lb ed="X" n="0528a03"/><lb ed="R094" n="0766a15"/>喜捨。随顺众生智解浅深。应機设化而利益之。修 <lb ed="X" n="0528a04"/><lb ed="R094" n="0766a16"/>习圆满<anchor xml:id="nkr_note_add_0528a0401" n="0528a0401"/><anchor xml:id="beg0528a0401" n="0528a0401"/>已<anchor xml:id="end0528a0401"/>至果位。不加功用任运起心。运大慈悲。 <lb ed="X" n="0528a05"/><lb ed="R094" n="0766a17"/>应一切機。演一切法。由任运力。发一语言含种种 <lb ed="X" n="0528a06"/><lb ed="R094" n="0766a18"/>義。随诸众生信解浅深。领受各异。对小機宜。即此 <lb ed="X" n="0528a07"/><lb ed="R094" n="0766b01"/>一言显小乘法。令其悟入。对大機宜。即此一言显 <lb ed="X" n="0528a08"/><lb ed="R094" n="0766b02"/>大乘法。令其悟入。对顿悟機。即名顿教。对渐悟機。 <lb ed="X" n="0528a09"/><lb ed="R094" n="0766b03"/>即名渐教。乃至廣说。随其所对。治贪治嗔浅深权 <lb ed="X" n="0528a10"/><lb ed="R094" n="0766b04"/>实。随機有异无量差别。故<name role="" type="person">无垢称</name>云。<persName>佛</persName>以一音演 <lb ed="X" n="0528a11"/><lb ed="R094" n="0766b05"/>说法。众生随类各得解。花严亦云。<persName>如来</persName>以一语言 <lb ed="X" n="0528a12"/><lb ed="R094" n="0766b06"/>中。演说无边契经海。然今疏云。释迦化身说随機 <lb ed="X" n="0528a13"/><lb ed="R094" n="0766b07"/>权教。局之甚也。慈恩三藏云。梵语毘卢遮那。此云 <lb ed="X" n="0528a14"/><lb ed="R094" n="0766b08"/>遍寂。周遍寂静目法身也。梵语卢舍那。此云光明 <lb ed="X" n="0528a15"/><lb ed="R094" n="0766b09"/>遍照。身光智光内外照故。目于报身。通自他二报 <lb ed="X" n="0528a16"/><lb ed="R094" n="0766b10"/><persName>佛</persName>也。梵网疏云。卢舍那。此云满净。众德圆满障淸 <lb ed="X" n="0528a17"/><lb ed="R094" n="0766b11"/>净故。花严仁王梵网三疏。皆云毘卢遮那。此云光 <lb ed="X" n="0528a18"/><lb ed="R094" n="0766b12"/>明遍照。此与满净皆目报身。约其離障名为满净。 <lb ed="X" n="0528a19"/><lb ed="R094" n="0766b13"/>约其光德名为遍照。義虽两途理归一体。故新华 <lb ed="X" n="0528a20"/><lb ed="R094" n="0766b14"/>严疏云。<name role="" type="person">毘卢遮那<persName>佛</persName></name>。旧经云<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>。议曰。此盖 <lb ed="X" n="0528a21"/><lb ed="R094" n="0766b15"/>梵音声势相近。译者不审翻目有异。应取慈恩三 <lb ed="X" n="0528a22"/><lb ed="R094" n="0766b16"/>藏而为楷定。感通录中。诸天之子告宣律师言。诸 <lb ed="X" n="0528a23"/><lb ed="R094" n="0766b17"/>师翻经互有所失。但奘法师一人翻译。无违梵本。 <lb ed="X" n="0528a24"/><lb ed="R094" n="0766b18"/>师资传受足可为准也。疏以舍那真<persName>佛</persName>对機说法 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528b" n="0528b"/> <lb ed="X" n="0528b01"/><lb ed="R094" n="0767a01"/>者。自报名真。真实体故。他化名应。应<persName>佛</persName>现故。如法 <lb ed="X" n="0528b02"/><lb ed="R094" n="0767a02"/>华云。善男子。我实成<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_add_0528b0201" n="0528b0201"/><anchor xml:id="beg0528b0201" n="0528b0201"/>已<anchor xml:id="end0528b0201"/>来。无量无数不可思议 <lb ed="X" n="0528b03"/><lb ed="R094" n="0767a03"/>劫。告善男子而自称我。显是应身。又云。成<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_add_0528b0301" n="0528b0301"/><anchor xml:id="beg0528b0301" n="0528b0301"/>已<anchor xml:id="end0528b0301"/>来 <lb ed="X" n="0528b04"/><lb ed="R094" n="0767a04"/>无量劫等。乃是真<persName>佛</persName>。然应身是用。真身是体。用不 <lb ed="X" n="0528b05"/><lb ed="R094" n="0767a05"/>離体。名为即应之真。即于应身之上说真<persName>佛</persName>故。故 <lb ed="X" n="0528b06"/><lb ed="R094" n="0767a06"/>卢舍那目自受用。名为真<persName>佛</persName>对機说法。若约异应 <lb ed="X" n="0528b07"/><lb ed="R094" n="0767a07"/>之真者。异于应身之外别说真<persName>佛</persName>。真体应用行相 <lb ed="X" n="0528b08"/><lb ed="R094" n="0767a08"/>别故。如说自报真<persName>佛</persName>诸根相好一一无边。若他化 <lb ed="X" n="0528b09"/><lb ed="R094" n="0767a09"/><persName>佛</persName>各有大小。随機现故。今既对機说法。此卢舍那 <lb ed="X" n="0528b10"/><lb ed="R094" n="0767a10"/>目他报身。名应<persName>佛</persName>也。若翻上说即真之应者。即于 <lb ed="X" n="0528b11"/><lb ed="R094" n="0767a11"/>真<persName>佛</persName>之上而说应<persName>佛</persName>。真体应用不相離故。如花严 <lb ed="X" n="0528b12"/><lb ed="R094" n="0767a12"/>云。<persName>佛</persName>身充满于法界。普现一切群生前。上句真<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0528b13"/><lb ed="R094" n="0767a13"/>下句应<persName>佛</persName>。此名即真之应<persName>佛</persName>。普利群生也。若约异 <lb ed="X" n="0528b14"/><lb ed="R094" n="0767a14"/>真之应者。异于真<persName>佛</persName>之外别说应<persName>佛</persName>。真体应用行 <lb ed="X" n="0528b15"/><lb ed="R094" n="0767a15"/>相别故。如说自报真<persName>佛</persName>。唯<persName>佛</persName>见之不对機故。他化 <lb ed="X" n="0528b16"/><lb ed="R094" n="0767a16"/>应身对機说法。如是真<persName>佛</persName>应<persName>佛</persName>。或即或异。自在无 <lb ed="X" n="0528b17"/><lb ed="R094" n="0767a17"/>碍。是谓诸<persName>佛</persName>不可思议。疏依初类。故以舍那真<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0528b18"/><lb ed="R094" n="0767a18"/>说于实教。依第三类。释迦化<persName>佛</persName>说于权教。慈恩法 <lb ed="X" n="0528b19"/><lb ed="R094" n="0767b01"/>师依第四类。故唯他化对機说法也。故法苑等。指 <lb ed="X" n="0528b20"/><lb ed="R094" n="0767b02"/>此舍那为第二重他报应<persName>佛</persName>。坐千葉莲花应二地 <lb ed="X" n="0528b21"/><lb ed="R094" n="0767b03"/>菩萨说戒波罗蜜。其于顿教唯一。渐教三时。如别 <lb ed="X" n="0528b22"/><lb ed="R094" n="0767b04"/>章说。</p><p xml:id="pX21p0528b2203" cb:place="inline">△二明教所诠宗致。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528b23"/><lb ed="R094" n="0767b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528b2301">【疏】教者。经律也。经诠理智。律诠戒行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528b24"/><lb ed="R094" n="0767b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528b2401">△二别显宗本二。初标擧宗本。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0528c" n="0528c"/> <lb ed="X" n="0528c01"/><lb ed="R094" n="0767b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c0101">【疏】戒虽万行。以孝为宗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528c02"/><lb ed="R094" n="0767b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c0201">【钞】三聚净戒摄万行故。然虽万行施设有殊。皆以 <lb ed="X" n="0528c03"/><lb ed="R094" n="0767b09"/>孝为所崇所尊所主。故为宗也。</p><p xml:id="pX21p0528c0313" cb:place="inline">△二引文释相二。 <lb ed="X" n="0528c04"/><lb ed="R094" n="0767b10"/>初舍那所宗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528c05"/><lb ed="R094" n="0767b11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c0501">【疏】故我<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>。最初成正觉时。便说花严大经。 <lb ed="X" n="0528c06"/><lb ed="R094" n="0767b12"/>菩萨大戒。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528c07"/><lb ed="R094" n="0767b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c0701">【钞】花严云。<persName>佛</persName>在<name role="" type="person">摩竭提国</name>菩提场中始成正觉。乃 <lb ed="X" n="0528c08"/><lb ed="R094" n="0767b14"/>至十世界微尘数菩萨围绕说法。经标化<persName>佛</persName>始成 <lb ed="X" n="0528c09"/><lb ed="R094" n="0767b15"/>正觉。以是即应之真<persName>佛</persName>。故目卢舍那始成正觉也。 <lb ed="X" n="0528c10"/><lb ed="R094" n="0767b16"/>梵网云。我今卢舍那。方坐莲花台。方。始也。始坐华 <lb ed="X" n="0528c11"/><lb ed="R094" n="0767b17"/>台。显是初成<persName>佛</persName>也。今依慈恩指此舍那<persName>佛</persName>。是第二 <lb ed="X" n="0528c12"/><lb ed="R094" n="0767b18"/>重他受用身也。因位孝顺三聚无亏。得成<persName>佛</persName>故。故 <lb ed="X" n="0528c13"/><lb ed="R094" n="0768a01"/>初成道说菩萨戒。劝他同我得成<persName>佛</persName>故。略有二意。 <lb ed="X" n="0528c14"/><lb ed="R094" n="0768a02"/>一令菩萨持戒成<persName>佛</persName>。二令千华上<persName>佛</persName>传戒。付授千 <lb ed="X" n="0528c15"/><lb ed="R094" n="0768a03"/>百亿<persName>佛</persName>转化众生。故梵网云。时<name role="" type="person">莲花台藏世界</name>。赫 <lb ed="X" n="0528c16"/><lb ed="R094" n="0768a04"/>赫天光狮子座上<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>放光。光告千华上<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0528c17"/><lb ed="R094" n="0768a05"/>持我心地法门品而去。复转为千百亿释迦及一 <lb ed="X" n="0528c18"/><lb ed="R094" n="0768a06"/>切众生。次第宣说。受持读诵。一心而行。</p><p xml:id="pX21p0528c1816" cb:place="inline">△二释迦 <lb ed="X" n="0528c19"/><lb ed="R094" n="0768a07"/>所宗二。初初成<persName>佛</persName>时以孝结戒复二。初成道时处。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528c20"/><lb ed="R094" n="0768a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0528c2001">【疏】又经标云。尔时释迦牟尼<persName>佛</persName>初坐菩提树下。成 <lb ed="X" n="0528c21"/><lb ed="R094" n="0768a09"/>无上正觉<anchor xml:id="nkr_note_add_0528c2101" n="0528c2101"/><anchor xml:id="beg0528c2101" n="0528c2101"/>已<anchor xml:id="end0528c2101"/>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0528c22"/><lb ed="R094" n="0768a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0528c2201">【钞】此下皆是梵网经文。即次前文千百亿中一<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0528c23"/><lb ed="R094" n="0768a11"/>传法来此。示相成<persName>佛</persName>也。</p><p xml:id="pX21p0528c2310" cb:place="inline">△二孝顺之相二。初结戒 <lb ed="X" n="0528c24"/><lb ed="R094" n="0768a12"/>之相。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529a" n="0529a"/> <lb ed="X" n="0529a01"/><lb ed="R094" n="0768a13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529a0101">【疏】初结菩萨波罗提木叉。孝顺父母师僧三宝。孝 <lb ed="X" n="0529a02"/><lb ed="R094" n="0768a14"/>顺至道之法<note place="inline">亦同孔圣云。至德要道也</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529a03"/><lb ed="R094" n="0768a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529a0301">【钞】此显所结戒相也。结戒相<anchor xml:id="nkr_note_add_0529a0301" n="0529a0301"/><anchor xml:id="beg0529a0301" n="0529a0301"/>已<anchor xml:id="end0529a0301"/>。于菩提场说十世 <lb ed="X" n="0529a04"/><lb ed="R094" n="0768a16"/>界海。次第说法。至<name role="" type="person">摩醯首罗</name>天王宫廣说此戒。复 <lb ed="X" n="0529a05"/><lb ed="R094" n="0768a17"/>从彼天至菩提树下。为此地上一切众生褈说此 <lb ed="X" n="0529a06"/><lb ed="R094" n="0768a18"/>戒也。彼疏释云。以是诸<persName>佛</persName>本源戒故。法尔合行故。 <lb ed="X" n="0529a07"/><lb ed="R094" n="0768b01"/>亦成<persName>佛</persName>即结戒也。波罗提木叉者。此云别解脱。各 <lb ed="X" n="0529a08"/><lb ed="R094" n="0768b02"/>别防非得解脱故。简非二乘及定道戒也。孝顺者。 <lb ed="X" n="0529a09"/><lb ed="R094" n="0768b03"/>爱敬从命之義。此即能孝顺心也。所孝顺境有其 <lb ed="X" n="0529a10"/><lb ed="R094" n="0768b04"/>四种。父母者。以有生育之恩。故须孝顺。现存者竭 <lb ed="X" n="0529a11"/><lb ed="R094" n="0768b05"/>力供养发以道心。过往者戒善潜资咸令離苦。又 <lb ed="X" n="0529a12"/><lb ed="R094" n="0768b06"/>一切众生无非父母。既具饶益。即成孝顺。又现或 <lb ed="X" n="0529a13"/><lb ed="R094" n="0768b07"/>无力。因戒成<persName>佛</persName>。无所不度。为大孝也。师僧者。简非 <lb ed="X" n="0529a14"/><lb ed="R094" n="0768b08"/>馀僧。以有训导之恩。故须孝顺。前是色身父母。此 <lb ed="X" n="0529a15"/><lb ed="R094" n="0768b09"/>是法身父母。又前即生其道器。此乃生其道果也。 <lb ed="X" n="0529a16"/><lb ed="R094" n="0768b10"/>三宝者。以有拔济之恩。故须孝顺。谓非<persName>佛</persName>无以垂 <lb ed="X" n="0529a17"/><lb ed="R094" n="0768b11"/>教。非僧无以弘通也。至道之法者。真如法性也。至。 <lb ed="X" n="0529a18"/><lb ed="R094" n="0768b12"/>谓至极。万法由生。简异诸法。故云至道之法。離过 <lb ed="X" n="0529a19"/><lb ed="R094" n="0768b13"/>契合。名孝顺也。问。师僧岂非僧宝。至道岂非法宝。 <lb ed="X" n="0529a20"/><lb ed="R094" n="0768b14"/>而褈说乎。答。亲爱教诲故。究竟所证故。由是开之 <lb ed="X" n="0529a21"/><lb ed="R094" n="0768b15"/>成四种境。注同孔圣云至德要道者。意说孝顺便 <lb ed="X" n="0529a22"/><lb ed="R094" n="0768b16"/>是至道之法也。今详不同。彼言至德要道即是孝 <lb ed="X" n="0529a23"/><lb ed="R094" n="0768b17"/>行。孝行是心。此言至道之法即是真性。真性是境。 <lb ed="X" n="0529a24"/><lb ed="R094" n="0768b18"/>心境不同。无劳异释。</p><p xml:id="pX21p0529a2409" cb:place="inline">△二会释名義。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529b" n="0529b"/> <lb ed="X" n="0529b01"/><lb ed="R094" n="0769a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b0101">【疏】孝名为戒。亦名制止。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b02"/><lb ed="R094" n="0769a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b0201">【钞】一切众生皆是父母。既不于彼行杀等事。而反 <lb ed="X" n="0529b03"/><lb ed="R094" n="0769a03"/>生。于慈爱等心。以此便能合三宝意。符契真如。即 <lb ed="X" n="0529b04"/><lb ed="R094" n="0769a04"/>孝顺四境也。制者。谓制善令行。制恶令断。止者。唯 <lb ed="X" n="0529b05"/><lb ed="R094" n="0769a05"/>令止恶。明开密遮也。斯则戒与制止。皆孝顺之别 <lb ed="X" n="0529b06"/><lb ed="R094" n="0769a06"/>名耳。據此则一切圣教。皆成孝顺之義也。</p><p xml:id="pX21p0529b0617" cb:place="inline">△二馀 <lb ed="X" n="0529b07"/><lb ed="R094" n="0769a07"/>一切时以孝劝人。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b08"/><lb ed="R094" n="0769a08"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b0801">【疏】涅槃亦云。奇哉父母。生育我等。受大苦恼。满足 <lb ed="X" n="0529b09"/><lb ed="R094" n="0769a09"/>十月。怀抱我身。既生之後。推乾就湿。除去不净。大 <lb ed="X" n="0529b10"/><lb ed="R094" n="0769a10"/>小便利。乳<anchor xml:id="nkr_note_add_0529b1001" n="0529b1001"/><anchor xml:id="beg0529b1001" n="0529b1001"/>哺<anchor xml:id="end0529b1001"/>长养。将护我身。以是義故。应当报恩。 <lb ed="X" n="0529b11"/><lb ed="R094" n="0769a11"/>随顺供养。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b12"/><lb ed="R094" n="0769a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1201">【钞】应结云。今为显此孝顺之行。故说是经。下準此 <lb ed="X" n="0529b13"/><lb ed="R094" n="0769a13"/>结。</p><p xml:id="pX21p0529b1302" cb:place="inline">△二结之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b14"/><lb ed="R094" n="0769a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b1401">【疏】上通明二教以孝为本竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b15"/><lb ed="R094" n="0769a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1501">△二别明二教行孝之同异二。初科分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b16"/><lb ed="R094" n="0769a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b1601">【疏】次别明二教行孝之同异者。于中初明其异。後 <lb ed="X" n="0529b17"/><lb ed="R094" n="0769a17"/>显其同。初谓生前侍养异。後谓殁後追思异。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b18"/><lb ed="R094" n="0769a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b1801">△二随释二。初明其异复二。初正明又二。初生前 <lb ed="X" n="0529b19"/><lb ed="R094" n="0769b01"/>侍养异亦二。初正显复分为二。初儒宗事迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b20"/><lb ed="R094" n="0769b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529b2001">【疏】侍养异者。儒宗则愼护发肤。扬名後代。故乐春 <lb ed="X" n="0529b21"/><lb ed="R094" n="0769b03"/>不出。曾子开衾。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529b22"/><lb ed="R094" n="0769b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529b2201">【钞】愼护发肤者。孝经云。身体发肤。受之父母。不敢 <lb ed="X" n="0529b23"/><lb ed="R094" n="0769b05"/>毁伤。孝之始也。<note place="inline">父母全而生之。子当全而归之。故不敢毁伤也</note>立身行道。 <lb ed="X" n="0529b24"/><lb ed="R094" n="0769b06"/>扬名于後世。以显父母。孝之终也。<note place="inline">立其身德。行其孝道。播扬其美 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0529c" n="0529c"/> <lb ed="X" n="0529c01"/><lb ed="R094" n="0769b07"/>于後世。光显其亲也。故行孝以不毁为先。扬名于後</note>祭義云。乐正子春。下堂 <lb ed="X" n="0529c02"/><lb ed="R094" n="0769b08"/>伤足。数月不出。犹有忧色。门弟子曰。夫子足瘳矣。 <lb ed="X" n="0529c03"/><lb ed="R094" n="0769b09"/>数月不出。犹有忧色。何也。乐春曰。善如尔所问。善 <lb ed="X" n="0529c04"/><lb ed="R094" n="0769b10"/>如尔所问。吾闻诸曾子。曾子闻诸夫子。子曰。天之 <lb ed="X" n="0529c05"/><lb ed="R094" n="0769b11"/>所生。地之所养。唯人为大。父母全而生之。子则全 <lb ed="X" n="0529c06"/><lb ed="R094" n="0769b12"/>而归之。可谓孝矣。不亏其体。不辱其身。可谓全矣。 <lb ed="X" n="0529c07"/><lb ed="R094" n="0769b13"/>故君子。跬。<note place="inline">去弭切半步也</note>步之间。不敢忘孝。是以忧色也。 <lb ed="X" n="0529c08"/><lb ed="R094" n="0769b14"/>论语云。曾子有疾。召门弟子曰。启予足。启予手。<note place="inline">郑曰。 <lb ed="X" n="0529c09"/><lb ed="R094" n="0769b15"/>受身体于父母。不敢毁伤。故使弟子开衾视之</note>诗云。战战兢兢。如临深渊。 <lb ed="X" n="0529c10"/><lb ed="R094" n="0769b16"/>如履薄冰。<note place="inline">孔曰。喩<anchor xml:id="nkr_note_add_0529c1001" n="0529c1001"/><anchor xml:id="beg0529c1001" n="0529c1001"/>己<anchor xml:id="end0529c1001"/>常戒愼恐有毁伤也</note>而今而後。吾知免夫小 <lb ed="X" n="0529c11"/><lb ed="R094" n="0769b17"/>子<note place="inline">周曰。而乃今日而後。我自知免于患难矣。小子者。呼诸弟子欲使听志其言。知而行之也</note>。</p><p xml:id="pX21p0529c1136" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0529c12"/><lb ed="R094" n="0769b18"/>二释门行孝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c13"/><lb ed="R094" n="0770a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0529c1301">【疏】释教则祝<g ref="#CB00993">发</g>壞衣。法资现世。故优陀通信。净藏 <lb ed="X" n="0529c14"/><lb ed="R094" n="0770a02"/>回邪。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0529c15"/><lb ed="R094" n="0770a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0529c1501">【钞】祝。断也。断其鬚发。表断烦恼结缚。割爱辞亲。决 <lb ed="X" n="0529c16"/><lb ed="R094" n="0770a04"/>其志操。学<persName>佛</persName>修行。报父母恩。普利含识。故律颂云。 <lb ed="X" n="0529c17"/><lb ed="R094" n="0770a05"/>毁形守志节。割爱无所亲。出家弘圣道。誓度一切 <lb ed="X" n="0529c18"/><lb ed="R094" n="0770a06"/>人。又云。流转三界中等。壞衣者。壞变也。变本白色 <lb ed="X" n="0529c19"/><lb ed="R094" n="0770a07"/>为靑黑木兰之相。与道相应。不尔。增贪。与道相违 <lb ed="X" n="0529c20"/><lb ed="R094" n="0770a08"/>也。故梵网云。所著袈裟。皆使壞色。与道相应。皆染 <lb ed="X" n="0529c21"/><lb ed="R094" n="0770a09"/>使靑黄赤黑紫色。一切染衣乃至卧具。尽以壞色。 <lb ed="X" n="0529c22"/><lb ed="R094" n="0770a10"/>若一切国土中人所著衣服。比丘皆应与其俗服 <lb ed="X" n="0529c23"/><lb ed="R094" n="0770a11"/>有异。祝发壞衣。翻护发肤也。翻彼扬虚名于後代。 <lb ed="X" n="0529c24"/><lb ed="R094" n="0770a12"/>且言法资现世。其实资于三世一切父母。又梵网 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530a" n="0530a"/> <lb ed="X" n="0530a01"/><lb ed="R094" n="0770a13"/>云。烧身烧臂烧指供养诸<persName>佛</persName>。不尔。非菩萨也。翻儒 <lb ed="X" n="0530a02"/><lb ed="R094" n="0770a14"/>可知。优陀通信者。贤愚普曜经文皆廣。略其要云。 <lb ed="X" n="0530a03"/><lb ed="R094" n="0770a15"/><persName>佛</persName>告<name role="" type="person">优陀耶</name>。汝以神足变现迦维罗国。令<name role="" type="person">净饭王</name> <lb ed="X" n="0530a04"/><lb ed="R094" n="0770a16"/>信我成道有勝功德。时<name role="" type="person">优陀耶</name>奉教。变现不思议 <lb ed="X" n="0530a05"/><lb ed="R094" n="0770a17"/>事。说<persName>佛</persName>功德。王见闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a0501" n="0530a0501"/><anchor xml:id="beg0530a0501" n="0530a0501"/>已<anchor xml:id="end0530a0501"/>。告<name role="" type="person">优陀耶</name>。汝往<persName>佛</persName>所。称我 <lb ed="X" n="0530a06"/><lb ed="R094" n="0770a18"/>志意白于悉达。汝本有要得道当还。愿依往言。时 <lb ed="X" n="0530a07"/><lb ed="R094" n="0770b01"/>来相见。<name role="" type="person">优陀耶</name>到具宣王意。<persName>佛</persName>寻许可。七日当往。 <lb ed="X" n="0530a08"/><lb ed="R094" n="0770b02"/>时<name role="" type="person">优陀耶</name>白王消息。王闻欢喜。告语诸臣。<persName>佛</persName>当还 <lb ed="X" n="0530a09"/><lb ed="R094" n="0770b03"/>国。莊严宫城。极令淸净。涂治街陌。遍树幢幡。饶储 <lb ed="X" n="0530a10"/><lb ed="R094" n="0770b04"/>香花。当俟供养。严办<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1001" n="0530a1001"/><anchor xml:id="beg0530a1001" n="0530a1001"/>已<anchor xml:id="end0530a1001"/>讫。与诸群臣。四十里外。奉 <lb ed="X" n="0530a11"/><lb ed="R094" n="0770b05"/>迎<persName>世尊</persName>。<persName>佛</persName>与众俱。八金刚力士住在八面。四大天 <lb ed="X" n="0530a12"/><lb ed="R094" n="0770b06"/>王各在前导。时天帝释与欲界诸天侍卫其左。时 <lb ed="X" n="0530a13"/><lb ed="R094" n="0770b07"/>梵天王与色界诸天侍卫其右。诸比丘僧列在其 <lb ed="X" n="0530a14"/><lb ed="R094" n="0770b08"/>後。<persName>佛</persName>在众中放大光明。辉耀天地。威逾日月。普与 <lb ed="X" n="0530a15"/><lb ed="R094" n="0770b09"/>大众乘空而往。渐欲近王。下齐人头。王与臣民夫 <lb ed="X" n="0530a16"/><lb ed="R094" n="0770b10"/>人<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1601" n="0530a1601"/><anchor xml:id="beg0530a1601" n="0530a1601"/>采<anchor xml:id="end0530a1601"/>女见<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1602" n="0530a1602"/><anchor xml:id="beg0530a1602" n="0530a1602"/>已<anchor xml:id="end0530a1602"/>欢喜。王等礼拜。王礼拜时。<persName>佛</persName>现神变 <lb ed="X" n="0530a17"/><lb ed="R094" n="0770b11"/>诸方出没。意遮众生诽谤事故。<persName>佛</persName>即至地问讯父 <lb ed="X" n="0530a18"/><lb ed="R094" n="0770b12"/>王。少病少恼起居轻利。礼问毕<anchor xml:id="nkr_note_add_0530a1801" n="0530a1801"/><anchor xml:id="beg0530a1801" n="0530a1801"/>已<anchor xml:id="end0530a1801"/>。王等与<persName>佛</persName>。一切 <lb ed="X" n="0530a19"/><lb ed="R094" n="0770b13"/>大众。还于国中说法化利。得道者众。法花经说。净 <lb ed="X" n="0530a20"/><lb ed="R094" n="0770b14"/>藏净眼二子。教化父王捨邪入正。可知。</p><p xml:id="pX21p0530a2016" cb:place="inline">△二结之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a21"/><lb ed="R094" n="0770b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530a2101">【疏】是谓为善不同。同归乎孝。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530a22"/><lb ed="R094" n="0770b16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530a2201">【钞】儒宗示善。愼护发肤等。释宗示善。祝发壞衣等。 <lb ed="X" n="0530a23"/><lb ed="R094" n="0770b17"/>是谓为善事相不同。同归乎孝。義意不殊。</p><p xml:id="pX21p0530a2317" cb:place="inline">△二殁 <lb ed="X" n="0530a24"/><lb ed="R094" n="0770b18"/>後追思异二。初二教双陈分三。初居丧异又二。初 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530b" n="0530b"/> <lb ed="X" n="0530b01"/><lb ed="R094" n="0771a01"/>儒宗事迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b02"/><lb ed="R094" n="0771a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530b0201">【疏】殁後异者。复有三异。一居丧异。儒则棺椁宅兆。 <lb ed="X" n="0530b03"/><lb ed="R094" n="0771a03"/>安墓留形。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530b04"/><lb ed="R094" n="0771a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530b0401">【钞】居丧异者。初殁居丧儒释大同。葬後异也。孝经 <lb ed="X" n="0530b05"/><lb ed="R094" n="0771a05"/>云。子曰。孝子之丧亲也。哭不偯。礼无容。言不文。服 <lb ed="X" n="0530b06"/><lb ed="R094" n="0771a06"/>美不安。闻乐不乐。食旨不甘。此哀慼之情也。疏曰。 <lb ed="X" n="0530b07"/><lb ed="R094" n="0771a07"/>哭不偯者。哭声不委曲也。痛切之极。其声一气。往 <lb ed="X" n="0530b08"/><lb ed="R094" n="0771a08"/>而不返。不委曲也。答人弔问。擧措进退。触地哀切。 <lb ed="X" n="0530b09"/><lb ed="R094" n="0771a09"/>无趋翔之容貌也。哀慼在心。出言不为文饰也。孝 <lb ed="X" n="0530b10"/><lb ed="R094" n="0771a10"/>子丧亲。心如斩截。贤达者有终身之痛。不肖者无 <lb ed="X" n="0530b11"/><lb ed="R094" n="0771a11"/>毕日之哀。故圣人制之以缞麻为衣服。缞者。当心 <lb ed="X" n="0530b12"/><lb ed="R094" n="0771a12"/>粗布。长六寸阔四寸。麻。谓腰绖首绖。缞之言摧。绖 <lb ed="X" n="0530b13"/><lb ed="R094" n="0771a13"/>之言实。孝子睹之。感思父母。实摧其心。故美服于 <lb ed="X" n="0530b14"/><lb ed="R094" n="0771a14"/>身。而心不安也。闻其歌乐。心不悦乐。旨者。美也。哀 <lb ed="X" n="0530b15"/><lb ed="R094" n="0771a15"/>慼在心。食美不甘。蔬食饮浆。充其肠也。此哀慼之 <lb ed="X" n="0530b16"/><lb ed="R094" n="0771a16"/>情。结上六事。然古圣立法。父母之服有𧞓斩之异。 <lb ed="X" n="0530b17"/><lb ed="R094" n="0771a17"/>父斩缞三年。父在为母𧞓缞。期年除彻。三年心丧。 <lb ed="X" n="0530b18"/><lb ed="R094" n="0771a18"/>自<name role="" type="person">唐高宗</name>上元元年十二月二十七日。天后上表。 <lb ed="X" n="0530b19"/><lb ed="R094" n="0771b01"/>请父在为母终三年服。下诏依行。至垂拱年中。始 <lb ed="X" n="0530b20"/><lb ed="R094" n="0771b02"/>编入格。至玄宗开元五年。左補缺卢履冰等上言 <lb ed="X" n="0530b21"/><lb ed="R094" n="0771b03"/>驳谏为非。自是卿士之家。父在为母行服不同。是 <lb ed="X" n="0530b22"/><lb ed="R094" n="0771b04"/>非纷然。至二十年。萧嵩与诸学士改修五礼。又议 <lb ed="X" n="0530b23"/><lb ed="R094" n="0771b05"/>请依上元年敕。父在为母𧞓缞三年为定。敕下依 <lb ed="X" n="0530b24"/><lb ed="R094" n="0771b06"/>行。安墓留形者。以父母屍安置墓中。是谓留形。或 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0530c" n="0530c"/> <lb ed="X" n="0530c01"/><lb ed="R094" n="0771b07"/>为二事。屍安墓中。而留形像置堂殿中<note place="inline">棺等如前</note>。</p><p xml:id="pX21p0530c0120" cb:place="inline">△二 <lb ed="X" n="0530c02"/><lb ed="R094" n="0771b08"/>释门孝行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c03"/><lb ed="R094" n="0771b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c0301">【疏】释则念诵追斋。荐其去识。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c04"/><lb ed="R094" n="0771b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c0401">【钞】念<persName>佛</persName>菩萨。读诵经律。斋会追资。荐拔父母过去 <lb ed="X" n="0530c05"/><lb ed="R094" n="0771b11"/>灵识。梵网经云。父母和尙阿阇黎亡灭之日。及三 <lb ed="X" n="0530c06"/><lb ed="R094" n="0771b12"/>七日。乃至七七日。应读诵讲说大乘经律斋会求 <lb ed="X" n="0530c07"/><lb ed="R094" n="0771b13"/>福。资于亡者。又云。父母死亡之日。应请法师讲菩 <lb ed="X" n="0530c08"/><lb ed="R094" n="0771b14"/>萨戒经。福资亡者。得见诸<persName>佛</persName>。生人天上。斋忌终身。 <lb ed="X" n="0530c09"/><lb ed="R094" n="0771b15"/>皆此文证。随疏说之。</p><p xml:id="pX21p0530c0909" cb:place="inline">△二斋忌异二。初儒宗事迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c10"/><lb ed="R094" n="0771b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c1001">【疏】二斋忌异。儒则内斋外定。想其声容。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c11"/><lb ed="R094" n="0771b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c1101">【钞】斋。净也。净心洁志。谓之内斋。離诸声色。谓之外 <lb ed="X" n="0530c12"/><lb ed="R094" n="0771b18"/>定。想父母声。语音如在。想父母容。行坐若旧。故祭 <lb ed="X" n="0530c13"/><lb ed="R094" n="0772a01"/>義云。致斋于内。散斋于外。斋之日。思其处所。思其 <lb ed="X" n="0530c14"/><lb ed="R094" n="0772a02"/>语笑。思其志意。思其所乐。思其所嗜。斋三日。乃见 <lb ed="X" n="0530c15"/><lb ed="R094" n="0772a03"/>其所为斋者也。</p><p xml:id="pX21p0530c1507" cb:place="inline">△二释门孝行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c16"/><lb ed="R094" n="0772a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0530c1601">【疏】释则设供讲经。资其业报。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0530c17"/><lb ed="R094" n="0772a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0530c1701">【钞】设供讲经助彼善业。令受勝果人天福报。此盖 <lb ed="X" n="0530c18"/><lb ed="R094" n="0772a06"/>由于能资功德。不思议力使之然也。良由诸<persName>佛</persName>菩 <lb ed="X" n="0530c19"/><lb ed="R094" n="0772a07"/>萨。<anchor xml:id="nkr_note_add_0530c1901" n="0530c1901"/><anchor xml:id="beg0530c1901" n="0530c1901"/>已<anchor xml:id="end0530c1901"/>断法执碍解所知障故。证不思议无碍理故。 <lb ed="X" n="0530c20"/><lb ed="R094" n="0772a08"/>故于事相不被色拘。色空互入。大小互容。自在而 <lb ed="X" n="0530c21"/><lb ed="R094" n="0772a09"/>转。一切无碍。名事不思议。只如毛吞巨海。芥纳须 <lb ed="X" n="0530c22"/><lb ed="R094" n="0772a10"/>弥。若有问言。为展毛孔令其宽廣受大海耶。为缩 <lb ed="X" n="0530c23"/><lb ed="R094" n="0772a11"/>大海令其细小入毛孔耶。若展毛者。毛端尖小。本 <lb ed="X" n="0530c24"/><lb ed="R094" n="0772a12"/>相如故。如何展之。若缩海者。大海深廣。本相如故。 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531a" n="0531a"/> <lb ed="X" n="0531a01"/><lb ed="R094" n="0772a13"/>如何缩之。芥纳须弥。为问亦尔。请示行相。应诲彼 <lb ed="X" n="0531a02"/><lb ed="R094" n="0772a14"/>言。若有如上展缩行相。显示道理即是有可思议 <lb ed="X" n="0531a03"/><lb ed="R094" n="0772a15"/>也。为由不可思惟展缩行相。不可议论舒捲所以。 <lb ed="X" n="0531a04"/><lb ed="R094" n="0772a16"/>是故名为不可思议也。今凭众圣不思议力。设供 <lb ed="X" n="0531a05"/><lb ed="R094" n="0772a17"/>讲经。<g ref="#CB15072">拔</g>尊亲苦。令受福乐也。</p><p xml:id="pX21p0531a0512" cb:place="inline">△三终身异二。初儒 <lb ed="X" n="0531a06"/><lb ed="R094" n="0772a18"/>宗事迹。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a07"/><lb ed="R094" n="0772b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a0701">【疏】三终身异。儒则四时杀命。春夏秋冬。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a08"/><lb ed="R094" n="0772b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531a0801">【钞】祭统云。凡祭有四时。春祭曰礿。夏祭曰禘。秋祭 <lb ed="X" n="0531a09"/><lb ed="R094" n="0772b03"/>曰尝。冬祭曰烝。<note place="inline">此夏殷时祭名也。至周时则改春曰祠。夏曰礿。秋曰尝。冬曰烝</note>礿 <lb ed="X" n="0531a10"/><lb ed="R094" n="0772b04"/>禘阳義。尝蒸阴義。禘者。阳之盛也。尝者。阴之盛也。 <lb ed="X" n="0531a11"/><lb ed="R094" n="0772b05"/>故曰莫重于尝禘<note place="inline">夏者尊<g ref="#CB16078">卑</g>礼著。秋者万物成熟各称盛也</note>。</p><p xml:id="pX21p0531a1124" cb:place="inline">△二释门 <lb ed="X" n="0531a12"/><lb ed="R094" n="0772b06"/>孝行。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a13"/><lb ed="R094" n="0772b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a1301">【疏】释则三节放生。<note place="inline">一岁终。二夏满。三忌辰。随力所及。皆须为父母放生命。一七乃 <lb ed="X" n="0531a14"/><lb ed="R094" n="0772b08"/>至七七之数。初七诸七卒哭。祥日亦然。异今时俗但满三年</note>施戒盆会<note place="inline">此经云云</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a15"/><lb ed="R094" n="0772b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531a1501">【钞】大唐所译药师经云。彼琰魔王。主领世间名藉 <lb ed="X" n="0531a16"/><lb ed="R094" n="0772b10"/>之记。若诸有情。不孝五逆。破辱三宝。壞君臣法。毁 <lb ed="X" n="0531a17"/><lb ed="R094" n="0772b11"/>于信戒。琰魔法王。随罪轻重考而罚之。是故我今 <lb ed="X" n="0531a18"/><lb ed="R094" n="0772b12"/>劝诸有情。燃灯造幡。放生修福。令度苦厄。不遭众 <lb ed="X" n="0531a19"/><lb ed="R094" n="0772b13"/>难。施戒者。戒以孝顺为体。故偏言之。其实通施一 <lb ed="X" n="0531a20"/><lb ed="R094" n="0772b14"/>切<persName>佛</persName>法也。迦葉经云。若恒沙世界。珍宝满其中。以 <lb ed="X" n="0531a21"/><lb ed="R094" n="0772b15"/>施诸众生。不如以法施。施宝福虽多。不及一法施。 <lb ed="X" n="0531a22"/><lb ed="R094" n="0772b16"/>一偈福尙勝。况多难思议。放生施法。集福荐亲也。</p> <lb ed="X" n="0531a23"/><lb ed="R094" n="0772b17"/><p xml:id="pX21p0531a2301">△二对明勝劣二。初对明损益复二。初劝人取捨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531a24"/><lb ed="R094" n="0772b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0531a2401">【疏】良由真宗未至。周孔且使繫心。<note place="inline">如爱礼存羊之类也</note>今知 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531b" n="0531b"/> <lb ed="X" n="0531b01"/><lb ed="R094" n="0773a01"/>礼有所归。不应犹执权教。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0531b02"/><lb ed="R094" n="0773a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0531b0201">【钞】依周书异记。<name role="" type="person">周昭王</name>即位。二十四年甲寅之岁。 <lb ed="X" n="0531b03"/><lb ed="R094" n="0773a03"/>四月八日<persName>佛</persName>生。周穆王即位。五十二年壬申之岁。 <lb ed="X" n="0531b04"/><lb ed="R094" n="0773a04"/>二月十五日<persName>佛</persName>灭。後汉法本内传云。後汉第二主 <lb ed="X" n="0531b05"/><lb ed="R094" n="0773a05"/>孝明皇帝。永平七年乙丑岁。帝梦见丈六金人。项 <lb ed="X" n="0531b06"/><lb ed="R094" n="0773a06"/>佩曰轮。光明赫奕。飞空而至。色相无比。明帝寤<anchor xml:id="nkr_note_add_0531b0601" n="0531b0601"/><anchor xml:id="beg0531b0601" n="0531b0601"/>已<anchor xml:id="end0531b0601"/>。 <lb ed="X" n="0531b07"/><lb ed="R094" n="0773a07"/>大集群臣。以占所梦。通人傅毅奏曰。臣闻西城有 <lb ed="X" n="0531b08"/><lb ed="R094" n="0773a08"/>神人。号之为<persName>佛</persName>。今陛下所梦将必是乎。国子博士 <lb ed="X" n="0531b09"/><lb ed="R094" n="0773a09"/>王遵对曰。臣按周书异记。<name role="" type="person">周昭王</name>时。有圣人出在 <lb ed="X" n="0531b10"/><lb ed="R094" n="0773a10"/>西方。其时太史苏由奏于昭王。一千年後声教被 <lb ed="X" n="0531b11"/><lb ed="R094" n="0773a11"/>此。陛下所梦必是此焉。明帝信然。即遣中书侍郞 <lb ed="X" n="0531b12"/><lb ed="R094" n="0773a12"/>蔡愔。秦景。国子博士王遵等。一十八人。西访<persName>佛</persName>法 <lb ed="X" n="0531b13"/><lb ed="R094" n="0773a13"/>至中天竺国。遇摩腾<name role="" type="person">竺法兰</name>二三藏。愔等求之东 <lb ed="X" n="0531b14"/><lb ed="R094" n="0773a14"/>行。二人乃誓至弘通。至十年戊辰岁。十二月三十 <lb ed="X" n="0531b15"/><lb ed="R094" n="0773a15"/>日达于洛阳。明帝大悦而极重之。别立精舍安止。 <lb ed="X" n="0531b16"/><lb ed="R094" n="0773a16"/>今<name role="" type="person">白马寺</name>是也。即汉地僧之初。寺之始也。白氎上 <lb ed="X" n="0531b17"/><lb ed="R094" n="0773a17"/>画释迦形相。出四十二章经一卷。即此土<persName>佛</persName>法之 <lb ed="X" n="0531b18"/><lb ed="R094" n="0773a18"/>始也。依六十甲子算之。自周穆王即位。五十二年 <lb ed="X" n="0531b19"/><lb ed="R094" n="0773b01"/>壬申之岁。二月十五日释迦入灭。至今大宋四葉。 <lb ed="X" n="0531b20"/><lb ed="R094" n="0773b02"/>乾兴元年壬戌之岁。凡经一千九百七十一年也。 <lb ed="X" n="0531b21"/><lb ed="R094" n="0773b03"/>周孔者。周公孔子二圣也。孝经疏云。夫子姓孔。名 <lb ed="X" n="0531b22"/><lb ed="R094" n="0773b04"/>丘。字仲尼。鲁国鄹邑县平昌阙里人也。殷本纪云。 <lb ed="X" n="0531b23"/><lb ed="R094" n="0773b05"/>孔子父叔梁纥。母颜氏名征。在鲁襄公二十一年 <lb ed="X" n="0531b24"/><lb ed="R094" n="0773b06"/>生。哀公十六年夏四月卒。春秋七十三岁也。国臣 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0531c" n="0531c"/> <lb ed="X" n="0531c01"/><lb ed="R094" n="0773b07"/>纪云。夫子当周第二十三主灵王二十六年庚戌 <lb ed="X" n="0531c02"/><lb ed="R094" n="0773b08"/>岁。十一月四日。于兖州泗水县生。至周第二十六 <lb ed="X" n="0531c03"/><lb ed="R094" n="0773b09"/>主敬王四十三年壬戌岁。四月八日卒也。列子云。 <lb ed="X" n="0531c04"/><lb ed="R094" n="0773b10"/>商太宰见孔子曰。丘圣者欤。孔子曰。圣则丘何敢。 <lb ed="X" n="0531c05"/><lb ed="R094" n="0773b11"/>然则丘博学多识者也。商太宰曰。三王圣者欤。<note place="inline">三王 <lb ed="X" n="0531c06"/><lb ed="R094" n="0773b12"/>夏殷周也。夏禹为舜司空。有贤德。能治水。置九州。分地界。凿<name role="" type="person">龙门山</name>。舜见有功。禅位与之。天下归化。父子 <lb ed="X" n="0531c07"/><lb ed="R094" n="0773b13"/>十九世也。殷者。始为商代。後改为殷。殷时汤王是夏桀之臣。见君无道遂伐之。德化天下。父子三十世也。 <lb ed="X" n="0531c08"/><lb ed="R094" n="0773b14"/>周文王始为西伯。在岐州。纣民八十馀万户。皆投西伯。伯给予衣食。子武王绍位。伐无道纣。德化天下。父 <lb ed="X" n="0531c09"/><lb ed="R094" n="0773b15"/>子三十七世也</note>孔子曰。三王善任智勇者。圣则丘不知。又 <lb ed="X" n="0531c10"/><lb ed="R094" n="0773b16"/>曰。五帝圣者欤。<note place="inline">五帝少昊。颛顼。高辛。唐尧。虞舜也。设教化民。教名五典</note>孔子 <lb ed="X" n="0531c11"/><lb ed="R094" n="0773b17"/>曰。五帝善任仁義者。圣则丘弗知。又曰。三皇圣者 <lb ed="X" n="0531c12"/><lb ed="R094" n="0773b18"/>欤。<note place="inline">三皇。伏羲。神农。黄帝也。设教化民。名三坟也</note>孔子曰。三皇善任因时 <lb ed="X" n="0531c13"/><lb ed="R094" n="0774a01"/>者。圣则丘弗知。商太宰大骇曰。然则孰者为圣。孔 <lb ed="X" n="0531c14"/><lb ed="R094" n="0774a02"/>子动容有间曰。西方之有圣者焉。不治而不乱。不 <lb ed="X" n="0531c15"/><lb ed="R094" n="0774a03"/>言而自信。不化而自行。荡荡乎。民无能名焉。空寂 <lb ed="X" n="0531c16"/><lb ed="R094" n="0774a04"/>经云。儒童菩萨号曰孔丘。故知周公孔子圣人。知 <lb ed="X" n="0531c17"/><lb ed="R094" n="0774a05"/>人未达因果之理。隐而不说。且令繫念父母深恩。 <lb ed="X" n="0531c18"/><lb ed="R094" n="0774a06"/>使祭宗庙也。注爱礼存羊者。列国诸侯。每月朔早 <lb ed="X" n="0531c19"/><lb ed="R094" n="0774a07"/>皆祭宗庙。时鲁国。自文公至哀公七代不行政礼。 <lb ed="X" n="0531c20"/><lb ed="R094" n="0774a08"/>有司仍供备其羊。论语云。子贡欲去告朔之饩羊。 <lb ed="X" n="0531c21"/><lb ed="R094" n="0774a09"/><note place="inline">郑曰。牲生曰饩礼。人君每月告朔于庙有祭。谓之朝享。鲁自文公始不视朔。子贡见其礼废。欲去其羊也</note> <lb ed="X" n="0531c22"/><lb ed="R094" n="0774a10"/>子曰。赐也。尔爱其羊。我爱其礼。<note place="inline">包曰。羊存犹以识其礼。羊亡礼遂废 <lb ed="X" n="0531c23"/><lb ed="R094" n="0774a11"/>也。爱惜也</note>达鉴贤士。今知<persName>佛</persName>法因果报应理有所归。堪 <lb ed="X" n="0531c24"/><lb ed="R094" n="0774a12"/>依崇福荐拔尊灵。不应犹执儒宗权教。屠生祭庙。</p> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532a" n="0532a"/> <lb ed="X" n="0532a01"/><lb ed="R094" n="0774a13"/><p xml:id="pX21p0532a0101">△二释劝所以三。初放生梵福。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a02"/><lb ed="R094" n="0774a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a0201">【疏】且福之大者。莫大于施生。是释梵之本因。类天 <lb ed="X" n="0532a03"/><lb ed="R094" n="0774a15"/>地之大德<note place="inline">易有此文</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a04"/><lb ed="R094" n="0774a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a0401">【钞】十善十恶。相翻立之。十恶业中。罪莫大于杀生。 <lb ed="X" n="0532a05"/><lb ed="R094" n="0774a17"/>十善业中。福莫大于施生。下品施生。人趣之因。中 <lb ed="X" n="0532a06"/><lb ed="R094" n="0774a18"/>品施生。欲界天因。上品施生。色界无色界天因。今 <lb ed="X" n="0532a07"/><lb ed="R094" n="0774b01"/>于中品。略擧一类帝释之因。于其上品。通擧色界 <lb ed="X" n="0532a08"/><lb ed="R094" n="0774b02"/>四禅梵王之因。是故施生。是释梵之本因也。类如 <lb ed="X" n="0532a09"/><lb ed="R094" n="0774b03"/>易云。天地之大德曰生。圣人之大宝曰位。今既杀 <lb ed="X" n="0532a10"/><lb ed="R094" n="0774b04"/>生。天下之悖德曰害也。</p><p xml:id="pX21p0532a1010" cb:place="inline">△二杀生非仁。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a11"/><lb ed="R094" n="0774b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a1101">【疏】今杀彼祭此。岂近仁心。是若可忍。孰不可忍。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a12"/><lb ed="R094" n="0774b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a1201">【钞】好生恶杀曰仁。是者。此也。忍者。容也。孰者。谁也。 <lb ed="X" n="0532a13"/><lb ed="R094" n="0774b07"/>杀彼牛等祭此考等。如此则不近仁心。反害生性。 <lb ed="X" n="0532a14"/><lb ed="R094" n="0774b08"/>此若可容。谁不可容。</p><p xml:id="pX21p0532a1409" cb:place="inline">△三殃及先祖。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a15"/><lb ed="R094" n="0774b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532a1501">【疏】虽云祈福。<note place="inline">月令云。九月中气日在氐。命有司合秩刍以养牺牲。乃至祭宗庙之灵为 <lb ed="X" n="0532a16"/><lb ed="R094" n="0774b10"/>人祈福也</note>实是立雠。自徇虚名。殃于神道<note place="inline">故途中有歌哭二类</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532a17"/><lb ed="R094" n="0774b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532a1701">【钞】注月令者。彼云。九月中气日在氐昏。须女中。斗 <lb ed="X" n="0532a18"/><lb ed="R094" n="0774b12"/>建戌位之中。<note place="inline">霜降後。日在氐宿也。于日昏时。女宿正中。斗建戌位也</note>乃至是 <lb ed="X" n="0532a19"/><lb ed="R094" n="0774b13"/>月也。命有司合秩刍。以养牺牲。<note place="inline">九月合收木秩刍草也。牺牲。谓纯色 <lb ed="X" n="0532a20"/><lb ed="R094" n="0774b14"/>牛羊豕也</note>以供皇天上帝。名山大川。四方鬼神。以祭宗 <lb ed="X" n="0532a21"/><lb ed="R094" n="0774b15"/>庙社稷之灵。为人求福。虽云祈福。以杀命故。实是 <lb ed="X" n="0532a22"/><lb ed="R094" n="0774b16"/>立于怨仇也。徇。衒也。但是其子自衒虚名。反殃父 <lb ed="X" n="0532a23"/><lb ed="R094" n="0774b17"/>母神道也。譬喩经云。饿鬼五百歌舞而行。好人五 <lb ed="X" n="0532a24"/><lb ed="R094" n="0774b18"/>百啼泣而行。<persName>如来</persName>说言。饿鬼家中子孙作福。当得 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532b" n="0532b"/> <lb ed="X" n="0532b01"/><lb ed="R094" n="0775a01"/>解脱。是故歌舞。好人家中子孙唯行杀害。将受大 <lb ed="X" n="0532b02"/><lb ed="R094" n="0775a02"/>苦。故啼哭也。问。孔子既是圣人。何故令人杀生祭 <lb ed="X" n="0532b03"/><lb ed="R094" n="0775a03"/>庙。殃及父母。子孙杀命其过不无。何用此乎。答。对 <lb ed="X" n="0532b04"/><lb ed="R094" n="0775a04"/>機立法。务在益物。事浅意深。不拘小节。如<persName>世尊</persName>言。 <lb ed="X" n="0532b05"/><lb ed="R094" n="0775a05"/>一切有命者不得故杀。意令达士行慈悲故。然亦 <lb ed="X" n="0532b06"/><lb ed="R094" n="0775a06"/>许登地菩萨杀邪见恶人。令一切人皆生正见。不 <lb ed="X" n="0532b07"/><lb ed="R094" n="0775a07"/>造恶业。孔圣立法杀生祭庙。令一切人皆行孝顺。 <lb ed="X" n="0532b08"/><lb ed="R094" n="0775a08"/>不造逆罪。孝为百行之源。益多损少。事近意远。渐 <lb ed="X" n="0532b09"/><lb ed="R094" n="0775a09"/>化之耳。冀诸贤达。于其儒释。释中权实。观機利钝。 <lb ed="X" n="0532b10"/><lb ed="R094" n="0775a10"/>诲令取捨。</p><p xml:id="pX21p0532b1005" cb:place="inline">△二问答释疑二。初问。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b11"/><lb ed="R094" n="0775a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532b1101">【疏】问。父母生于馀趣。则可改祭为斋。如堕鬼中。寧 <lb ed="X" n="0532b12"/><lb ed="R094" n="0775a12"/>无飨祀。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b13"/><lb ed="R094" n="0775a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532b1301">△二答二。初祭祀无益故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b14"/><lb ed="R094" n="0775a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532b1401">【疏】答。黍稷非馨。苹蘩可荐。应知礿祭。勝于杀牛。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532b15"/><lb ed="R094" n="0775a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532b1501">【钞】黍稷非馨者。尙书云。至治馨香。感于神明。黍稷 <lb ed="X" n="0532b16"/><lb ed="R094" n="0775a16"/>非馨。明德唯馨。<note place="inline">古圣政治至极者。美德馨香。感动于神明。非黍稷之馨。乃是明德之 <lb ed="X" n="0532b17"/><lb ed="R094" n="0775a17"/>馨也</note>尔尙式时周公之猷训。<note place="inline">尔应崇尙式敬周公之遗训也</note>唯日孜 <lb ed="X" n="0532b18"/><lb ed="R094" n="0775a18"/>孜无敢逸豫。<note place="inline">周公没後。姪成王重于周公所营。故命君陈分政东郊。彼处为治。成王诚 <lb ed="X" n="0532b19"/><lb ed="R094" n="0775b01"/>言。唯日孜孜。依政治之。不得逸豫</note>苹繁者。苹。大萍也。蘩。皤蒿也。周 <lb ed="X" n="0532b20"/><lb ed="R094" n="0775b02"/>易既济卦云。东邻杀牛。不如西邻之礿祭。谓纣步 <lb ed="X" n="0532b21"/><lb ed="R094" n="0775b03"/>东都。文王为西伯。故曰东邻西邻。文王礿祭。谓薄 <lb ed="X" n="0532b22"/><lb ed="R094" n="0775b04"/>祭也。祭之以蔬果。而民仰道德。纣主杀牛。谓严祭 <lb ed="X" n="0532b23"/><lb ed="R094" n="0775b05"/>也。祭之以牺牲。而民恶悖德。应知祭祀在于道德。 <lb ed="X" n="0532b24"/><lb ed="R094" n="0775b06"/>不在杀牛。总此疏意。黍稷为膳而不馨香。唯德馨 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0532c" n="0532c"/> <lb ed="X" n="0532c01"/><lb ed="R094" n="0775b07"/>香。以有德故。苹蘩荐享。鬼神受之。故知文王蔬果 <lb ed="X" n="0532c02"/><lb ed="R094" n="0775b08"/>而祭。勝于纣主太牢祭也。以彼类此。孝德馨香。斋 <lb ed="X" n="0532c03"/><lb ed="R094" n="0775b09"/>供蔬食。勝于杀命。由此宗亲。承于斋讲诵经等福。 <lb ed="X" n="0532c04"/><lb ed="R094" n="0775b10"/>若在鬼等三恶道者。令生人天。在人天者。复增福 <lb ed="X" n="0532c05"/><lb ed="R094" n="0775b11"/>寿。见<persName>佛</persName>闻法也。</p><p xml:id="pX21p0532c0507" cb:place="inline">△二不容受飨故。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c06"/><lb ed="R094" n="0775b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c0601">【疏】况鬼神等差。岂皆受飨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c07"/><lb ed="R094" n="0775b13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c0701">【钞】炬口鬼等。恶业力故。不容受飨。鬼神食气名飨 <lb ed="X" n="0532c08"/><lb ed="R094" n="0775b14"/>也。应结云。今为示此追斋设供盆会事故。而说是 <lb ed="X" n="0532c09"/><lb ed="R094" n="0775b15"/>经。</p><p xml:id="pX21p0532c0902" cb:place="inline">△二结之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c10"/><lb ed="R094" n="0775b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1001">【疏】上明异竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c11"/><lb ed="R094" n="0775b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1101">△二显其同二。初科分。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c12"/><lb ed="R094" n="0775b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1201">【疏】次显其同者。复有其二。初明存殁同。後明罪福 <lb ed="X" n="0532c13"/><lb ed="R094" n="0776a01"/>同。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c14"/><lb ed="R094" n="0776a02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1401">△二随释二。初明存殁同复二。初正明又二。初依 <lb ed="X" n="0532c15"/><lb ed="R094" n="0776a03"/>儒标指。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c16"/><lb ed="R094" n="0776a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c1601">【疏】今初。约纪孝行章中五句之文。以辨其同。即摄 <lb ed="X" n="0532c17"/><lb ed="R094" n="0776a05"/>于生前殁後也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c18"/><lb ed="R094" n="0776a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c1801">【钞】纪孝行章者。于此章中纪录孝行事故。彼初标 <lb ed="X" n="0532c19"/><lb ed="R094" n="0776a07"/>云。孝子之事亲也。次五句释如疏。五中。初三生前。 <lb ed="X" n="0532c20"/><lb ed="R094" n="0776a08"/>後二殁後。儒释诲示事相大同。意趣浅深勝劣有 <lb ed="X" n="0532c21"/><lb ed="R094" n="0776a09"/>异。随疏可知。</p><p xml:id="pX21p0532c2106" cb:place="inline">△二儒释双陈五。初居则致其敬。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c22"/><lb ed="R094" n="0776a10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0532c2201">【疏】一居则致其敬者。儒则别于犬马。释则擧身七 <lb ed="X" n="0532c23"/><lb ed="R094" n="0776a11"/>多。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0532c24"/><lb ed="R094" n="0776a12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0532c2401">【钞】致。尽也。平常居止。则应尽心至极恭敬也。论语 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533a" n="0533a"/> <lb ed="X" n="0533a01"/><lb ed="R094" n="0776a13"/>云。子曰。今之孝者。是谓能养。<note place="inline">去声</note>至于犬马皆能有 <lb ed="X" n="0533a02"/><lb ed="R094" n="0776a14"/>养。<note place="inline">上声</note>不敬何以别乎。释氏孝者。普曜等说。父王净 <lb ed="X" n="0533a03"/><lb ed="R094" n="0776a15"/>饭见<persName>佛</persName>礼拜。尔时<persName>世尊</persName>涌身空中高七多罗树。诸 <lb ed="X" n="0533a04"/><lb ed="R094" n="0776a16"/>方出没。王礼<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0401" n="0533a0401"/><anchor xml:id="beg0533a0401" n="0533a0401"/>已<anchor xml:id="end0533a0401"/>。<persName>佛</persName>乃下地。发言问讯起居父王。 <lb ed="X" n="0533a05"/><lb ed="R094" n="0776a17"/><persName>佛</persName>受礼者。僧俗之仪尽矣。不正受者。遮谤之意备 <lb ed="X" n="0533a06"/><lb ed="R094" n="0776a18"/>矣。起居王者。父子之礼足矣。七多罗树者。其树高 <lb ed="X" n="0533a07"/><lb ed="R094" n="0776b01"/>四十九尺。以七尺为一仞。七仞为一多罗树。七多 <lb ed="X" n="0533a08"/><lb ed="R094" n="0776b02"/>罗树。计三百四十三尺也。摩耶经说。<persName>佛</persName>涅槃<anchor xml:id="nkr_note_add_0533a0801" n="0533a0801"/><anchor xml:id="beg0533a0801" n="0533a0801"/>已<anchor xml:id="end0533a0801"/>。摩 <lb ed="X" n="0533a09"/><lb ed="R094" n="0776b03"/>耶自<name role="" type="person">忉利天</name>下执<persName>佛</persName>衣钵锡杖嚎恸闷绝。<persName>佛</persName>以神 <lb ed="X" n="0533a10"/><lb ed="R094" n="0776b04"/>力令棺开发。合掌而起放光问讯曰。远屈下来。诸 <lb ed="X" n="0533a11"/><lb ed="R094" n="0776b05"/>行法尔故入涅槃。愿勿啼泣。阿难问<persName>佛</persName>。後人有问 <lb ed="X" n="0533a12"/><lb ed="R094" n="0776b06"/>如何对之。时<persName>佛</persName>告言。<persName>佛</persName><anchor xml:id="nkr_note_add_0533a1201" n="0533a1201"/><anchor xml:id="beg0533a1201" n="0533a1201"/>已<anchor xml:id="end0533a1201"/>涅槃。摩耶下来。<persName>佛</persName>为不 <lb ed="X" n="0533a13"/><lb ed="R094" n="0776b07"/>孝众生。从金棺出合掌问讯摩耶。应如是答。此亦 <lb ed="X" n="0533a14"/><lb ed="R094" n="0776b08"/>名为<persName>佛</persName>临涅槃母子相见经。业报差别经说。孝顺 <lb ed="X" n="0533a15"/><lb ed="R094" n="0776b09"/>恭敬父母。得五种善报。一少病。二端正。三有大威 <lb ed="X" n="0533a16"/><lb ed="R094" n="0776b10"/>势。四生上族姓。五多有资生。不孝。翻此五种恶报。 <lb ed="X" n="0533a17"/><lb ed="R094" n="0776b11"/>一多病。二醜陋。三少其威势。四生下族姓。五少资 <lb ed="X" n="0533a18"/><lb ed="R094" n="0776b12"/>生报。是故在家出家。皆应孝顺敬爱父母。</p><p xml:id="pX21p0533a1817" cb:place="inline">△二养 <lb ed="X" n="0533a19"/><lb ed="R094" n="0776b13"/>则致其乐。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533a20"/><lb ed="R094" n="0776b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533a2001">【疏】二养则致其乐者。儒则怡声下气。温凊定省等。 <lb ed="X" n="0533a21"/><lb ed="R094" n="0776b15"/>故有扇床温席之流。释则节量信毁分减衣钵等。 <lb ed="X" n="0533a22"/><lb ed="R094" n="0776b16"/>故有割肉充饥之类<note place="inline">须阇太子</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533a23"/><lb ed="R094" n="0776b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533a2301">【钞】养则致其乐者。承顺侍养。致其父母欢乐也。有 <lb ed="X" n="0533a24"/><lb ed="R094" n="0776b18"/>过。怡悦善言和颜下气而微谏之。冬温被席。夏凊 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533b" n="0533b"/> <lb ed="X" n="0533b01"/><lb ed="R094" n="0777a01"/>扇床。夜定衾枕。朝省安居。故曲礼云。父母有过。下 <lb ed="X" n="0533b02"/><lb ed="R094" n="0777a02"/>气柔声怡色以谏之。若不从谏则起敬之。又云。凡 <lb ed="X" n="0533b03"/><lb ed="R094" n="0777a03"/>为人子之礼。冬温而夏凊。昏定而晨省。东观汉记 <lb ed="X" n="0533b04"/><lb ed="R094" n="0777a04"/>云。黄香。字文强。为人廉孝。家无僮仆躬执侍养。暑 <lb ed="X" n="0533b05"/><lb ed="R094" n="0777a05"/>则扇床枕。冬则以身温被席。释氏孝者。僧祇律云。 <lb ed="X" n="0533b06"/><lb ed="R094" n="0777a06"/>父母不信三宝。少供给之。恐损父母福故。若信三 <lb ed="X" n="0533b07"/><lb ed="R094" n="0777a07"/>宝。尽其所要。而供给之。劝发道心。俱舍论说。父母 <lb ed="X" n="0533b08"/><lb ed="R094" n="0777a08"/>法师恭敬供养。得无量福。大报恩经说。释迦过去 <lb ed="X" n="0533b09"/><lb ed="R094" n="0777a09"/>为王太子名须阇提。尔时父王。被大臣罗睺篡位 <lb ed="X" n="0533b10"/><lb ed="R094" n="0777a10"/>欲杀。王与夫人太子逃于他国。错行远路粮尽困 <lb ed="X" n="0533b11"/><lb ed="R094" n="0777a11"/>乏。太子每日自割身肉三斤。一斤奉父。一斤奉母。 <lb ed="X" n="0533b12"/><lb ed="R094" n="0777a12"/>自食一斤。太子肉尽。方达彼国。得免苦难。</p><p xml:id="pX21p0533b1217" cb:place="inline">△三病 <lb ed="X" n="0533b13"/><lb ed="R094" n="0777a13"/>则致其忧。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b14"/><lb ed="R094" n="0777a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533b1401">【疏】三病则致其忧者。儒中如文帝先尝汤药。武王 <lb ed="X" n="0533b15"/><lb ed="R094" n="0777a15"/>不脱冠带。释中如太子以肉为药。高僧以身而担。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533b16"/><lb ed="R094" n="0777a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533b1601">【钞】病则致其忧者。父母有病子致忧惧。色无喜容。 <lb ed="X" n="0533b17"/><lb ed="R094" n="0777a17"/>心无悦意。息愠怒。止美食。汉书云。汉文帝之母。薄 <lb ed="X" n="0533b18"/><lb ed="R094" n="0777a18"/>氏太后。有疾多年。文帝目不交睫。不解衣带。汤药 <lb ed="X" n="0533b19"/><lb ed="R094" n="0777b01"/>不尝不进。故礼记云。君有疾饮药臣先嚐之。亲有 <lb ed="X" n="0533b20"/><lb ed="R094" n="0777b02"/>疾饮药子先嚐之。又云。文王有<g ref="#CB15432">疾</g>。武王不解冠带 <lb ed="X" n="0533b21"/><lb ed="R094" n="0777b03"/>而养。文王一饭。武王一饭。文王再饭。武王再饭。旬 <lb ed="X" n="0533b22"/><lb ed="R094" n="0777b04"/>有二日乃瘳。太子以肉为药者。报恩经云。六师外 <lb ed="X" n="0533b23"/><lb ed="R094" n="0777b05"/>道谤<persName>佛</persName>不孝。<persName>如来</persName>为说往昔曾作忍辱太子。尔时 <lb ed="X" n="0533b24"/><lb ed="R094" n="0777b06"/>父王身婴重病。诸臣欲求不嗔人眼睛及髓为作 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0533c" n="0533c"/> <lb ed="X" n="0533c01"/><lb ed="R094" n="0777b07"/>妙药。太子报言。我似其人。即呼旃陀罗。断骨出髓。 <lb ed="X" n="0533c02"/><lb ed="R094" n="0777b08"/>剜其两目。合和成药。父王服之病即除瘥。高僧传 <lb ed="X" n="0533c03"/><lb ed="R094" n="0777b09"/>云。丽朗法师。母老而病。以母及经论文疏。各致一 <lb ed="X" n="0533c04"/><lb ed="R094" n="0777b10"/>头担行。不欲背之。横而担行。随所到处。传法利人。 <lb ed="X" n="0533c05"/><lb ed="R094" n="0777b11"/>侍养不亏。时人谓之横行朗也。道纪。敬脱。担母之 <lb ed="X" n="0533c06"/><lb ed="R094" n="0777b12"/>徒非一。</p><p xml:id="pX21p0533c0604" cb:place="inline">△四丧则致其哀。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c07"/><lb ed="R094" n="0777b13"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0533c0701">【疏】四丧则致其哀者。儒有武丁不言子皋泣血。释 <lb ed="X" n="0533c08"/><lb ed="R094" n="0777b14"/>有目连大叫。调御舁棺<note place="inline">于儒礼虽不同。而亦哀有馀也</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0533c09"/><lb ed="R094" n="0777b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0533c0901">【钞】丧则致其哀者。父母丧亡。子尽孝心。至极哀诚 <lb ed="X" n="0533c10"/><lb ed="R094" n="0777b16"/>擗踊哭泣也。论语云。子张曰。书云。<note place="inline">尙书</note>高宗谅阴三 <lb ed="X" n="0533c11"/><lb ed="R094" n="0777b17"/>年不言。何谓也。<note place="inline">孔曰。高宗殷之中兴王。名武丁也。谅。信也。阴。默也。默然三年矣</note>子 <lb ed="X" n="0533c12"/><lb ed="R094" n="0777b18"/>曰。何必高宗。古之人皆然。君薨。百官总<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1201" n="0533c1201"/><anchor xml:id="beg0533c1201" n="0533c1201"/>已<anchor xml:id="end0533c1201"/>。以听于 <lb ed="X" n="0533c13"/><lb ed="R094" n="0778a01"/>冢宰三年。<note place="inline">孔曰。冢宰。谓天官。卿。佐王治者也。三年丧毕。然後王自听政。彼疏曰。百官有事 <lb ed="X" n="0533c14"/><lb ed="R094" n="0778a02"/>不咨于君。各总己事。皆自束身束<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1401" n="0533c1401"/><anchor xml:id="beg0533c1401" n="0533c1401"/>己<anchor xml:id="end0533c1401"/>职事。听于<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1402" n="0533c1402"/><anchor xml:id="beg0533c1402" n="0533c1402"/>冢<anchor xml:id="end0533c1402"/>宰上卿也。听。从也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c1403" n="0533c1403"/><anchor xml:id="beg0533c1403" n="0533c1403"/>冢<anchor xml:id="end0533c1403"/>。太也</note>子皋者。高 <lb ed="X" n="0533c15"/><lb ed="R094" n="0778a03"/>柴字也。檀弓云。高子皋执亲之丧。泣血三年。<note place="inline">泣而无声。 <lb ed="X" n="0533c16"/><lb ed="R094" n="0778a04"/>如出血也</note>未尝见齿。<note place="inline">不言笑也</note>调御舁棺者。释迦调御。舁父 <lb ed="X" n="0533c17"/><lb ed="R094" n="0778a05"/>母棺也。<name role="" type="person">净饭王</name>涅槃经云。时<name role="" type="person">净饭王</name>病重垂困。啼 <lb ed="X" n="0533c18"/><lb ed="R094" n="0778a06"/>泣泪下。思悉达等。告众人言。我命欲终。恨不见难 <lb ed="X" n="0533c19"/><lb ed="R094" n="0778a07"/>陀庆喜罗雲。用此为恨。设使得见。会虽不济。以未 <lb ed="X" n="0533c20"/><lb ed="R094" n="0778a08"/>離生死。寧不为苦。诸人闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0533c2001" n="0533c2001"/><anchor xml:id="beg0533c2001" n="0533c2001"/>已<anchor xml:id="end0533c2001"/>。无不涕泪。<persName>佛</persName>在灵山。 <lb ed="X" n="0533c21"/><lb ed="R094" n="0778a09"/>相去五十由旬。遥知王意。即告阿难。我曹应往。令 <lb ed="X" n="0533c22"/><lb ed="R094" n="0778a10"/>王愿满。难陀白<persName>佛</persName>言。王是我父。所作奇特利益世 <lb ed="X" n="0533c23"/><lb ed="R094" n="0778a11"/>间。今宜往诣报养育恩。阿难复言。彼是我伯。听我 <lb ed="X" n="0533c24"/><lb ed="R094" n="0778a12"/>出家。为<persName>佛</persName>弟子。我亦愿往。罗雲复言。彼是我祖。我 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534a" n="0534a"/> <lb ed="X" n="0534a01"/><lb ed="R094" n="0778a13"/>父弃国求道。我蒙祖育。方得出家。今亦奉觐。<persName>佛</persName>言。 <lb ed="X" n="0534a02"/><lb ed="R094" n="0778a14"/>善来。即以神力涌身虚空。至<name role="" type="person">迦毘罗</name>城。放大光明。 <lb ed="X" n="0534a03"/><lb ed="R094" n="0778a15"/>擧国人民无不泣泪。<persName>佛</persName>告众言。汝等当念生死为 <lb ed="X" n="0534a04"/><lb ed="R094" n="0778a16"/>苦。唯道是真。<persName>佛</persName>放光照王患得安。王知<persName>佛</persName>还一心 <lb ed="X" n="0534a05"/><lb ed="R094" n="0778a17"/>庆悦。不觉起坐。顷刻<persName>佛</persName>入。王擧两手接足而言。唯 <lb ed="X" n="0534a06"/><lb ed="R094" n="0778a18"/>愿<persName>如来</persName>手触我身。今者最後见<persName>佛</persName><persName>世尊</persName>。<persName>佛</persName>以其手 <lb ed="X" n="0534a07"/><lb ed="R094" n="0778b01"/>著王额上言。王是淸净戒行之人。心垢<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a0701" n="0534a0701"/><anchor xml:id="beg0534a0701" n="0534a0701"/>已<anchor xml:id="end0534a0701"/>離。王于 <lb ed="X" n="0534a08"/><lb ed="R094" n="0778b02"/>卧中。仰面合掌白<persName>世尊</persName>言。瞻仰<persName>如来</persName>目未曾捨。我 <lb ed="X" n="0534a09"/><lb ed="R094" n="0778b03"/>愿<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a0901" n="0534a0901"/><anchor xml:id="beg0534a0901" n="0534a0901"/>已<anchor xml:id="end0534a0901"/>满。遂即命终。释子嚎啕。白<g ref="#CB00626">氎</g>棺殓。七宝莊严。 <lb ed="X" n="0534a10"/><lb ed="R094" n="0778b04"/><persName>佛</persName>与难陀住在丧前。肃恭而立。阿难罗雲住在丧 <lb ed="X" n="0534a11"/><lb ed="R094" n="0778b05"/>後难陀白<persName>佛</persName>。父王养我愿听担棺。阿难罗雲亦尔。 <lb ed="X" n="0534a12"/><lb ed="R094" n="0778b06"/><persName>佛</persName>念当来兇暴众生。不报父母深恩。故躬自担棺。 <lb ed="X" n="0534a13"/><lb ed="R094" n="0778b07"/>大千世界六返震动。诸山涌没如水上船。诸天释 <lb ed="X" n="0534a14"/><lb ed="R094" n="0778b08"/>梵夜叉鬼等。皆来赴丧。代<persName>佛</persName>担棺。<persName>佛</persName>即许之。四王 <lb ed="X" n="0534a15"/><lb ed="R094" n="0778b09"/>变小各共担之。<persName>佛</persName>执香炉在棺前行。<name role="" type="person">鹫山</name>罗汉乘 <lb ed="X" n="0534a16"/><lb ed="R094" n="0778b10"/>空白<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>敕令取栴檀焚烧父王。大众嚎啕。<persName>佛</persName>告 <lb ed="X" n="0534a17"/><lb ed="R094" n="0778b11"/>之曰。无常苦空无有坚固。如幻化水月命不久居。 <lb ed="X" n="0534a18"/><lb ed="R094" n="0778b12"/>尔众但见此火为热。诸欲更热。火灭<anchor xml:id="nkr_note_add_0534a1801" n="0534a1801"/><anchor xml:id="beg0534a1801" n="0534a1801"/>已<anchor xml:id="end0534a1801"/>後。收取舍 <lb ed="X" n="0534a19"/><lb ed="R094" n="0778b13"/>利起塔供养。众请<persName>世尊</persName>说王生处。<persName>佛</persName>言。王生净居 <lb ed="X" n="0534a20"/><lb ed="R094" n="0778b14"/>天宫。众闻欢喜。礼<persName>佛</persName>而退。增一经云。时<name role="" type="person">大爱道</name>与 <lb ed="X" n="0534a21"/><lb ed="R094" n="0778b15"/>五百尼皆成无学。闻此丘说过三月後。<persName>佛</persName>入涅槃。 <lb ed="X" n="0534a22"/><lb ed="R094" n="0778b16"/>遂作念云。不忍见<persName>佛</persName>入般涅槃。我今宜当先取灭 <lb ed="X" n="0534a23"/><lb ed="R094" n="0778b17"/>度。即往<persName>佛</persName>所具陈上事。<persName>佛</persName>默许之。爱道复言。我今 <lb ed="X" n="0534a24"/><lb ed="R094" n="0778b18"/>更不见<persName>如来</persName>颜色。今日远離圣色。永不再睹。说是 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534b" n="0534b"/> <lb ed="X" n="0534b01"/><lb ed="R094" n="0779a01"/>语<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b0101" n="0534b0101"/><anchor xml:id="beg0534b0101" n="0534b0101"/>已<anchor xml:id="end0534b0101"/>。绕<persName>佛</persName>阿难而各七迊。及诸比丘亦绕七迊。退 <lb ed="X" n="0534b02"/><lb ed="R094" n="0779a02"/>归本寺。集诸尼众告辞入灭。五百尼闻皆辞入灭。 <lb ed="X" n="0534b03"/><lb ed="R094" n="0779a03"/><persName>佛</persName>尽许之。爱道遂击楗槌。露敷座具。擧身虚空。现 <lb ed="X" n="0534b04"/><lb ed="R094" n="0779a04"/>十八变。还处本座。即入四禅四空处定。然後入灭。 <lb ed="X" n="0534b05"/><lb ed="R094" n="0779a05"/>地六震动。诸天悲泣。馀五百尼皆尔。<persName>佛</persName>敕耶输提 <lb ed="X" n="0534b06"/><lb ed="R094" n="0779a06"/>大将备办五百床。酥油之舆花香薪车尽皆五百。 <lb ed="X" n="0534b07"/><lb ed="R094" n="0779a07"/>供养诸尼舍利。<persName>佛</persName>至尼寺。告阿难难陀罗雲。汝等 <lb ed="X" n="0534b08"/><lb ed="R094" n="0779a08"/>擧爱道身我自供养。帝释梵王及四天王前白<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0534b09"/><lb ed="R094" n="0779a09"/>言。唯愿<persName>世尊</persName>勿自劳神。我自供养。<persName>佛</persName>言。止止。<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0534b10"/><lb ed="R094" n="0779a10"/>所为。非汝诸天龙等所及。所以者何。父母生子多 <lb ed="X" n="0534b11"/><lb ed="R094" n="0779a11"/>有所益。长养恩重乳哺怀抱。我今当报姨母爱道 <lb ed="X" n="0534b12"/><lb ed="R094" n="0779a12"/>之恩。故自供养。过去未来诸<persName>佛</persName>父母。皆先入灭。皆 <lb ed="X" n="0534b13"/><lb ed="R094" n="0779a13"/>自供养。时毘沙门敕五百王至栴檀山。取于香薪 <lb ed="X" n="0534b14"/><lb ed="R094" n="0779a14"/>烧比丘尼。是时<persName>世尊</persName>自擧床脚。难陀罗雲阿难各 <lb ed="X" n="0534b15"/><lb ed="R094" n="0779a15"/>擧一脚。飞在虚空。往至冢间。其馀四众擧五百尼。 <lb ed="X" n="0534b16"/><lb ed="R094" n="0779a16"/>取香薪木著爱道身上。<persName>佛</persName>说偈言。一切行无常。生 <lb ed="X" n="0534b17"/><lb ed="R094" n="0779a17"/>者必有死。不生亦不死。寂灭为最乐。火灭<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b1701" n="0534b1701"/><anchor xml:id="beg0534b1701" n="0534b1701"/>已<anchor xml:id="end0534b1701"/>後。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0534b18"/><lb ed="R094" n="0779a18"/>敕大将。收五百尼舍利为起塔婆。于长夜中受福 <lb ed="X" n="0534b19"/><lb ed="R094" n="0779b01"/>无量。问。目连大叫。调御舁棺。儒经不说。礼与俗异。 <lb ed="X" n="0534b20"/><lb ed="R094" n="0779b02"/>何故疏云显其同耶。故注释之。见母死<anchor xml:id="nkr_note_add_0534b2001" n="0534b2001"/><anchor xml:id="beg0534b2001" n="0534b2001"/>已<anchor xml:id="end0534b2001"/>在于鬼 <lb ed="X" n="0534b21"/><lb ed="R094" n="0779b03"/>中。哀伤至极。所以大叫。释迦调御。种种供养父母 <lb ed="X" n="0534b22"/><lb ed="R094" n="0779b04"/>遗形。躬自舁棺。栴檀火葬。建塔供养超过俗礼哀 <lb ed="X" n="0534b23"/><lb ed="R094" n="0779b05"/>伤至甚。故云哀有馀也。</p><p xml:id="pX21p0534b2310" cb:place="inline">△五祭则致其严二。初两 <lb ed="X" n="0534b24"/><lb ed="R094" n="0779b06"/>宗事迹。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0534c" n="0534c"/> <lb ed="X" n="0534c01"/><lb ed="R094" n="0779b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0534c0101">【疏】五祭则致其严者。儒有荐笋之流。释有饷饭之 <lb ed="X" n="0534c02"/><lb ed="R094" n="0779b08"/>类<note place="inline">严虽有异。祭意大同</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534c03"/><lb ed="R094" n="0779b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0534c0301">【钞】严。谨也。极敬之谓也。既安葬<anchor xml:id="nkr_note_add_0534c0301" n="0534c0301"/><anchor xml:id="beg0534c0301" n="0534c0301"/>已<anchor xml:id="end0534c0301"/>。追思亲爱。四时 <lb ed="X" n="0534c04"/><lb ed="R094" n="0779b10"/>祭祀。事死如生。每于祭时。斋戒沐浴。明发不寐。故 <lb ed="X" n="0534c05"/><lb ed="R094" n="0779b11"/>谓之严。孝经末云。生事爱敬。死事哀慼。生民之本 <lb ed="X" n="0534c06"/><lb ed="R094" n="0779b12"/>尽矣。死生之義备矣。孝子之事亲终矣。晋书云。孟 <lb ed="X" n="0534c07"/><lb ed="R094" n="0779b13"/>宗。字恭武。江夏安陆人也。事母至孝。母性复贤。能 <lb ed="X" n="0534c08"/><lb ed="R094" n="0779b14"/>训于宗。宗母好食竹笋。冬月无笋。宗入竹林哀嚎 <lb ed="X" n="0534c09"/><lb ed="R094" n="0779b15"/>求之。笋即为出。因取奉母。时人皆谓孝子感应所 <lb ed="X" n="0534c10"/><lb ed="R094" n="0779b16"/>致。晋时人也。孝德传说。孟宗官为宗郞。母性嗜笋。 <lb ed="X" n="0534c11"/><lb ed="R094" n="0779b17"/>宗每供之。母亡<anchor xml:id="nkr_note_add_0534c1101" n="0534c1101"/><anchor xml:id="beg0534c1101" n="0534c1101"/>已<anchor xml:id="end0534c1101"/>後。冬至欲以笋祭。乃入竹园哀 <lb ed="X" n="0534c12"/><lb ed="R094" n="0779b18"/>告天地。得笋荐之。後为豫章太守。终至司徒。饷饭 <lb ed="X" n="0534c13"/><lb ed="R094" n="0780a01"/>可知。问。以笋荐母。以饭饷鬼。二既有殊。何言同耶。 <lb ed="X" n="0534c14"/><lb ed="R094" n="0780a02"/>故注释之。饿鬼思饭。以饭饷之。亡母好笋。非笋不 <lb ed="X" n="0534c15"/><lb ed="R094" n="0780a03"/>荐。各随性好。享祭意同。</p><p xml:id="pX21p0534c1510" cb:place="inline">△二重显儒宗二。初立祭 <lb ed="X" n="0534c16"/><lb ed="R094" n="0780a04"/>所以。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534c17"/><lb ed="R094" n="0780a05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0534c1701">【疏】但以至教未来。难弘报应。故先且立于祭法。令 <lb ed="X" n="0534c18"/><lb ed="R094" n="0780a06"/>敬事于神灵。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0534c19"/><lb ed="R094" n="0780a07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0534c1901">【钞】无上<persName>佛</persName>法。至极真教。故名至教。至教所明。善因 <lb ed="X" n="0534c20"/><lb ed="R094" n="0780a08"/>有善报。恶因有恶报。因果相称。名为报应。至教初 <lb ed="X" n="0534c21"/><lb ed="R094" n="0780a09"/>兴。在于西土。未达此方。人根未熟。难弘因果报应 <lb ed="X" n="0534c22"/><lb ed="R094" n="0780a10"/>之理。是故孔圣随機设教。教人孝顺报父母恩。现 <lb ed="X" n="0534c23"/><lb ed="R094" n="0780a11"/>存者承敬致乐。亡过者哀诚致祭。令敬事于父母 <lb ed="X" n="0534c24"/><lb ed="R094" n="0780a12"/>神灵。意使推寻神灵所在。至教方来。示其因果报 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535a" n="0535a"/> <lb ed="X" n="0535a01"/><lb ed="R094" n="0780a13"/>应生处也。</p><p xml:id="pX21p0535a0105" cb:place="inline">△二评议不可二。初祖考常存。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a02"/><lb ed="R094" n="0780a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a0201">【疏】神灵则父母之识性。足显祖考之常存。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a03"/><lb ed="R094" n="0780a15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a0301">△二责其所失。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a04"/><lb ed="R094" n="0780a16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a0401">【疏】既形灭而神不灭。岂厚形而薄神乎。馀如前辨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a05"/><lb ed="R094" n="0780a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a0501">【钞】既身形灭神灵不灭而常祭之。岂得厚形薄神。 <lb ed="X" n="0535a06"/><lb ed="R094" n="0780a18"/>谓居致其敬。养致其乐。病致其忧。即是贵厚其形 <lb ed="X" n="0535a07"/><lb ed="R094" n="0780b01"/>也。昊天之恩。以其鬼礼而享祀之。即是薄贱父母 <lb ed="X" n="0535a08"/><lb ed="R094" n="0780b02"/>神灵也。以此推征。应捨儒教权设祭礼。当依释教 <lb ed="X" n="0535a09"/><lb ed="R094" n="0780b03"/>报应实理。集福资亲。馀如次前孝行同异中辨。今 <lb ed="X" n="0535a10"/><lb ed="R094" n="0780b04"/>为示此存殁孝行事故。而说是经。</p><p xml:id="pX21p0535a1014" cb:place="inline">△二结之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a11"/><lb ed="R094" n="0780b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a1101">【疏】上来存殁同竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a12"/><lb ed="R094" n="0780b06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a1201">△二明罪福同二。初显罪同。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a13"/><lb ed="R094" n="0780b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535a1301">【疏】次辨罪福同。罪者。儒则条越五刑。犯当五摘。而 <lb ed="X" n="0535a14"/><lb ed="R094" n="0780b08"/>恩赦不该。释则名标七逆。戒黜七遮。而阿鼻定入。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535a15"/><lb ed="R094" n="0780b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535a1501">【钞】按尙书五刑起自舜代。谓墨。劓。剕。宫。大辟。为五 <lb ed="X" n="0535a16"/><lb ed="R094" n="0780b10"/>也。郑氏注周礼云。墨。谓刻其额涅之以墨。非事出 <lb ed="X" n="0535a17"/><lb ed="R094" n="0780b11"/>入。不以道義而讼者。以此加之。劓。谓截其鼻也。革 <lb ed="X" n="0535a18"/><lb ed="R094" n="0780b12"/>舆服。改制度者。以此加之。剕。谓刖其足也。决关梁。 <lb ed="X" n="0535a19"/><lb ed="R094" n="0780b13"/>逾城墎者。以此加之。宫。谓男去其势。女闭幽室也。 <lb ed="X" n="0535a20"/><lb ed="R094" n="0780b14"/>男女不以礼義交通者。以此加之。大辟者。今死刑 <lb ed="X" n="0535a21"/><lb ed="R094" n="0780b15"/>也。<g ref="#CB02480">寇</g>盗劫掠等者。以此加之。自历夏殷二代。至周 <lb ed="X" n="0535a22"/><lb ed="R094" n="0780b16"/>公时。每刑各五百。合二千五百条。至周穆王时。召 <lb ed="X" n="0535a23"/><lb ed="R094" n="0780b17"/>吕侯入为司<g ref="#CB02480">寇</g>。增轻削重。墨劓各一千。剕刑五百。 <lb ed="X" n="0535a24"/><lb ed="R094" n="0780b18"/>宫刑三百。大辟二百。共三千条也。三千条中罪之 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535b" n="0535b"/> <lb ed="X" n="0535b01"/><lb ed="R094" n="0781a01"/>大者。莫大于不孝。故云条越五刑。五摘者。以五车 <lb ed="X" n="0535b02"/><lb ed="R094" n="0781a02"/>繫五体纵横裂之也。三十国春秋说。池阳用妻言。 <lb ed="X" n="0535b03"/><lb ed="R094" n="0781a03"/>将母于山中杀之。秦王闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b0301" n="0535b0301"/><anchor xml:id="beg0535b0301" n="0535b0301"/>已<anchor xml:id="end0535b0301"/>。令以五车裂杀也。翻 <lb ed="X" n="0535b04"/><lb ed="R094" n="0781a04"/>上五句。居不致敬。养不致乐等。皆是不孝之罪也。 <lb ed="X" n="0535b05"/><lb ed="R094" n="0781a05"/>梵网经云。七逆者。出<persName>佛</persName>身血。杀父。杀母。杀和尙。杀 <lb ed="X" n="0535b06"/><lb ed="R094" n="0781a06"/>阿阇黎。破羯磨转法轮僧。杀圣人。七中有一障不 <lb ed="X" n="0535b07"/><lb ed="R094" n="0781a07"/>得戒。亦名七遮。遮障戒故。梵语阿鼻至。此云无间。 <lb ed="X" n="0535b08"/><lb ed="R094" n="0781a08"/>受苦相续无间隙故。</p><p xml:id="pX21p0535b0809" cb:place="inline">△二显福同。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b09"/><lb ed="R094" n="0781a09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535b0901">【疏】福同者。儒则旌于门闾。上天之报。释则莹于戒 <lb ed="X" n="0535b10"/><lb ed="R094" n="0781a10"/>德。净土之因<note place="inline">如观经说当修三福。一孝养父母乃至此三种业。是三世诸<persName>佛</persName>净土正因</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535b11"/><lb ed="R094" n="0781a11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535b1101">【钞】旌于门闾者。孝義。旌表于家门鄕闾也。如汉书 <lb ed="X" n="0535b12"/><lb ed="R094" n="0781a12"/>云。郭巨。字文擧。河内人也。家贫养母。尝生一子。年 <lb ed="X" n="0535b13"/><lb ed="R094" n="0781a13"/>始三岁。巨谓妻曰。饥贫如此。母年<anchor xml:id="nkr_note_add_0535b1301" n="0535b1301"/><anchor xml:id="beg0535b1301" n="0535b1301"/>已<anchor xml:id="end0535b1301"/>高。至于供母。 <lb ed="X" n="0535b14"/><lb ed="R094" n="0781a14"/>我母得其甘脂。便减与我子。乃令母饥。子易可得。 <lb ed="X" n="0535b15"/><lb ed="R094" n="0781a15"/>母难重有。今与妻以杀之。以全其母。妻从其言。巨 <lb ed="X" n="0535b16"/><lb ed="R094" n="0781a16"/>令妻抱子。向後园中。掘坑埋之。掘得黄金一釜。上 <lb ed="X" n="0535b17"/><lb ed="R094" n="0781a17"/>有字曰。孝子郭巨。杀子全母。天赐黄金一釜。官不 <lb ed="X" n="0535b18"/><lb ed="R094" n="0781a18"/>得夺。人不得取。巨将金诣官。官有诏曰。还其金。表 <lb ed="X" n="0535b19"/><lb ed="R094" n="0781b01"/>其门焉。董黯等类。先贤非一。注观经者。彼云欲生 <lb ed="X" n="0535b20"/><lb ed="R094" n="0781b02"/>西方净土。当修三福。一孝顺父母。奉侍师长。慈心 <lb ed="X" n="0535b21"/><lb ed="R094" n="0781b03"/>不杀。修十善业。二受持三皈。具足众戒。不犯威仪。 <lb ed="X" n="0535b22"/><lb ed="R094" n="0781b04"/>三发菩提心。深信因果。读诵大乘。劝进行者。此三 <lb ed="X" n="0535b23"/><lb ed="R094" n="0781b05"/>种业。是三世<persName>佛</persName>净土正因。孝顺生于净土。不孝入 <lb ed="X" n="0535b24"/><lb ed="R094" n="0781b06"/>于地狱。今为示此罪福。而说是经。</p><p xml:id="pX21p0535b2414" cb:place="inline">△三结之。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0535c" n="0535c"/> <lb ed="X" n="0535c01"/><lb ed="R094" n="0781b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0101">【疏】上来总彰孝道竟。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c02"/><lb ed="R094" n="0781b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0201">△四示勝田故三。初标牒章门。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c03"/><lb ed="R094" n="0781b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0301">【疏】第四示勝田者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c04"/><lb ed="R094" n="0781b10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0401">△二廣陈行相二。初泛明福田复二。初正显福田 <lb ed="X" n="0535c05"/><lb ed="R094" n="0781b11"/>又三。初能喩三事。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c06"/><lb ed="R094" n="0781b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c0601">【疏】喩如世间人。欲得仓廪中五穀豐盈。岁岁不乏 <lb ed="X" n="0535c07"/><lb ed="R094" n="0781b13"/>者。必须取穀麦种子。以牛犁耕于田地而种之。不 <lb ed="X" n="0535c08"/><lb ed="R094" n="0781b14"/>种则竭尽也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c09"/><lb ed="R094" n="0781b15"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c0901">【钞】五穀者。<anchor xml:id="nkr_note_add_0535c0901" n="0535c0901"/><anchor xml:id="beg0535c0901" n="0535c0901"/>粱<anchor xml:id="end0535c0901"/>。稻。菽。麻。麦也。又杨泉物理论云。粱者。 <lb ed="X" n="0535c10"/><lb ed="R094" n="0781b16"/>黍稷之总名。稻者。粳糯之总名。菽者。众豆之总名。 <lb ed="X" n="0535c11"/><lb ed="R094" n="0781b17"/>三各二十。蔬果之实。助穀各二十。总为五穀。别为 <lb ed="X" n="0535c12"/><lb ed="R094" n="0781b18"/>百穀。</p><p xml:id="pX21p0535c1203" cb:place="inline">△二以法即喩。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c13"/><lb ed="R094" n="0782a01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c1301">【疏】法中亦尔。以悲心敬心孝心为种子。以衣食财 <lb ed="X" n="0535c14"/><lb ed="R094" n="0782a02"/>帛身命为牛犁。以贫病三宝父母为田地。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c15"/><lb ed="R094" n="0782a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0535c1501">【钞】贫病苦田。应起悲心济以衣食。三宝德田。应起 <lb ed="X" n="0535c16"/><lb ed="R094" n="0782a04"/>敬心奉以财帛。父母恩田。应起孝心事以身命。此 <lb ed="X" n="0535c17"/><lb ed="R094" n="0782a05"/>三田中。贫病为悲田。应愍念之。三宝父母合为敬 <lb ed="X" n="0535c18"/><lb ed="R094" n="0782a06"/>田。应崇奉之。三种通名福田。又三心中。孝心为总。 <lb ed="X" n="0535c19"/><lb ed="R094" n="0782a07"/>悲敬为别。梵网经云。六道众生皆是父母。应孝顺 <lb ed="X" n="0535c20"/><lb ed="R094" n="0782a08"/>之。彼有恩德。应崇敬之。彼有贫病。应悲济之。贫病 <lb ed="X" n="0535c21"/><lb ed="R094" n="0782a09"/>三宝父母三田即定。悲敬孝心种子即通。通三田 <lb ed="X" n="0535c22"/><lb ed="R094" n="0782a10"/>处皆可起故。衣食财帛身命牛犁亦通。通三田处 <lb ed="X" n="0535c23"/><lb ed="R094" n="0782a11"/>皆可用故。</p><p xml:id="pX21p0535c2305" cb:place="inline">△三配释行相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0535c24"/><lb ed="R094" n="0782a12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0535c2401">【疏】有<persName>佛</persName>弟子。欲得藏识中百福莊严。生生无尽者。 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536a" n="0536a"/> <lb ed="X" n="0536a01"/><lb ed="R094" n="0782a13"/>须运悲敬孝心。将衣食财帛身命。给济敬养于贫 <lb ed="X" n="0536a02"/><lb ed="R094" n="0782a14"/>病三宝父母名为种福。不种即贫穷无福慧。入生 <lb ed="X" n="0536a03"/><lb ed="R094" n="0782a15"/>死险道。谓种福之田名为福田。如种穀之田名穀 <lb ed="X" n="0536a04"/><lb ed="R094" n="0782a16"/>田也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a05"/><lb ed="R094" n="0782a17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a0501">【钞】百福莊严者。福行因业有其百数。感莊严果也。 <lb ed="X" n="0536a06"/><lb ed="R094" n="0782a18"/>瑜伽五十三云。于十善业各有十故。谓如不杀。少 <lb ed="X" n="0536a07"/><lb ed="R094" n="0782b01"/>分多分全分。少时多时尽形。自作劝他赞歎庆悦 <lb ed="X" n="0536a08"/><lb ed="R094" n="0782b02"/>是名十种。十十成百也。</p><p xml:id="pX21p0536a0810" cb:place="inline">△二重显勝劣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a09"/><lb ed="R094" n="0782b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a0901">【疏】然种子有精新漧焦。田有肥醲确瘦。如悲敬孝 <lb ed="X" n="0536a10"/><lb ed="R094" n="0782b04"/>心有恳切闲缦。贫有浅深。病有轻重。<persName>佛</persName>有真化。化 <lb ed="X" n="0536a11"/><lb ed="R094" n="0782b05"/>有住世入灭。法有大小。教有权实。僧有持毁。父母 <lb ed="X" n="0536a12"/><lb ed="R094" n="0782b06"/>有现生七世。一一配肥瘦之田。昭然可见。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a13"/><lb ed="R094" n="0782b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a1301">【钞】精新种子种于田中。粒粒生苗皆结子实。犹如 <lb ed="X" n="0536a14"/><lb ed="R094" n="0782b08"/>三心恳切殊勝。倾事三田。一一生福。自他俱益。乾 <lb ed="X" n="0536a15"/><lb ed="R094" n="0782b09"/>焦种子种于田中。或生不生结实者少。犹如三心 <lb ed="X" n="0536a16"/><lb ed="R094" n="0782b10"/>闲缦非勝。事于三田。所生福利。或有或无得果者 <lb ed="X" n="0536a17"/><lb ed="R094" n="0782b11"/>少。由此种福。应起恳切之心。倾诚给济恭敬侍养 <lb ed="X" n="0536a18"/><lb ed="R094" n="0782b12"/>三田。田虽勝劣。种须勝妙。应勤修学。馀文可知。</p><p xml:id="pX21p0536a1819" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0536a19"/><lb ed="R094" n="0782b13"/>二正显此经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a20"/><lb ed="R094" n="0782b14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a2001">【疏】今盂兰供会具三种肥田。故云勝也。谓<persName>佛</persName>欢喜 <lb ed="X" n="0536a21"/><lb ed="R094" n="0782b15"/>日。供养自恣净戒大德。敬田勝也。报父母恩。恩田 <lb ed="X" n="0536a22"/><lb ed="R094" n="0782b16"/>勝也。父母在厄难中。悲田勝也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a23"/><lb ed="R094" n="0782b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536a2301">△三结经起意。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536a24"/><lb ed="R094" n="0782b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536a2401">【疏】为欲示此勝田故。说此经也。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536b" n="0536b"/> <lb ed="X" n="0536b01"/><lb ed="R094" n="0783a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0101">△第二藏乘所摄二。初标牒章门。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b02"/><lb ed="R094" n="0783a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0201">【疏】第二藏乘所摄者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b03"/><lb ed="R094" n="0783a03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0301">△二正显收摄二。初总指。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b04"/><lb ed="R094" n="0783a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0401">【疏】藏谓三藏。乘谓五乘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b05"/><lb ed="R094" n="0783a05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b0501">△二别陈二。初三藏收摄复二。初释三藏義亦二。 <lb ed="X" n="0536b06"/><lb ed="R094" n="0783a06"/>初正释三藏又分三。初契经藏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b07"/><lb ed="R094" n="0783a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b0701">【疏】三藏者。一修多罗。此云契经。契者。契理契機。经 <lb ed="X" n="0536b08"/><lb ed="R094" n="0783a08"/>者。<persName>佛</persName>地论云。贯摄为義。谓贯穿所应知義。摄持所 <lb ed="X" n="0536b09"/><lb ed="R094" n="0783a09"/>化生故。此教于三学中诠于定学。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b10"/><lb ed="R094" n="0783a10"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b1001">【钞】修多罗。亦云修妒路。皆讹也。正云素怛<g ref="#CB15274">缆</g>。此云 <lb ed="X" n="0536b11"/><lb ed="R094" n="0783a11"/>契经。经通教理。教能契理。理能契根。故名契经。存 <lb ed="X" n="0536b12"/><lb ed="R094" n="0783a12"/>体略用或单言经。藏者。摄持義。教能摄理。名契经 <lb ed="X" n="0536b13"/><lb ed="R094" n="0783a13"/>藏。</p><p xml:id="pX21p0536b1302" cb:place="inline">△二调伏藏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b14"/><lb ed="R094" n="0783a14"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b1401">【疏】二毘奈耶。此云调伏。调谓调练三业。伏谓制伏 <lb ed="X" n="0536b15"/><lb ed="R094" n="0783a15"/>过非。此教诠于戒学。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b16"/><lb ed="R094" n="0783a16"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b1601">【钞】毘奈耶。旧云毘尼。毘泥。皆讹也。此云调伏。亦调 <lb ed="X" n="0536b17"/><lb ed="R094" n="0783a17"/>亦伏名为调伏。通于教行。<persName>佛</persName>所说故。凡圣持故。</p><p xml:id="pX21p0536b1719" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0536b18"/><lb ed="R094" n="0783a18"/>三对法藏。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b19"/><lb ed="R094" n="0783b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536b1901">【疏】三阿毘达摩。此云对法。法谓涅槃四谛。对谓对 <lb ed="X" n="0536b20"/><lb ed="R094" n="0783b02"/>向对观。其能对者即是妙慧。此教诠于慧学。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536b21"/><lb ed="R094" n="0783b03"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536b2101">【钞】阿毘达摩。旧云阿毘昙。讹也。此云对法。能对是 <lb ed="X" n="0536b22"/><lb ed="R094" n="0783b04"/>慧。通漏无漏。所对是法。世出世间。此慧对向证涅 <lb ed="X" n="0536b23"/><lb ed="R094" n="0783b05"/>槃法。复能对观了四谛法。法之对故。名对法也。法 <lb ed="X" n="0536b24"/><lb ed="R094" n="0783b06"/>苑云。经律论三。各别部类。各立一藏。或无别部。楞 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0536c" n="0536c"/> <lb ed="X" n="0536c01"/><lb ed="R094" n="0783b07"/>严经等多诠定学。名契经藏。文殊问经等多诠戒 <lb ed="X" n="0536c02"/><lb ed="R094" n="0783b08"/>学。名为律藏。解深密经等多诠慧学。名为论藏。随 <lb ed="X" n="0536c03"/><lb ed="R094" n="0783b09"/>多所诠。以分三藏。</p><p xml:id="pX21p0536c0308" cb:place="inline">△二化制分别。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c04"/><lb ed="R094" n="0783b10"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c0401">【疏】然经是化教。开诱化导也。律是制教。制约行业 <lb ed="X" n="0536c05"/><lb ed="R094" n="0783b11"/>也。论则推征解经律之意也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c06"/><lb ed="R094" n="0783b12"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c0601">【钞】经示善恶因果之相。通化在家之機。名为化教。 <lb ed="X" n="0536c07"/><lb ed="R094" n="0783b13"/>律部正为制立学处。制善令行。制恶令断。示持犯 <lb ed="X" n="0536c08"/><lb ed="R094" n="0783b14"/>相。制出家者。名为制教。论正显慧。征释经律。所显 <lb ed="X" n="0536c09"/><lb ed="R094" n="0783b15"/>妙理。通化制教。</p><p xml:id="pX21p0536c0907" cb:place="inline">△二收摄此经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c10"/><lb ed="R094" n="0783b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c1001">【疏】今此盂兰盆。據其名题。即化教摄。属于经藏。據 <lb ed="X" n="0536c11"/><lb ed="R094" n="0783b17"/>其義意。亦制教摄。属于律藏<note place="inline">制比丘等。年年自恣之日。行此法故</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c12"/><lb ed="R094" n="0783b18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c1201">【钞】此明收摄也。依正不依兼。此经化教。契经藏摄 <lb ed="X" n="0536c13"/><lb ed="R094" n="0784a01"/>也。</p><p xml:id="pX21p0536c1302" cb:place="inline">△二五乘收摄二。初释五乘義又二。初总释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c14"/><lb ed="R094" n="0784a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0536c1401">【疏】五乘者。乘以运载为名。五谓人天声闻缘觉菩 <lb ed="X" n="0536c15"/><lb ed="R094" n="0784a03"/>萨此五力有大小。载有远近。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0536c16"/><lb ed="R094" n="0784a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0536c1601">【钞】五乘者。涅槃云。多思虑故名人。杂心云。意寂静 <lb ed="X" n="0536c17"/><lb ed="R094" n="0784a05"/>故名人。俱舍云。光洁自在神用名天。声闻者。声谓 <lb ed="X" n="0536c18"/><lb ed="R094" n="0784a06"/><persName>佛</persName>教音声。闻谓耳根发识。听受<persName>佛</persName>声。故名声闻。缘 <lb ed="X" n="0536c19"/><lb ed="R094" n="0784a07"/>觉者。以慧觉了十二因缘。故名缘觉。亦名独觉。于 <lb ed="X" n="0536c20"/><lb ed="R094" n="0784a08"/>得圣身。離禀至教。自证无学。故名独觉。菩萨者。具 <lb ed="X" n="0536c21"/><lb ed="R094" n="0784a09"/>云菩提萨埵。菩提觉義。萨埵有情義。彼所修行略 <lb ed="X" n="0536c22"/><lb ed="R094" n="0784a10"/>有二门一自利。大智为先。二利他。大悲为首。由此 <lb ed="X" n="0536c23"/><lb ed="R094" n="0784a11"/>二利上求菩提。下度萨埵。故名菩萨。又萨埵者。行 <lb ed="X" n="0536c24"/><lb ed="R094" n="0784a12"/>者自身。而此行者求大菩提。故名菩萨。乘者。运载 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537a" n="0537a"/> <lb ed="X" n="0537a01"/><lb ed="R094" n="0784a13"/>之義。体通教理行果。谓依教解理。依理起行。依行 <lb ed="X" n="0537a02"/><lb ed="R094" n="0784a14"/>得果。行果正运。教理助运。四皆名乘。此中人天之 <lb ed="X" n="0537a03"/><lb ed="R094" n="0784a15"/>乘。名人天乘。人天二趣同有漏法。根种齐故合为 <lb ed="X" n="0537a04"/><lb ed="R094" n="0784a16"/>一也。乃至菩萨之乘。名菩萨乘。法花等经。瑜伽等 <lb ed="X" n="0537a05"/><lb ed="R094" n="0784a17"/>论。此四乘外说不定性乘。谓一类機。通有二乘。或 <lb ed="X" n="0537a06"/><lb ed="R094" n="0784a18"/>三乘性。发心先後。修习三乘。通于顿渐。与疏所说。 <lb ed="X" n="0537a07"/><lb ed="R094" n="0784b01"/>开合有异。亦不相违。</p><p xml:id="pX21p0537a0709" cb:place="inline">△二别释五。初人乘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a08"/><lb ed="R094" n="0784b02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a0801">【疏】一人乘。谓三皈五戒。运载众生越于三涂。生于 <lb ed="X" n="0537a09"/><lb ed="R094" n="0784b03"/>人道。其犹小艇纔过溪涧。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a10"/><lb ed="R094" n="0784b04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a1001">△二天乘。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a11"/><lb ed="R094" n="0784b05"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a1101">【疏】二天乘。谓上品十善。及四禅八定。运载众生越 <lb ed="X" n="0537a12"/><lb ed="R094" n="0784b06"/>于四洲。达于上界。犹如小船越小江河。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a13"/><lb ed="R094" n="0784b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a1301">【钞】且人趣身修于十善。下品十善生于人趣。中品 <lb ed="X" n="0537a14"/><lb ed="R094" n="0784b08"/>十善。非定相应。生欲界天。上品十善。与四禅定相 <lb ed="X" n="0537a15"/><lb ed="R094" n="0784b09"/>应。生色界天。与四空处定相应。生无色界天。四禅 <lb ed="X" n="0537a16"/><lb ed="R094" n="0784b10"/>四空共成八定。義门别故。四八双彰。</p><p xml:id="pX21p0537a1615" cb:place="inline">△三声闻。四 <lb ed="X" n="0537a17"/><lb ed="R094" n="0784b11"/>缘觉。二科合二。初列名指法。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a18"/><lb ed="R094" n="0784b12"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a1801">【疏】三声闻乘。谓四谛法门。四缘觉乘。谓十二因缘 <lb ed="X" n="0537a19"/><lb ed="R094" n="0784b13"/>法门。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a20"/><lb ed="R094" n="0784b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a2001">△二双显行相。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a21"/><lb ed="R094" n="0784b15"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537a2101">【疏】皆能运载众生越于三界。到有馀无馀涅槃。成 <lb ed="X" n="0537a22"/><lb ed="R094" n="0784b16"/>阿罗汉。及辟支<persName>佛</persName>。皆如大船越大江河。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537a23"/><lb ed="R094" n="0784b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537a2301">【钞】阿罗汉。此翻云应。唯识论云。应已永害烦恼贼 <lb ed="X" n="0537a24"/><lb ed="R094" n="0784b18"/>故。应不复受分段身故。应受世间妙供养故。梵语 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537b" n="0537b"/> <lb ed="X" n="0537b01"/><lb ed="R094" n="0785a01"/>辟支迦<persName>佛陀</persName>。辟支<persName>佛</persName>略也。此云独觉。亦名缘觉。</p><p xml:id="pX21p0537b0119" cb:place="inline">△ <lb ed="X" n="0537b02"/><lb ed="R094" n="0785a02"/>五菩萨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b03"/><lb ed="R094" n="0785a03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b0301">【疏】五菩萨乘。谓悲智六度法门。运载众生总超三 <lb ed="X" n="0537b04"/><lb ed="R094" n="0785a04"/>界三乘之境。至无上菩提大般涅槃之彼岸如乘 <lb ed="X" n="0537b05"/><lb ed="R094" n="0785a05"/>舶过海也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b06"/><lb ed="R094" n="0785a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b0601">△二收摄此经。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b07"/><lb ed="R094" n="0785a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b0701">【疏】今此经者。谓是人天乘所摄。在小乘藏中。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b08"/><lb ed="R094" n="0785a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b0801">【钞】目连之母。但言離苦。不言生处。七世父母。離饿 <lb ed="X" n="0537b09"/><lb ed="R094" n="0785a09"/>鬼苦。生人天中。是故此经人天乘摄。今详法非大 <lb ed="X" n="0537b10"/><lb ed="R094" n="0785a10"/>小随機以判。随所对機。有兼有正。判入五乘。依正 <lb ed="X" n="0537b11"/><lb ed="R094" n="0785a11"/>不依兼。<persName>佛</persName>为目连而说此经。兼化馀人。声闻乘性。 <lb ed="X" n="0537b12"/><lb ed="R094" n="0785a12"/>正是当機。不被独觉。经会无故。于五乘中声闻乘 <lb ed="X" n="0537b13"/><lb ed="R094" n="0785a13"/>摄。大小乘中。小乘所摄。非菩萨乘。经中不显法空 <lb ed="X" n="0537b14"/><lb ed="R094" n="0785a14"/>義故。然下文云。<persName>佛</persName>说经时。大菩萨众皆欢喜者。闻 <lb ed="X" n="0537b15"/><lb ed="R094" n="0785a15"/>盂兰盆利益之相。助赞小機。故生欢喜也。</p><p xml:id="pX21p0537b1517" cb:place="inline">△第三 <lb ed="X" n="0537b16"/><lb ed="R094" n="0785a16"/>辨定宗旨二。初标牒章门。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b17"/><lb ed="R094" n="0785a17"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b1701">【疏】三辨定宗旨者。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b18"/><lb ed="R094" n="0785a18"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b1801">△二正显宗旨二。初明其宗旨复二。初正明宗旨。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b19"/><lb ed="R094" n="0785b01"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537b1901">【疏】此经以孝顺设供拔苦报恩为宗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537b20"/><lb ed="R094" n="0785b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537b2001">【钞】宗旨者。法苑云。宗者。崇尊主義。旨者。意旨旨趣。 <lb ed="X" n="0537b21"/><lb ed="R094" n="0785b03"/>此经以孝顺拔苦为宗。宗即是旨。孝顺拔苦。正是 <lb ed="X" n="0537b22"/><lb ed="R094" n="0785b04"/>此经所崇所尊所主究竟意故。亦摄报恩设供。由 <lb ed="X" n="0537b23"/><lb ed="R094" n="0785b05"/>孝顺故。方能设会报恩拔苦。故以孝顺拔苦为宗 <lb ed="X" n="0537b24"/><lb ed="R094" n="0785b06"/>旨也。</p><p xml:id="pX21p0537b2403" cb:place="inline">△二以義释成二。初列二门。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0537c" n="0537c"/> <lb ed="X" n="0537c01"/><lb ed="R094" n="0785b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c0101">【疏】今以二门分别。一释行相。二配句数。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c02"/><lb ed="R094" n="0785b08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c0201">△二随列释二。初四義释相复二。初正释。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c03"/><lb ed="R094" n="0785b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c0301">【疏】初者。谓目连本为孝诚。欲酬恩德。力所未及。故 <lb ed="X" n="0537c04"/><lb ed="R094" n="0785b10"/>先出家。是以始得六通。便观三界。见其亡母。生饿 <lb ed="X" n="0537c05"/><lb ed="R094" n="0785b11"/>鬼中<note place="inline">诸得道人。未必皆为父母即验目连。为欲报恩故出家也</note>虽饷香饭。旋成 <lb ed="X" n="0537c06"/><lb ed="R094" n="0785b12"/>猛火。悲嚎投<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>教设于盆供。拔冥途身。脱一劫 <lb ed="X" n="0537c07"/><lb ed="R094" n="0785b13"/>苦。不辜生育。大报劬劳。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c08"/><lb ed="R094" n="0785b14"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c0801">【钞】目连至劬劳。初八句。次四句。次二句。後二句。如 <lb ed="X" n="0537c09"/><lb ed="R094" n="0785b15"/>次释四義也。</p><p xml:id="pX21p0537c0906" cb:place="inline">△二结之。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c10"/><lb ed="R094" n="0785b16"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1001">【疏】细详经旨。备斯四義。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c11"/><lb ed="R094" n="0785b17"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1101">△二配四四句二。初总标擧数。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c12"/><lb ed="R094" n="0785b18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1201">【疏】二配句数者。有四四句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c13"/><lb ed="R094" n="0786a01"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1301">△二随标显示四。初孝顺相对四句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c14"/><lb ed="R094" n="0786a02"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1401">【疏】一孝顺两字自有四句。一孝而非顺。如三牲之 <lb ed="X" n="0537c15"/><lb ed="R094" n="0786a03"/>养等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c16"/><lb ed="R094" n="0786a04"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c1601">【钞】孝经云。事亲者。居上不憍。为下不乱。在醜不争。 <lb ed="X" n="0537c17"/><lb ed="R094" n="0786a05"/><note place="inline">醜。众也。争。竞也</note>居上而憍则亡。为下而乱则刑。在醜而争 <lb ed="X" n="0537c18"/><lb ed="R094" n="0786a06"/>则兵。三者不除。虽日养三牲。犹为不孝<note place="inline">牛羊豕为三牲</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c19"/><lb ed="R094" n="0786a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c1901">【疏】二顺而非孝。如病索禁忌之食而即供。欲行非 <lb ed="X" n="0537c20"/><lb ed="R094" n="0786a08"/>为之事而不谏等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c21"/><lb ed="R094" n="0786a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0537c2101">【钞】孝经云。父有争子。则身不陷于不義。故当不義。 <lb ed="X" n="0537c22"/><lb ed="R094" n="0786a10"/>则子不可以不争于父<note place="inline">争。去声呼。是极谏之名。父母有过。子当极谏之</note>。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0537c23"/><lb ed="R094" n="0786a11"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0537c2301">【疏】三亦孝亦顺。谓有隐无犯。三谏而随。顺色观志。 <lb ed="X" n="0537c24"/><lb ed="R094" n="0786a12"/>三年无改。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538a" n="0538a"/> <lb ed="X" n="0538a01"/><lb ed="R094" n="0786a13"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a0101">【钞】有过隐之不声于外。不犯颜色微言谏之。承顺 <lb ed="X" n="0538a02"/><lb ed="R094" n="0786a14"/>颜色观其志节也。礼记檀弓云。事亲有隐而无犯 <lb ed="X" n="0538a03"/><lb ed="R094" n="0786a15"/><note place="inline">隐。谓不称扬其过也。无犯。不犯颜而谏之</note>左右就养无方。<note place="inline">左右谓扶持之方常也。子 <lb ed="X" n="0538a04"/><lb ed="R094" n="0786a16"/>于亲无如常人也</note>服勤至死。致丧三年。<note place="inline">勤谓劳辱之事也。致。谓慼容称其服 <lb ed="X" n="0538a05"/><lb ed="R094" n="0786a17"/>也。此以恩为制</note>事君有犯而无隐。<note place="inline">既谏之。有人问其国政者。可语得失</note>左右 <lb ed="X" n="0538a06"/><lb ed="R094" n="0786a18"/>就养有方。<note place="inline">不可侵官</note>服勤至死。方丧三年。<note place="inline">方丧资于事父。凡此以義 <lb ed="X" n="0538a07"/><lb ed="R094" n="0786b01"/>为制</note>事师无犯无隐。左右就养无方。服勤至死。心丧 <lb ed="X" n="0538a08"/><lb ed="R094" n="0786b02"/>三年。<note place="inline">心丧。慼容如父而无服也。此以恩義之间为制</note>曲礼云。子之事亲也。 <lb ed="X" n="0538a09"/><lb ed="R094" n="0786b03"/>三谏而不听。则嚎泣而随之。论语云。子夏问孝。子 <lb ed="X" n="0538a10"/><lb ed="R094" n="0786b04"/>曰。色难。<note place="inline">承顺父母颜色乃为难也</note>又云。父在观其志。父没观其 <lb ed="X" n="0538a11"/><lb ed="R094" n="0786b05"/>行。三年无改于父之道。可谓孝矣。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a12"/><lb ed="R094" n="0786b06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538a1201">【疏】四非孝非顺。如水中葬父之类。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a13"/><lb ed="R094" n="0786b07"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a1301">【钞】世传昆子。恨父不仕。遂葬父于昆明池中。更俟 <lb ed="X" n="0538a14"/><lb ed="R094" n="0786b08"/>检文。</p><p xml:id="pX21p0538a1403" cb:place="inline">△二孝顺设供四句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a15"/><lb ed="R094" n="0786b09"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538a1501">【疏】二以孝顺设供相对复为四句。一孝顺非设供。 <lb ed="X" n="0538a16"/><lb ed="R094" n="0786b10"/>如董黯王祥等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538a17"/><lb ed="R094" n="0786b11"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538a1701">【钞】汉书云。董黯。字孝治。会稽勾章人也。少亡其父。 <lb ed="X" n="0538a18"/><lb ed="R094" n="0786b12"/>养母至孝。家虽贫乏。母常肥悦。邻舍王寄。家富母 <lb ed="X" n="0538a19"/><lb ed="R094" n="0786b13"/>瘦。寄母谓黯母曰。家贫年高。有何供养。而常肥悦。 <lb ed="X" n="0538a20"/><lb ed="R094" n="0786b14"/>黯母曰。我子孝顺。不为非法。心不忧愁故肥悦耳。 <lb ed="X" n="0538a21"/><lb ed="R094" n="0786b15"/>问寄母曰。家富美味充饶。何谓羸瘦。寄母曰。我子 <lb ed="X" n="0538a22"/><lb ed="R094" n="0786b16"/>不孝。常为非法。使我忧愁是以瘦耳。而寄闻之。伺 <lb ed="X" n="0538a23"/><lb ed="R094" n="0786b17"/>黯不在。遂提黯母手掴脚踏。苦辱而去。黯归见母 <lb ed="X" n="0538a24"/><lb ed="R094" n="0786b18"/>不悦。问之。母具说之。黯曰。老人多言不能自愼。黯 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538b" n="0538b"/> <lb ed="X" n="0538b01"/><lb ed="R094" n="0787a01"/>恐母忧。默而不言。母亡葬讫。斩寄首祭母墓。自缚 <lb ed="X" n="0538b02"/><lb ed="R094" n="0787a02"/>诣官。会赦得免。後汉时人。孝德传云。董黯後官至 <lb ed="X" n="0538b03"/><lb ed="R094" n="0787a03"/>中郞。魏志云。王祥。字休征。琅琊人也。馀如常谈。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b04"/><lb ed="R094" n="0787a04"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b0401">【疏】二设供非孝顺。为<anchor xml:id="nkr_note_add_0538b0401" n="0538b0401"/><anchor xml:id="beg0538b0401" n="0538b0401"/>己<anchor xml:id="end0538b0401"/>求福而修斋等。三俱是。即 <lb ed="X" n="0538b05"/><lb ed="R094" n="0787a05"/>盂兰盆会。四俱非。谓逆而悭也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b06"/><lb ed="R094" n="0787a06"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b0601">△三孝顺拔苦四句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b07"/><lb ed="R094" n="0787a07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b0701">【疏】三以孝顺对拔苦。亦为四句。一孝顺非拔苦。谓 <lb ed="X" n="0538b08"/><lb ed="R094" n="0787a08"/>董永等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b09"/><lb ed="R094" n="0787a09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b0901">【钞】汉书云。董永。靑州于乘县人也。少失母。独养父。 <lb ed="X" n="0538b10"/><lb ed="R094" n="0787a10"/>父亡後。无以葬之。从人贷钱一万。谓钱主曰。若无 <lb ed="X" n="0538b11"/><lb ed="R094" n="0787a11"/>钱还以身为奴。永得安葬父毕。将往为奴。路逢一 <lb ed="X" n="0538b12"/><lb ed="R094" n="0787a12"/>妇人。求与永为妻。永曰。我今贫贱。身当为奴。何敢 <lb ed="X" n="0538b13"/><lb ed="R094" n="0787a13"/>屈之为妻。妇人曰。不耻贫贱。永与同到钱主之家。 <lb ed="X" n="0538b14"/><lb ed="R094" n="0787a14"/>主曰。汝妻何能。妻曰。织耳。主曰。为我织千匹绢。放 <lb ed="X" n="0538b15"/><lb ed="R094" n="0787a15"/>尔夫妻。于是织之。十旬千匹。主人大喜放之行至 <lb ed="X" n="0538b16"/><lb ed="R094" n="0787a16"/>本相逢处。妻曰。我是天之织女。见君至孝。天使助 <lb ed="X" n="0538b17"/><lb ed="R094" n="0787a17"/>尔偿债。言讫飞空而去。前汉时人。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b18"/><lb ed="R094" n="0787a18"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b1801">【疏】二拔苦非孝顺。谓救他人之苦。三俱是。即兰盆 <lb ed="X" n="0538b19"/><lb ed="R094" n="0787b01"/>会。四俱非。谓逆小之人也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b20"/><lb ed="R094" n="0787b02"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b2001">△四孝顺报恩四句。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b21"/><lb ed="R094" n="0787b03"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538b2101">【疏】四以孝顺对报恩。亦为四句。一孝顺非报恩。护 <lb ed="X" n="0538b22"/><lb ed="R094" n="0787b04"/>发肤。不憍危。非法不言等。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538b23"/><lb ed="R094" n="0787b05"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538b2301">【钞】孝经云。非先王之法。言不敢道。非先王之德。行 <lb ed="X" n="0538b24"/><lb ed="R094" n="0787b06"/>不敢行。</p></cb:div> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0538c" n="0538c"/> <lb ed="X" n="0538c01"/><lb ed="R094" n="0787b07"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538c0101">【疏】二报恩非孝顺。扶轮报一餐。修行报施主等。三 <lb ed="X" n="0538c02"/><lb ed="R094" n="0787b08"/>俱是。盂兰盆会也。四俱非。谓辜恩逆人。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c03"/><lb ed="R094" n="0787b09"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538c0301">【钞】扶轮者。类林云。灵辄。齐人也。晋大夫赵盾出遊。 <lb ed="X" n="0538c04"/><lb ed="R094" n="0787b10"/>于桑下见一饿人。倾壶饲之。问曰。君何人。饿者曰。 <lb ed="X" n="0538c05"/><lb ed="R094" n="0787b11"/>我齐人。姓灵。名辄。遊学三年。今归。粮尽不能前进。 <lb ed="X" n="0538c06"/><lb ed="R094" n="0787b12"/>盾更遗食。後事灵公为守门者。盾直谏公。公欲杀 <lb ed="X" n="0538c07"/><lb ed="R094" n="0787b13"/>之。盾遂起。复呼獒。咬盾。盾走登车。车<anchor xml:id="nkr_note_add_0538c0701" n="0538c0701"/><anchor xml:id="beg0538c0701" n="0538c0701"/>已<anchor xml:id="end0538c0701"/>去其一轮。 <lb ed="X" n="0538c08"/><lb ed="R094" n="0787b14"/>灵辄乃扶轮而去。盾既免难。问曰。何人也。曰。我桑 <lb ed="X" n="0538c09"/><lb ed="R094" n="0787b15"/>下饿人也。春秋传第十说。灵辄为晋灵公之介。<note place="inline">甲士</note> <lb ed="X" n="0538c10"/><lb ed="R094" n="0787b16"/>倒戈御灵公之徒。不言扶轮。然疏以四行作四四 <lb ed="X" n="0538c11"/><lb ed="R094" n="0787b17"/>句。内有无用之句。今详四行总为十五句。分为四 <lb ed="X" n="0538c12"/><lb ed="R094" n="0787b18"/>类。第一类者。随修一行有四句可知。第二类者。二 <lb ed="X" n="0538c13"/><lb ed="R094" n="0788a01"/>二合修有六句。一孝顺设供。二孝顺拔苦。三孝顺 <lb ed="X" n="0538c14"/><lb ed="R094" n="0788a02"/>报恩。四设供拔苦。五设供报恩。六拔苦报恩。第三 <lb ed="X" n="0538c15"/><lb ed="R094" n="0788a03"/>类者。三三合修有四句。一一阙之可知。第四类者。 <lb ed="X" n="0538c16"/><lb ed="R094" n="0788a04"/>四行全修。总为一句。如是总计一十五句。義类差 <lb ed="X" n="0538c17"/><lb ed="R094" n="0788a05"/>别。皆是此经所宗義也。</p><p xml:id="pX21p0538c1710" cb:place="inline">△二歎其勝妙。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c18"/><lb ed="R094" n="0788a06"/><cb:div type="orig"><p xml:id="pX21p0538c1801">【疏】今修此一门。即圆四行。所得功德何可挍量。实 <lb ed="X" n="0538c19"/><lb ed="R094" n="0788a07"/>由境勝心强。彻于神理故也。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c20"/><lb ed="R094" n="0788a08"/><cb:div type="commentary"><p xml:id="pX21p0538c2001">【钞】盆会一门。即能圆于孝顺等四行。三种肥田。名 <lb ed="X" n="0538c21"/><lb ed="R094" n="0788a09"/>为境勝。悲敬孝顺三类种子。名为心强。彻者。通也。 <lb ed="X" n="0538c22"/><lb ed="R094" n="0788a10"/>由此境勝心强。通显四行神功妙理。故以为宗。</p></cb:div> <lb ed="X" n="0538c23"/><lb ed="R094" n="0788a11"/> <lb ed="X" n="0538c24"/><lb ed="R094" n="0788a12"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead><persName>佛</persName>说盂兰盆经疏孝衡钞卷上</cb:jhead></cb:juan> <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0539a" n="0539a"/> <lb ed="X" n="0539a01"/> <lb ed="X" n="0539a02"/> <lb ed="X" n="0539a03"/><lb ed="R094" n="0788a14"/><cb:div type="w"><head>疏抄音释</head> <lb ed="X" n="0539a04"/><lb ed="R094" n="0788a15"/><cb:div type="w"><head>疏</head><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>衅</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0403" cb:place="inline"><note place="inline">许愼切罪也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>衣锦</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0410" cb:place="inline"><note place="inline">上去声</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>食稻</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0415" cb:place="inline"><note place="inline">上如字又音寺</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>牺牲</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0423" cb:place="inline"><note place="inline">音希生纯色牛完全</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0539a05"/><lb ed="R094" n="0788a16"/><entry><form>徇</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0502" cb:place="inline"><note place="inline">徐闰切求也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>苹蘩</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0509" cb:place="inline"><note place="inline">音频烦</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>养则</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0514" cb:place="inline"><note place="inline">上去声供也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>舁</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0520" cb:place="inline"><note place="inline">音余共擧也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>饷</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0526" cb:place="inline"><note place="inline">式亮 <lb ed="X" n="0539a06"/><lb ed="R094" n="0788a17"/>切馈也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>黜</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0605" cb:place="inline"><note place="inline">音出贬下</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>艇</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0610" cb:place="inline"><note place="inline">音挺小船</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>舶</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0615" cb:place="inline"><note place="inline">音白大船</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>旋成</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0621" cb:place="inline"><note place="inline">上旬宣切速疾</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>黯</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0628" cb:place="inline"><note place="inline">乙减切</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div> <lb ed="X" n="0539a07"/><lb ed="R094" n="0788a18"/><cb:div type="w"><head>钞</head><cb:div type="note"><entry cb:place="inline"><form>茧</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0703" cb:place="inline"><note place="inline">古典切蚕衣也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>懑</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0710" cb:place="inline"><note place="inline">母本切</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>穹窿</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0715" cb:place="inline"><note place="inline">下音隆天势高陞也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>旁礡</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0725" cb:place="inline"><note place="inline">音滂薄地势混同也</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0539a08"/><lb ed="R094" n="0788b01"/><entry><form>援神契</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0804" cb:place="inline"><note place="inline">上音袁引也汉儒解孝经</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>施之</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0816" cb:place="inline"><note place="inline">上音<g ref="#CB01976">絁</g>佈设也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>放诸</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0824" cb:place="inline"><note place="inline">上音仿至也下诸之 <lb ed="X" n="0539a09"/><lb ed="R094" n="0788b02"/>也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>断一树</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0905" cb:place="inline"><note place="inline">上音短截也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>居处</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0912" cb:place="inline"><note place="inline">下音杵安止也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>莅</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0919" cb:place="inline"><note place="inline">音利临也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>色养</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a0925" cb:place="inline"><note place="inline">下去声供 <lb ed="X" n="0539a10"/><lb ed="R094" n="0788b03"/>也下敬养侍养仿此</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>凊</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1010" cb:place="inline"><note place="inline">七性切寒也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form><g ref="#CB04467">怵</g>惕</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1017" cb:place="inline"><note place="inline">音出剔恐而肃敬之也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>会稽</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1028" cb:place="inline"><note place="inline">音桧鸡越 <lb ed="X" n="0539a11"/><lb ed="R094" n="0788b04"/>郡名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>簠簋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1105" cb:place="inline"><note place="inline">音甫轨祭器</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>居然</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1112" cb:place="inline"><note place="inline">上音基语助也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>衾</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1119" cb:place="inline"><note place="inline">音钦大被也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>祧</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1125" cb:place="inline"><note place="inline">音挑迁庙</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>墠</form> <lb ed="X" n="0539a12"/><lb ed="R094" n="0788b05"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1201"><note place="inline">音善除地</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>适士</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1207" cb:place="inline"><note place="inline">上音的上士也即今之正卿中士今之朝官下士今之京官也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>不争</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1233" cb:place="inline"><note place="inline">下去 <lb ed="X" n="0539a13"/><lb ed="R094" n="0788b06"/>声</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>伋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1303" cb:place="inline"><note place="inline">音急子思名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>踵</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1309" cb:place="inline"><note place="inline">音肿足跟也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>柞楢</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1316" cb:place="inline"><note place="inline">音昨由柔木也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>圆丘</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1324" cb:place="inline"><note place="inline">上音员天体也</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0539a14"/><lb ed="R094" n="0788b07"/><entry><form>侑坐</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1403" cb:place="inline"><note place="inline">上音右对坐也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>数月</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1411" cb:place="inline"><note place="inline">上音所计也计其月不出</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>瘳</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1422" cb:place="inline"><note place="inline">音抽疾瘥也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>饶储</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1429" cb:place="inline"><note place="inline">下音 <lb ed="X" n="0539a15"/><lb ed="R094" n="0788b08"/>除具也即豐备矣</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>偯</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1509" cb:place="inline"><note place="inline">音矣哭馀声也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>缞</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1516" cb:place="inline"><note place="inline">音崔丧服</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>绖</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1521" cb:place="inline"><note place="inline">徒结切麻带也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>𧞓缞</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1529" cb:place="inline"><note place="inline">音资崔</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0539a16"/><lb ed="R094" n="0788b09"/><entry><form>散斋</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1603" cb:place="inline"><note place="inline">上去声呼舒缓也去祭远故</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>礿禘</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1616" cb:place="inline"><note place="inline">音药弟</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>毅</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1620" cb:place="inline"><note place="inline">音義</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>愔</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1623" cb:place="inline"><note place="inline">伊金切</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>列子</form> <lb ed="X" n="0539a17"/><lb ed="R094" n="0788b10"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1701"><note place="inline">列者人姓也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>禅位</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1708" cb:place="inline"><note place="inline">上音善让位也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>欲去</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1716" cb:place="inline"><note place="inline">下上声除也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>告朔</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1723" cb:place="inline"><note place="inline">上音谷告上也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>饩</form> <lb ed="X" n="0539a18"/><lb ed="R094" n="0788b11"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1801"><note place="inline">音戏牲生也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>朝享</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1808" cb:place="inline"><note place="inline">上音潮早也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>秩刍</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1815" cb:place="inline"><note place="inline">音姪初</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>东观</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1820" cb:place="inline"><note place="inline">下音贯汉时于宫前造东 <lb ed="X" n="0539a19"/><lb ed="R094" n="0788b12"/>西两观今之史馆也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>篡</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1910" cb:place="inline"><note place="inline">初思切夺也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>冠带</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1917" cb:place="inline"><note place="inline">上音贯</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>剜</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1921" cb:place="inline"><note place="inline">乌丸切削取也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>敬脱</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a1929" cb:place="inline"><note place="inline">下音 <lb ed="X" n="0539a20"/><lb ed="R094" n="0788b13"/>夺道纪敬脱二皆高僧亦担母侍养传法者</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>谅阴</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2020" cb:place="inline"><note place="inline">下平声然也不言国政</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>薨</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2030" cb:place="inline"><note place="inline">呼弘切君 <lb ed="X" n="0539a21"/><lb ed="R094" n="0788b14"/>亡</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>见齿</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2104" cb:place="inline"><note place="inline">上音现露也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>涕泪</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2111" cb:place="inline"><note place="inline">上音体泣也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>楗槌</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2118" cb:place="inline"><note place="inline">上巨寒切下音弟此集众作相 <lb ed="X" n="0539a22"/><lb ed="R094" n="0788b15"/>之具钟鼓总名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>塔婆</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2209" cb:place="inline"><note place="inline">讹略梵语若具应云窣堵波此云高显处</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>劓剕</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2227" cb:place="inline"><note place="inline">音義费</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>大辟</form> <lb ed="X" n="0539a23"/><lb ed="R094" n="0788b16"/><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2301"><note place="inline">下音闢法也谓节制其罪即大罪也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>池阳</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2317" cb:place="inline"><note place="inline">人名</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>刖</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2320" cb:place="inline"><note place="inline">音月绝也</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>掠</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2325" cb:place="inline"><note place="inline">音略夺取</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>争子</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2331" cb:place="inline"><note place="inline">上去 <lb ed="X" n="0539a24"/><lb ed="R094" n="0788b17"/>声止也下争父同</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>侵官</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2410" cb:place="inline"><note place="inline">各有司职不可相侵</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>方丧</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539a2420" cb:place="inline"><note place="inline">方类也资于事父者资取也谓君崩 <pb ed="X" xml:id="X21.0375.0539b" n="0539b"/> <lb ed="X" n="0539b01"/><lb ed="R094" n="0788b18"/>比取事父矣</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>世传</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0108" cb:place="inline"><note place="inline">下平声谓非经史所载</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>赵盾</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0119" cb:place="inline"><note place="inline">下音沌</note>。</p></cb:def></entry><entry cb:place="inline"><form>獒</form><cb:def><p xml:id="pX21p0539b0123" cb:place="inline"><note place="inline">音敖犬高四尺</note>。</p></cb:def></entry></cb:div></cb:div></cb:div> </cb:div></body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0519a0101" to="#end0519a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0520a1701" to="#end0520a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0520b0101" to="#end0520b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0520c1401" to="#end0520c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">辨</rdg></app> <app from="#beg0520c2301" to="#end0520c2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0521a1001" to="#end0521a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0522a1801" to="#end0522a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0522c0301" to="#end0522c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0522c1101" to="#end0522c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0522c1501" to="#end0522c1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523a0201" to="#end0523a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">茔</lem><rdg wit="#wit.orig">莹</rdg></app> <app from="#beg0523a2201" to="#end0523a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523a2301" to="#end0523a2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523b0901" to="#end0523b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0523b1901" to="#end0523b1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523b2401" to="#end0523b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523b2402" to="#end0523b2402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0523c0501" to="#end0523c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0524a1001" to="#end0524a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0524a1201" to="#end0524a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0524a1701" to="#end0524a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0524a2101" to="#end0524a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0525a1101" to="#end0525a1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0525a1401" to="#end0525a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0525a2001" to="#end0525a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">剌</lem><rdg wit="#wit.orig">刺</rdg></app> <app from="#beg0525b0801" to="#end0525b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0525b2301" to="#end0525b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0525c1401" to="#end0525c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0526b2101" to="#end0526b2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0527a1501" to="#end0527a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0527a2401" to="#end0527a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0527b0301" to="#end0527b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0527b0601" to="#end0527b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0527b1101" to="#end0527b1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0528a0401" to="#end0528a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0528b0201" to="#end0528b0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0528b0301" to="#end0528b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0528c2101" to="#end0528c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0529a0301" to="#end0529a0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0529b1001" to="#end0529b1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">哺</lem><rdg wit="#wit.orig">晡</rdg></app> <app from="#beg0529c1001" to="#end0529c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0530a0501" to="#end0530a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0530a1001" to="#end0530a1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0530a1601" to="#end0530a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">采</lem><rdg wit="#wit.orig">辨</rdg></app> <app from="#beg0530a1602" to="#end0530a1602"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0530a1801" to="#end0530a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0530c1901" to="#end0530c1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0531b0601" to="#end0531b0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533a0401" to="#end0533a0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533a0801" to="#end0533a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533a1201" to="#end0533a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533c1201" to="#end0533c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0533c1401" to="#end0533c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0533c1402" to="#end0533c1402"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">冢<note type="cf1">X21n0375_p0533c13</note><note type="cf2">T54n2128_p0420a03</note></lem><rdg wit="#wit.orig">冢</rdg></app> <app from="#beg0533c1403" to="#end0533c1403"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">冢<note type="cf1">X21n0375_p0533c13</note><note type="cf2">T54n2128_p0420a03</note></lem><rdg wit="#wit.orig">冢</rdg></app> <app from="#beg0533c2001" to="#end0533c2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534a0701" to="#end0534a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534a0901" to="#end0534a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534a1801" to="#end0534a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534b0101" to="#end0534b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534b1701" to="#end0534b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534b2001" to="#end0534b2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534c0301" to="#end0534c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0534c1101" to="#end0534c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0535b0301" to="#end0535b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0535b1301" to="#end0535b1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0535c0901" to="#end0535c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp4">粱<note type="cf1">X21n0375_p0535c09</note></lem><rdg wit="#wit.orig">梁</rdg></app> <app from="#beg0538b0401" to="#end0538b0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> <app from="#beg0538c0701" to="#end0538c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0519a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0519a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0520a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520a1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0520b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0520c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520c1401">采【CB】，辨【卍续】</note> <note n="0520c2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0520c2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0521a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0521a1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0522a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522a1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0522c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c0301">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0522c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0522c1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0522c1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a0201">茔【CB】，莹【卍续】</note> <note n="0523a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523a2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523a2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b0901">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0523b1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523b2402" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523b2402">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0523c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0523c0501">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0524a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1001">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0524a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0524a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0524a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0524a2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0525a1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0525a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0525a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525a2001">剌【CB】，刺【卍续】</note> <note n="0525b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525b0801">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0525b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0525c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0525c1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0526b2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0526b2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0527a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0527a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527a2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0527b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0527b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b0601">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0527b1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0527b1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0528a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528a0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0528b0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528b0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0528b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0528c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0528c2101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0529a0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529a0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0529b1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529b1001">哺【CB】，晡【卍续】</note> <note n="0529c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0529c1001">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0530a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0530a1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0530a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1601">采【CB】，辨【卍续】</note> <note n="0530a1602" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1602">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0530a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530a1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0530c1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0530c1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0531b0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0531b0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533a0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533c1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0533c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c1401">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0533c1402" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0533c14.19" target="#nkr_note_add_0533c1402">冢【CB】，冢【卍续】</note> <note n="0533c1403" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0533c14.27" target="#nkr_note_add_0533c1403">冢【CB】，冢【卍续】</note> <note n="0533c2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0533c2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534a1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534b2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534b2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0534c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0534c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0535b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0535b1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0535b1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0535c0901" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X21.0535c09.07" target="#nkr_note_add_0535c0901">粱【CB】，梁【卍续】</note> <note n="0538b0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538b0401">己【CB】，已【卍续】</note> <note n="0538c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0538c0701">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>